Διαρκής Επιτροπή_Κύρωση κρατικού προϋπολογισμού έτους 2012

ΒΟΥΛΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ
ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΙΓ΄ – ΣΥΝΟΔΟΣ Γ΄
ΔΙΑΡΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ

«Κύρωση του κρατικού προϋπολογισμού και των προϋπολογισμών ορισμένων ειδικών ταμείων και υπηρεσιών οικονομικού έτους 2012».

Τρίτη 22 Νοεμβρίου 2011 (1η Συνεδρίαση)

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΜΟΥΣΟΥΡΟΥΛΗΣ (Γενικός Εισηγητής της Νέας Δημοκρατίας): Κυρία Πρόεδρε,

Συζητάμε αυτόν τον προϋπολογισμό υπό συνθήκες πρωτοφανούς διεθνούς και ευρωπαϊκής πιστωτικής κρίσης. Γνωρίζετε ότι μέσα σε τέσσερα χρόνια το χρέος των ανεπτυγμένων χωρών αυξήθηκε κατά 30%. Μόνο τη διετία 2010 – 2011 η Ευρωζώνη χρειάστηκε να δανειστεί 3,5 τρις ευρώ. Όλοι οι Διεθνείς Οργανισμοί σε όλες τις Εκθέσεις τους εκτιμούν ότι το χρέος αυτό, το παγκόσμιο χρέος, θα αυξηθεί. Παράλληλα εκτιμούν ότι η ανάπτυξη θα υποχωρήσει σε όλο τον κόσμο λόγω της πτώσης της οικονομικής δραστηριότητας και άρα των εσόδων, της ανόδου των τιμών των τροφίμων, Ιαπωνία – φυσικές καταστροφές, της ανόδου των διεθνών τιμών του πετρελαίου – ισλαμική άνοιξη, και, βέβαια, λόγω δύο μεγάλων αβεβαιοτήτων: στα δημοσιονομικά της Ευρωζώνης και των Ηνωμένων Πολιτειών.

Η Ευρωζώνη επί σειρά ετών στήριζε την ανάπτυξή της στο τρίπτυχο δάνεια – αγορές, σκληρός πυρήνας – εξαγωγές, περιφέρεια – κατανάλωση. Για να αμυνθεί απέναντι στην εισαγόμενη κρίση αποφάσισε μονοδιάστατη λιτότητα. Η επιλογή αυτή διεύρυνε την ύφεση, αύξησε το χρέος, πυροδότησε κερδοσκοπίες στα κρατικά ομόλογα, αρχικά εναντίον της χώρας μας, που ήδη είχε στοχοποιηθεί από τη δική της ηγεσία. Στη φάση αυτή η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα δεν μείωσε τα επιτόκιά της, ο δε Κοινοτικός Προϋπολογισμός δεν ενεργοποιήθηκε, αλλά και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων παρέμεινε απαθής. Δηλαδή, τα πυροσβεστικά οχήματα Φρανκφούρτης, Βρυξελλών και Λουξεμβούργου έμειναν στα υπόστεγα. Όταν η κερδοσκοπία φούντωσε, η Ευρώπη αποφάσισε να αμυνθεί θεσμικά με μηχανισμούς στήριξης και με μια νέα αυστηρή και περίπλοκη σε επίπεδο υλοποίησης «ενισχυμένη ευρωπαϊκή οικονομική διακυβέρνηση», δηλαδή το «Σύμφωνο για το ευρώ +». Και πάλι όμως οι μηχανισμοί αυτοί δεν έδωσαν το μήνυμα της οικονομικής ενοποίησης διότι βασίστηκαν σε εθνικά μερίδια. Αυτό το μήνυμα προφανώς το περίμεναν οι αγορές. Επίσης, η οικονομική διακυβέρνηση, δεν μπορούσε να αποδώσει άμεσα για τον εξής λόγο: διότι η όποια παρακολούθηση, ο όποιος έλεγχος και η όποια επιβολή ποινών γίνονται αφού έχεις αποτύχει. Σήμερα, το λυπηρό για την Ευρώπη είναι ότι το άρθρο 136, το αναθεωρημένο άρθρο 136 της Συνθήκης της Λισαβόνας αναφέρει ξεκάθαρα ότι η στήριξη των μηχανισμών «εξαρτάται από το βαθμό συμμόρφωσης των δικαιούχων προς τις πρακτικές του εποπτεύοντος το πρόγραμμά τους Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου». Δεν θα μπορούσα ποτέ να φανταστώ μια τέτοια ρύθμιση πριν από τρία χρόνια.

Στις 23 Απριλίου του 2010 οι Έλληνες μάθαμε από την τηλεόραση, με φόντο το λιμάνι του Καστελόριζου, ότι η χώρα μας προσέφυγε στο Δ.Ν.Τ. οδηγώντας την Ευρώπη στη δημιουργία των μηχανισμών που προανέφερα. Μηχανισμών που ίσχυσαν τελικώς για την Πορτογαλία, την Ιρλανδία, ενώ η Ελλάδα αντιμετωπίστηκε ως ξεχωριστή, «ιδιαίτερη περίπτωση». Πρόκειται για μια ρετσινιά που μας ακολουθεί μέχρι και σήμερα. Δύο εβδομάδες μετά, στις 6 Μαΐου, υπό την απειλή «ψηφίζουμε τη Συμφωνία ή χρεοκοπία», το Μνημόνιο έγινε νόμος του κράτους από την κυβερνητική πλειοψηφία. Έτσι η αποκλεισμένη από τις αγορές Ελλάδα έλαβε δανειοδότηση, σε δόσεις, υπό την προϋπόθεση μιας αυστηρής δημοσιονομικής προσαρμογής, με αιχμή του δόρατος τη σκληρή λιτότητα. Λιτότητα που επέφερε ύφεση και βέβαια κοινωνικές και οικονομικές συνέπειες, ιδίως στο σκέλος του χρέους, εκτινάσσοντάς το εκτός ορίων βιωσιμότητας.

Η προηγούμενη κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ, χωρίς προεργασία και επιχειρήματα, χωρίς αιτήματα και στόχευση, ψήφισε το Μνημόνιο χωρίς να διαπραγματευτεί τους όρους, έχοντας ήδη διακηρύξει πως δεν δικαιούται μια τέτοια διαπραγμάτευση, ενώ παραχώρησε στους δανειστές δυσανάλογα δικαιώματα.

Η Νέα Δημοκρατία από την αρχή τήρησε αποστάσεις από το λάθος αυτό. Ο Πρόεδρος μας δέχθηκε κριτική από εκείνους που αφού το στήριξαν, ένας ένας μετά είπαν το «απεταξάμην». Όμως εμείς δεν επικρίναμε απλώς, υποβάλλαμε προτάσεις εναλλακτικές, ολοκληρωμένες, με μέτρα για την καταπολέμηση της ύφεσης και με δημιουργία εσόδων, με διαρθρωτικές αλλαγές για τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας, με κεφαλαιοποίηση της ανενεργού ακίνητης περιουσίας του κράτους. Ταυτόχρονα ψηφίσαμε μέτρα διαρθρωτικών αλλαγών, περιστολής δαπανών και αξιοποίησης περιουσίας. Συγκεκριμένα αναφέρομαι στον Εφαρμοστικό νόμο του μεσοπροθέσμου και ειδικότερα στο μέρος που στηρίξαμε τον Ιούνιο.

Όταν η -αυτοτροφοδοτούμενη πλέον- ύφεση άρχισε να απορροφά σαν σφουγγάρι όλα τα μέτρα δημοσιονομικής προσαρμογής που είχαν αποφασιστεί, χωρίς όμως να οδηγεί σε πλεονάσματα ενώ συσσώρευε χρέη, οι δανειστές μας αποφάσισαν να βελτιώσουν τους όρους υπό την προϋπόθεση του μεσοπρόθεσμου προγράμματος και, στην ουσία, μας οδήγησαν σε νέα πιο ασφυκτικά μέτρα. Στη φάση αυτή –και εδώ επανέρχομαι στα σφάλματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης- η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα δεν εγγυήθηκε το «όλον» ευρωπαϊκό χρέος, ούτε επιμέρισε τους κινδύνους μέσω ευρωομολόγων προκειμένου να αποκλιμακωθούν τα spreads και να αποκατασταθεί η σταθερότητα. Η ύφεση, η βιωσιμότητα του χρέους, ο κίνδυνος ντόμινο, δεδομένου ότι η μία χώρα δανείζει την άλλη και η αδυναμία να επιβληθεί νέα λιτότητα, έδιωξαν επενδύσεις από την Ευρωζώνη, κυρίως από την Ευρώπη, αλλά πιο πολύ από την Ευρωζώνη, ενώ διακόπηκε η χρηματοδότησή της από τρίτες τράπεζες, οδηγώντας πλέον την Ευρωζώνη σε πιστωτική κρίση.

Έτσι φτάσαμε στις αποφάσεις της 21ης Ιουλίου με τις οποίες κατά τον τότε και νυν Υπουργό Οικονομικών, κύριο Βενιζέλο, «μπήκε πάτος στο βαρέλι». Τελικά όχι μόνο δεν «μπήκε πάτος στο δικό μας βαρέλι», αλλά «έφυγε ο πάτος και από το βαρέλι» της υπόλοιπης Ευρωζώνης, ακόμα και από τον σκληρό πυρήνα της. Στις 3 Οκτωβρίου, ο τότε και νυν Υπουργός Οικονομικών κατέθεσε το προσχέδιο του προϋπολογισμού για το 2012 διαβεβαιώνοντας δύο πράγματα, ότι η έκτη δόση του αρχικού δανείου είναι εξασφαλισμένη και ότι η εφαρμογή των αποφάσεων της 21ης Ιουλίου εξασφαλίζει τη βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους. Αυτά τα δύο είπε ο Υπουργός.

Από τότε μέχρι σήμερα, όχι μόνο δεν καταβλήθηκε η έκτη δόση, αλλά μεσολάβησαν και τα εξής οικονομικά και πολιτικά γεγονότα: Πρώτον στις 22 Οκτωβρίου παρουσιάστηκε η Έκθεση -καταπέλτης της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ελληνική οικονομία. Εκεί αποκαλύπτεται ότι τα νούμερα «δεν βγαίνουν», ούτε κατόπιν της Συμφωνίας της 21ης Ιουλίου -επιβεβαιώνοντας τις επιφυλάξεις που είχαμε εκφράσει τότε- και ότι τα δημοσιονομικά στοιχεία συνεχώς επιδεινώνονται. Συνεπώς η απόφαση της 21ης Ιουλίου δεν εξασφάλιζε πια τη βιωσιμότητα του χρέους, όπως έλεγε το προσχέδιο του προϋπολογισμού του 2012, ενώ το περαιτέρω «κούρεμα» του χρέους καθίστατο και στη βάση της έκθεσης αυτής, αναγκαίο και αναπόφευκτο.

Υπό το πρίσμα αυτό στις 26 Οκτωβρίου το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο έλαβε νέα απόφαση για μια νέα Συμφωνία της χώρας μας με την Ευρωζώνη, την οποία η κυβέρνηση Παπανδρέου αποδέχθηκε και διαφήμισε ως νέα σχέδιο σωτηρίας. Τις αμέσως επόμενες μέρες κορυφώθηκαν προβλήματα στην ηγεσία, τη διακυβέρνηση, την κοινωνία, την οικονομία και τους θεσμούς της χώρας μας. Τότε και συγκεκριμένα στις 31 Οκτωβρίου, ο πρώην Πρωθυπουργός αποφάσισε να εξαπολύσει την «τορπίλη» του δημοψηφίσματος, για το οποίο χειροκροτήθηκε από την Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ. Δηλαδή λίγα 24ωρα μετά, ο κύριος Παπανδρέου έθεσε εν αμφιβόλω τη Συμφωνία που ο ίδιος ‘διαπραγματεύτηκε’, προκαλώντας διεθνή παροξυσμό στις αγορές και εξαγριώνοντας τους εταίρους που έστρεψαν την τορπίλη εναντίον μας υπό τη μορφή ερωτήματος: «Είστε μέσα ή έξω;» Ναι ή όχι; Έκτοτε η Ελλάδα όχι μόνο λοιδορείται, αλλά παγιώνεται η εικόνα μιας αναξιόπιστης, αποτυγχάνουσας στους στόχους και επιπλέον αναποφάσιστης χώρας. Με τη δυναμική παρέμβαση της Νέας Δημοκρατίας το δημοψήφισμα αποσύρθηκε, ωστόσο με την εξαγγελία του κατάφερε ένα συντριπτικό πολιτικό και οικονομικό χτύπημα στη χώρα.

Την έθεσε σε φυγόκεντρη ευρωπαϊκή τροχιά, μπλόκαρε την 6η δόση και διαμόρφωσε ένα απολύτως εχθρικό για τη χώρα μας διεθνές περιβάλλον. Κύριοι συνάδελφοι, εχθρικό προς καθετί το ελληνικό. Όσοι εξ ημών έχουμε αίσθηση αυτού που εδώ στην Ελλάδα αποκαλούμε «εξωτερικό», μπορούν να το καταλάβουν, και υπάρχουν πολλοί συνάδελφοι που έχουν αυτή την αίσθηση. Δεν υπάρχει σήμερα Έλληνας που να εργάζεται ή να ταξιδεύει στο εσωτερικό, και να μην αντιλαμβάνεται αμέσως ότι στο πρόσωπό του αντικατοπτρίζεται ένας φουκαράς, απατεώνας, λαθρεπιβάτης της Ευρώπης! Κατά τη γνώμη μου, αυτή την εικόνα την προσέδωσε η διετία που πέρασε.

Υπό αυτό το πλαίσιο, και εν μέσω πολιτικής, πλέον, κρίσης καταφέραμε ο κ. Παπανδρέου να αποχωρήσει από την πρωθυπουργία. Στηρίξαμε μια μεταβατική κυβέρνηση υπό τον πρώην Αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας κ. Παπαδήμο, για να χειριστεί τα αναπόφευκτα που κληροδοτήθηκαν στη χώρα. Να επανορθώσει, έστω και την τελευταία στιγμή, τη μεγάλη ζημιά που έγινε με την εξαγγελία του δημοψηφίσματος, να εξασφαλίσει την 6η δόση η οποία εκκρεμεί από το Σεπτέμβριο, και να ολοκληρώσει την εφαρμογή της αποφάσεως της 26ης Οκτωβρίου για το «κούρεμα» του χρέους, ώστε να αποφύγει η Ελλάδα την χρεοκοπία. Χρεοκοπία που έφτασε να προεξοφλείται από τις αγορές.

Ειδικότερα για την εκταμίευση της 6ης δόσης, οι δεσμεύσεις που ζητούν οι εταίροι μας έχουν ήδη παρασχεθεί, είναι θεσμικές και επαρκείς. Η απόφαση των πολιτικών αρχηγών υπό τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, η δέσμευση του νέου πρωθυπουργού να εκπληρώσει το έργο αυτό, η ομιλία του προέδρου της Ν.Δ. κ. Αντώνη Σαμαρά στο Κοινοβούλιο, η ψήφος εμπιστοσύνης που παρείχαμε στην κυβέρνηση Παπαδήμου, η έγκριση του προϋπολογισμού του 2012 -στην κατάρτιση του οποίου δεν είχε συμμετάσχει η Ν.Δ.- η έγκρισή του από το υπουργικό συμβούλιο, και η γραπτή ενημέρωση που έδωσε ο πρόεδρος της Ν.Δ. στους συναδέλφους του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος.

Εδώ βρισκόμαστε σήμερα. Σε ένα σημείο που οι εταίροι είναι εξαγριωμένοι, όπου οι αγορές έχουν περιλάβει όλα τα κράτη-μέλη, και δεν θα αργήσει η ώρα, κύριοι συνάδελφοι, που ο καθένας θα τρέχει να σβήσει τη δική του φωτιά, παρά να ασχολείται με την «ελληνική ξεχωριστή περίπτωση». Και που ο προϋπολογισμός, βέβαια, χρειάζεται αυτή τη συμφωνία τώρα. Σ’ αυτό το σημείο, κάτω από αυτές τις οριακές συνθήκες που διαμορφώθηκαν από μια κυβέρνηση που υπέστη συντριπτική ιδεολογική, πολιτική αλλά και ηθική, πιστεύω, ήττα, η Ν.Δ. «έβαλε πλάτες» στη χώρα. Στη χώρα! Σε κανέναν άλλον.

Ο νέος πρωθυπουργός, καλείται, κατά τη γνώμη μου, να λειτουργήσει ως «πυροτεχνουργός» ώστε να μην απασφαλίσει η παγιδευμένη αξιοπιστία της χώρας μας. Η ψήφος εμπιστοσύνης στην κυβέρνηση του κ. Παπαδήμου, δεν είναι ψήφος συνενοχής, ούτε παραγραφής. Όμως δεν θα μπορούσε, και δεν δόθηκε με εξαιρέσεις, όπως έκαναν κάποιοι συνάδελφοι, όπως για παράδειγμα ο πρώην υπουργός ο κ. Καστανίδης ο οποίος, αν θυμάμαι καλά, έδωσε ψήφο εμπιστοσύνης με ‘εξαίρεση’.

Υπό αυτές τις συνθήκες, επιθυμούμε να έρθει σε πέρας η συγκεκριμένη αποστολή της κυβέρνησης, δεν αμφισβητούμε τον προϋπολογισμό που κατατέθηκε στη Βουλή στη βάση της συμφωνίας της 26ης Οκτωβρίου, και τον υπερψηφίζουμε.

Ο προϋπολογισμός αυτός, όπως μας διαβεβαίωσε όλους ο Υπουργός Οικονομικών, ενσωματώνει τη νέα συμφωνία και την επικαιροποίηση των στοιχείων, λόγω της ύφεσης και των νέων δεδομένων. Ενώ, δεν περιλαμβάνει νέα μέτρα, όπως επίσης μας διαβεβαίωσε ο Υπουργός Οικονομικών, εκτός από αυτά που ήδη αποτελούν νόμους του κράτους και περικλείονται στο μεσοπρόθεσμο και στο πολυνομοσχέδιο. Και επειδή κάποιοι συνάδελφοι ίσως αναρωτηθούν αν υπάρχει κάποια αναντιστοιχία στον τρόπο που τεκμηριώνω τις θέσεις της Ν.Δ., θα σας πω πως όταν δίδεται ψήφος εμπιστοσύνης σε μια κυβέρνηση, αυτομάτως δίδεται ψήφος εμπιστοσύνης και στον προϋπολογισμό.

Θα ήθελα να σημειώσω, επίσης, και θα ήθελα την προσοχή σας, κύριοι συνάδελφοι, ότι πρόκειται για τον τελευταίο προϋπολογισμό που δεν καταρτίζεται υποχρεωτικά σύμφωνα με τους μεσοπρόθεσμους δημοσιονομικούς στόχους και δεν υπόκειται στις αυτοματοποιημένες κυρώσεις του προαναφερθέντος άρθρου 136. Τι θέλω να πω: Σύμφωνα με το άρθρο αυτό, τα κράτη-μέλη της ευρωζώνης εκτός από τις πάγιες υποχρεώσεις του συμφώνου σταθερότητας και ανάπτυξης, υποχρεούνται πλέον στο πλαίσιο του λεγόμενου ευρωπαϊκού εξαμήνου, να υποβάλλουν προγράμματα σταθερότητας και σύγκλισης στα οποία θα πρέπει να περιγράφουν λεπτομερώς τις στρατηγικές που θα ακολουθήσουν για να πετύχουν τους δημοσιονομικούς στόχους. Όταν έχουν τεθεί σε διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος, καταθέτουν 0,1% του ΑΕΠ τους σε άτοκο λογαριασμό. Όταν δεν σημειώνουν επαρκή πρόοδο, ο λογαριασμός γίνεται έντοκος. Και τέλος, εάν δεν συμμορφώνονται με τις συστάσεις που θα επιδίδει το Συμβούλιο κατόπιν προτάσεως της Επιτροπής, η κατάθεση αυτή μετατρέπεται σε πρόστιμο και δεν επιστρέφεται.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, πέρυσι στη συζήτηση του προϋπολογισμού του 2011 ο Γενικός Εισηγητής του ΠΑ.ΣΟ.Κ. έλεγε: «Προβλέπεται μικρότερη ύφεση στην οικονομία, μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα των αντίστοιχων φορολογικών μηχανισμών, περισσότερα όπλα στην καταπολέμηση της φοροδιαφυγής». Έλεγε επίσης: «Το 2011 ξεκινάμε από καλύτερες βάσεις με περισσότερα όπλα για να πετύχουμε τους στόχους μας. Για εμάς, αυτό που προέχει είναι να πιάσουν τόπο οι θυσίες των Ελλήνων». Έγιναν ακριβώς τα αντίθετα επιβεβαιώνοντας περίτρανα την κριτική μας.

Το Υπουργείο Οικονομικών αναθεώρησε διπλά στο μεσοπρόθεσμο τους αρχικούς δημοσιονομικούς στόχους του μνημονίου. Για να συγκρατήσει τις αποκλίσεις τόσο στους αρχικούς όσο και στους αναθεωρημένους στόχους, περιέκοψε το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων κατά 37% και ψήφισε έκτακτα εισπρακτικά μέτρα, που λόγω του εύρους των αποκλίσεων, έλαβαν τη μορφή χιονοστιβάδας.

Ο προϋπολογισμός του 2011, ήταν κατά τη γνώμη μου, ένας προϋπολογισμός – «τσουλήθρα» στόχων και αποτελεσμάτων. Η ύφεση εκτιμάται να κλείσει στο 5,5% από 3% στον περυσινό προϋπολογισμό. Η ανεργία εκτιμάται στο 15,4% από 14,6%. Η ύφεση συρρίκνωσε τα κέρδη και τα εισοδήματα, με αποτέλεσμα τα έσοδα να αυξάνονται μόλις κατά 0,9%, όταν ο στόχος στο περυσινό προϋπολογισμό ήταν αύξηση σχεδόν 9%. Οι πρωτογενείς δαπάνες διατηρούν τη δυναμική τους λόγω αύξησης των τόκων και των επιχορηγήσεων προς τα ασφαλιστικά ταμεία και τον ΟΑΕΔ, αύξηση που προκάλεσε, προφανώς, η ανεργία και η μείωση των μισθών. Το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης αναμένεται να κλείσει στα 19,7 δισ. € ή περίπου 9% του ΑΕΠ. Δηλαδή, μισή μονάδα περισσότερο έλλειμμα για το κλείσιμο του έτους 2011, ακόμα και σε σχέση με έναν μήνα πριν, όταν συζητούσαμε το προσχέδιο. Μισή μονάδα, σε ένα μήνα.

Η απόκλιση αυτή, κύριοι συνάδελφοι, θα ήταν αισθητά μεγαλύτερη, εάν δεν είχε, όπως προείπα, περικοπεί το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων. Το τελικό ύψος του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων εκτιμάται ότι θα κλείσει περίπου στα 7 δισ. €, 6,9 δισ. € για την ακρίβεια, που αντιστοιχεί σε μείωση 20% σε σχέση με το 2010! Αποτελεί, δηλαδή, το ιστορικά χαμηλότερο επίπεδο της τελευταίας δεκαετίας. Και βέβαια, το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, δεν αντιπροσωπεύει ένα άχρηστο έξοδο. Εν μέσω κρίσης, ξέρετε ποιος είναι ο πολλαπλασιαστής του και ξέρετε επίσης, ότι το Πρόγραμμα αυτό φέρνει έσοδα, γιατί χωρίς υλοποίηση, χωρίς χρηματοδότηση, δεν μπορούμε να έχουμε τις αντίστοιχες κοινοτικές απολήψεις μέσω του ΕΣΠΑ. Τέλος, το χρέος της γενικής κυβέρνησης αναμένεται να κλείσει στο 162% του ΑΕΠ, από πρόβλεψη για 153% στο περυσινό προϋπολογισμό.

Τα στοιχεία αυτά επιβεβαιώνουν περίτρανα την ανάγκη να σημειωθεί ανάπτυξη. Η εκτέλεση του προϋπολογισμού του 2011 επηρεάζει, βεβαίως, και το 2012. Άλλωστε, σύμφωνα με τον προϋπολογισμό που κατατέθηκε, και όπως αναφέρουν τα κείμενα του κ. Υπουργού, «πολλά θα εξαρτηθούν από τη σύνθεση, την ταχύτητα της εφαρμογής και τη γενικότερη πρόοδο του προγράμματος διαρθρωτικών αλλαγών», κάτι το οποίο, σταθερά υποστηρίζει η Νέα Δημοκρατία τα τελευταία δύο χρόνια.

Η προσπάθεια για δημοσιονομική προσαρμογή με πρωτογενές πλεόνασμα, μείωση ελλείμματος και μείωση του δημόσιου χρέους, είναι στόχοι που δεν βρίσκουν κανέναν αντίθετο. Φαντάζομαι, ούτε και την Αριστερά. Ωστόσο, οι αισιόδοξοι αυτοί στόχοι θα επιτευχθούν μόνο εάν ξεπεραστεί η ύφεση στην οποία έχει εισέλθει η χώρα μας, για πέμπτη συνεχή χρονιά. Δεν έχει συμβεί ποτέ ξανά στην ιστορία μας, και μάλιστα με ποσοστό μεγαλύτερο από εκείνο που σημειώθηκε το 1974, όταν είχαμε την εισβολή της Τουρκίας στην Κύπρο, την πτώση της χούντας, και βέβαια, το ξέσπασμα της μεγάλης ενεργειακής κρίσης.

Σε σχέση με το 2011, η ύφεση εκτιμάται ότι θα μειωθεί κατά 2,7 μονάδες. Εκείνο που δεν καταλαβαίνω, κύριοι συνάδελφοι, είναι από πού θα προέλθει αυτή η ανάκαμψη; Το τραπεζικό σύστημα θα πρέπει να απορροφήσει τις επιπτώσεις του PSI, προκειμένου να μην δημιουργηθεί πρόβλημα ρευστότητας. Η ιδιωτική κατανάλωση, σύμφωνα με τον προϋπολογισμό, προβλέπεται να περιορισθεί. Οι επενδύσεις συνεχίζουν να μειώνονται και εδώ θα ήθελα να σταθώ για να σημειώσω, ότι κατά τη δεύτερη προκήρυξη του αναπτυξιακού νόμου υποβλήθηκαν 179 σχέδια προϋπολογισμού 854 εκατ. Ευρώ, έναντι διαθέσιμου προϋπολογισμού 3,2 δισ.. Πρόκειται για ελεύθερη πτώση, λόγω των προβλημάτων ρευστότητας. Οι ξένες άμεσες επενδύσεις μεταξύ του πρώτου επτάμηνου του 2009 και του 2011, σύμφωνα με έκθεση της Τράπεζας της Ελλάδος, έπεσαν κατά 65%.

Επίσης, σύμφωνα με έκθεση της παγκόσμιας τράπεζας, περισσότερες από 2000 ελληνικές επιχειρήσεις, το 40% μόνο φέτος, μετανάστευσαν στη γειτονική Βουλγαρία. Όλα αυτά δείχνουν, ότι δεν υπάρχει επενδυτικό ενδιαφέρον. Όμως από αυτό το επενδυτικό ενδιαφέρον, εξαρτάται και η επίτευξη του στόχου των αποκρατικοποιήσεων όπως έχει τεθεί στο προϋπολογισμό του 2012. Το 2011, αν θυμάμαι καλά, ο στόχος ήταν 1,8 δις ευρώ.

Η ανεργία το 2012 διογκώνεται και πάλι και αναμένεται να διαμορφωθεί στο 17,1%. Αυτό σημαίνει, ότι χιλιάδες άτομα θα χάσουν τη δουλειά τους, ακόμα και αν η ύφεση υποχωρήσει. Η πρόβλεψη του προϋπολογισμού για τα φορολογικά έσοδα του 2012, είναι και αυτή αισιόδοξη. Συγκεκριμένα, αναμένονται εισπράξεις, από τα έως τώρα μέτρα, που προβλέπεται να διαμορφώσουν τα φορολογικά έσοδα στα 53 δισεκατομμύρια Eυρώ. Θα ήθελα, στο σημείο αυτό, να αναφέρω ορισμένους κινδύνους όπως η επίδραση της ύφεσης στα εισοδήματα φυσικών και νομικών προσώπων, η ενδεχόμενη αύξηση της φοροδιαφυγής από τη μείωση του αφορολογήτου (οι συνάδελφοι που είναι ειδικοί θα εξηγήσουν περαιτέρω), η κατάρρευση της οικοδομικής δραστηριότητας από την υπερβολική επιβάρυνση των ακινήτων, που θα έχει αλυσιδωτές – έχει ήδη, θα έχει ακόμα περισσότερες – επιπτώσεις σε όλους τους κλάδους της οικονομίας, οι ανείσπρακτες οφειλές παρά το νέο θεσμικό πλαίσιο για την εκδίκαση φορολογικών διαφορών, η αποδυνάμωση του φοροεισπρακτικού μηχανισμού και ούτω καθεξής. Είναι αρκετά πράγματα, στα οποία προτρέπουμε την Κυβέρνηση να δώσει μεγάλη προτεραιότητα, αλλιώς δεν θα είναι εφικτοί οι δημοσιονομικοί στόχοι.

Οι συνολικές δαπάνες, μαζί με τους τόκους, αναμένεται να μειωθούν κατά 5 δις λόγω του αναμενόμενου αποτελέσματος του PSI. Εκτιμώ επίσης ότι η μείωση των δαπανών του τακτικού προϋπολογισμού στα 64,9 δις από 70, δεν προκύπτει εύκολα. Πιστεύω ακόμα, ότι παρά τις μειώσεις, το κόστος λειτουργίας του κράτους αυξήθηκε οριακά. Δεν μπορεί, κύριοι συνάδελφοι, να έχουν αποχωρήσει δημόσιοι υπάλληλοι, να έχει μειωθεί ο μισθός τους και η δαπάνη να περιορίζεται μόνο κατά το ποσό του 1,6 δισ. €. Για να μειωθούν οι δαπάνες, όπως προανέφερα, μειώνονται οι δαπάνες εξυπηρέτησης του χρέους. Μόνο έτσι προβλέπεται το χρέος να διαμορφωθεί στο 145,5% του Α.Ε.Π., για να συνεχίσει ο δανεισμός της χώρας. Και αυτό, προφανώς υπόκειται στο αποτέλεσμα της επιτυχίας του PSI.

Το πρωτογενές πλεόνασμα, χωρίς το «κούρεμα», εκτιμάται στο 1,6%, αλλά λόγω των αναγκών που θα προκύψουν από την αύξηση των επιχορηγήσεων προς τα ασφαλιστικά ταμεία, το πραγματικό πρωτογενές πλεόνασμα ενδέχεται να είναι μειωμένο. Αλλά και αυτό είναι ένα θέμα που συνδέεται με την εκτέλεση του προϋπολογισμού του 2012 και την επίτευξη των στόχων του. Πάντως, κανείς δεν μπορεί να κάνει ακριβείς προβλέψεις αν δεν ολοκληρωθεί η διαδικασία αυτή.

Ελπίζω και εύχομαι, το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων να αυξηθεί του χρόνου σε σχέση με φέτος, όπως προβλέπει ο προϋπολογισμός. Αυτό είναι απολύτως απαραίτητο για να κάνουμε ένα βήμα μπροστά προς την ανάπτυξη και γιατί η εισροή των Κοινοτικών πόρων είναι περισσότερο πολύτιμη από ποτέ άλλοτε. Είναι αδύνατο να εισπραχθούν τα 4 δις που αναμένονται από το ΕΣΠΑ, αν δεν λειτουργήσει το πρόγραμμα δημοσίων επενδύσεων και αυτό το γνωρίζετε όλοι. Μην επαναπαυόμαστε μόνο στην αύξηση του ποσοστού της κοινοτικής συμμετοχής στο 95%. Αυτό, αν θέλετε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, μπορεί να «ηρεμεί» λίγο το Υπουργείο Οικονομίας. Κακώς, όμως, διότι έχουν ήδη δημιουργηθεί, μέσω των ταμείων χαρτοφυλακίου, «φούσκες απορρόφησης» στα διάφορα προγράμματα του ΕΣΠΑ. Κάποια στιγμή αυτές θα σκάσουν, γιατί από κάτω δεν κρύβουν πραγματικά έργα με πραγματικές δαπάνες και αυτό είναι ιδιαίτερα επισφαλές.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, η αλήθεια διαφαίνεται κάποτε. Ο πρώην Πρωθυπουργός, ο κ. Παπανδρέου, μας μιλούσε για τις ευκαιρίες της κρίσης και εμείς είδαμε μόνο παγίδες, παγίδες που κατέληξαν να φορέσουν στη χώρα ζουρλομανδύα. Ως Αντιπολίτευση, αναγνώριζε πράγματι, ότι χρειάζονταν διαρθρωτικές αλλαγές. Όμως, μέσα στη αίθουσα τις καταψήφιζε και έξω τις αναθεμάτιζε. Ήξερε για την κρισιμότητα της κατάστασης. «Έχουμε σχέδιο 100 ημερών» έλεγε, για να ξαναξεκινήσει η οικονομία. Μετά τις εκλογές ανακάλυψε ότι λεφτά δεν υπάρχουν και ότι «η Ν.Δ. παρέδωσε άδεια ταμεία». Αδιαφόρησε επί μήνες να πάρει μέτρα, φούσκωσε το έλλειμμα, αναθεώρησε δύο φορές το Α.Ε.Π. επηρεάζοντας χρέος και έλλειμμα, μάλιστα, η τελευταία, η δεύτερη, έγινε δύο μέρες πριν την κατάθεση του προσχεδίου του προϋπολογισμού. Συκοφαντούσε την Ελλάδα, με δηλώσεις για κίνδυνο χρεοκοπίας, διεφθαρμένη χώρα, οικονομία στην εντατική και ούτω καθεξής.

Αυτές οι δηλώσεις, μαζί με ψέματα, μπλόφες, ας μου συγχωρήσετε την έκφραση ακόμα και κλάψες τύπου «χρειαζόμαστε θεσμούς και όχι χρήματα», έφεραν την Ελλάδα στα διεθνή πρωτοσέλιδα, προκάλεσαν αναταραχή στις αγορές και εκτόξευσαν τα επιτόκια δανεισμού. Και όχι μόνο, με την επέκταση της διορίας διακανονισμού για την πραγματοποίηση ανοιχτών πωλήσεων κρατικών ομολόγων σε Τ συν 10, από Τ συν 1, συν 2, ή συν 3, διεύρυνε και τα δυνητικά περιθώρια της κερδοσκοπίας των αγορών. Η κυρία Παπανδρέου, η Πρόεδρος της παρούσας Επιτροπής, είχε ασχοληθεί τότε με το θέμα και είχε κάνει και Ερώτηση την οποία προσυπέγραψαν πολλοί συνάδελφοι του ΠΑ.ΣΟ.Κ..

«Αν πέρα από τα 30 δις του Μνημονίου», έλεγε ο κ. Παπακωνσταντίνου, «χρειαστούν και άλλα μέτρα, εγώ θα έχω αποτύχει»… «Η προσπάθεια αποδίδει», «τα χειρότερα είναι πίσω», «η ανάκαμψη έχει αρχίσει», «οι θυσίες αναγνωρίζονται στην Ευρώπη, πιάνουν τόπο και ανοίγουν θετική προοπτική για το μέλλον», δήλωνε επί ενάμιση χρόνο ο πρώην Πρωθυπουργός. Ο λογαριασμός, όμως, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, θα μας συνοδεύει επί πολλές δεκαετίες. Από το πορτοφόλι του Έλληνα, μέσα σε δύο χρόνια, έφυγαν 40 δις. Αυτός είναι ο απολογισμός: μέτρα θηριώδη και άδικα, που βασίστηκαν σε λάθος εκτιμήσεις. Επόμενο είναι να εξανεμιστούν και οι καταθέσεις από τις τράπεζες, όσες δηλαδή είχαν απομείνει, από τις κατά καιρούς επιδρομές του κόσμου στα γκισέ, ύστερα από άτυχες δηλώσεις πάλι στελεχών του ΠΑ.ΣΟ.Κ..

Παραοικονομία, λουκέτα, 550.000 νέοι άνεργοι. Όσοι εργάζονται ακόμα, είτε δεν πληρώνονται, είτε εργάζονται πολύ περισσότερο, με μεγαλύτερη ανασφάλεια, για πολύ λιγότερα χρήματα.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, το ποσοστό των Ελλήνων που ζει κάτω από τα όρια της φτώχειας αυξήθηκε κατά 22%. Τα ελληνικά νοικοκυριά δεν μπορούν πια να εξυπηρετήσουν το δανεισμό τους. Όλα αυτά τα αποτυπώνει ανάγλυφα το ΙΟΒΕ στα αποτελέσματα ερευνών οικονομικής συγκυρίας του Οκτωβρίου που μας πέρασε. Οι ελληνικές οικογένειες δίνουν σήμερα αγώνα επιβίωσης. Υπάρχουν παιδιά στα σχολεία που λιμοκτονούν. Στα συσσίτια δημιουργούνται κατοχικές ουρές. Μελέτες καταγράφουν μαζική φυγή από τη χώρα στο εξωτερικό, αλλά και αυτοκτονίες.

Αν η προηγούμενη Κυβέρνηση του ΠΑ.ΣΟ.Κ., – και θα ήθελα την προσοχή σας – είχε ασκήσει με ευθύνη την τυπική δουλειά του συντονισμού της χώρας, δεν θα είχαμε οδηγηθεί εδώ. Πάρα πολλοί συνάδελφοι του ΠΑ.ΣΟ.Κ., σε πολλές περιπτώσεις, είχαν υποδείξει στην Κυβέρνηση τι έπρεπε να κάνει. Εάν η προηγούμενη Κυβέρνηση είχε ακούσει ακόμα και τους δικούς της Βουλευτές, σίγουρα δεν θα ήμασταν εδώ που είμαστε.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι. Δίνατε την εικόνα «σχολικής εκδρομής». Το opengov ήταν μια άτυχη διαδικασία που στέρησε τη διοίκηση από ανθρώπους, τους πιο κρίσιμους μήνες του 2009. Δεν προχωρήσατε σε ουσιαστικές βελτιώσεις των πάγιων αδυναμιών που υπάρχουν στη δημόσια διοίκηση, προτιμήσατε αλλαγές τίτλων Υπουργείων και μετακινήσεις στελεχών, την ανακύκλωση δηλαδή ανθρώπων και υπηρεσιών. Ούτε αξιολογήσατε τις παραμέτρους λειτουργίας των φορέων μέσω των συγχωνεύσεων. Δεν ελέγξατε καν τις επικαλύψεις και τις συνέργιες που έχουν μεταξύ τους. Αντί, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, να ενισχύσετε τη φορολογική διοίκηση, την ξεχαρβαλώσατε.

Επικαλούμαι πρόσφατη έκδοση του ΟΟΣΑ, αρχές Σεπτεμβρίου, που αναφέρει ότι η Ελλάδα υπολείπεται κατά 5 ποσοστιαίες μονάδες του μέσου όρου των χωρών-μελών του ΟΟΣΑ στο λόγο φορολογικών εσόδων προς ΑΕΠ. Αυτό αντανακλά ξεκάθαρα την υστέρηση του φοροεισπρακτικού μηχανισμού. Τα διαθέσιμα αναπτυξιακά εργαλεία τα παροπλίσατε και δεν υπάρχει ένας διεθνής οργανισμός που να μην μας έχει υποβαθμίσει ως προς την ανταγωνιστικότητα. Έκθεση του IMD αναφέρει ότι η Ελλάδα καταλαμβάνει την 56η θέση μεταξύ 59 χωρών. Για το World Economic Forum η Ελλάδα καταλαμβάνει την 90η θέση μεταξύ 142 χωρών. Η Έκθεση του ΟΟΣΑ, «Η επιχειρηματικότητα σε μια ματιά» αναφέρει: Στο δείκτη των διοικητικών εμποδίων, η Ελλάδα έχει την έκτη χειρότερη επίδοση. Και μη νομίζετε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ότι πατώντας ένα κουμπί δημιουργείται μια επιχείρηση. Σημασία δεν έχει μόνο να ανοίξεις τα βιβλία, σημασία έχει να τη στήσεις, να τη λειτουργήσεις και να είσαι συνεπής προς τις υποχρεώσεις σου.

Ακόμα και να έγινε κάτι σωστό, από κάποιους Υπουργούς, υπήρχαν άλλες πολιτικές που το ακύρωναν. Για παράδειγμα, τι να τα κάνεις τα προγράμματα εξωστρέφειας, όταν οφείλεις 500 εκατομμύρια Ευρώ σε εξαγωγικές επιχειρήσεις; Τι να τα κάνεις τα φορολογικά κίνητρα του αναπτυξιακού νόμου, όταν τσακίζεις την επιχειρηματικότητα με τη φορολογία; Τι να τα κάνεις τα προγράμματα ενίσχυσης της ρευστότητας, όταν παρακρατάς το Φ.Π.Α; Τι να τις κάνεις τις μειώσεις στα εμπορικά τιμολόγια της Δ.Ε.Η., όταν αυξάνεις τον ειδικό φόρο κατανάλωσης και το τέλος ΑΠΕ; Τι να τα κάνεις τα προγράμματα ενίσχυσης των εμπορικών επιχειρήσεων, όταν αφήνεις ανεξέλεγκτο το παραεμπόριο που μας κοστίζει 4 – 5 δισ. Ευρώ, εάν θυμάμαι καλά, το χρόνο; Τι να κάνεις την κατάργηση του πόθεν έσχες, όταν επιβάλεις τις έκτακτες εισφορές στα ακίνητα;

Κλείνοντας, επικαλούμαι κύριοι συνάδελφοι, το μνημειώδες εκείνο σημείωμα που το Υπουργείο Οικονομικών είχε κυκλοφορήσει τον Ιουνίου του 2011, με αφορμή τη συζήτηση για το Μεσοπρόθεσμο. Μιλούσε τότε για επίτευξη μεγάλων στόχων -όταν φτάσαμε στα όρια της χρεοκοπίας, για θετική αξιολόγηση πριν από κάθε δόση -όταν είδαμε τι συμβαίνει με τις δόσεις, για εντοπισμό της κρατικής σπατάλης -όταν οι δαπάνες αυξάνονται, για τη σταδιακή μείωση του μεγέθους του δημόσιου -όταν δημιουργήθηκαν νέες κυβερνητικές δομές, για διαρθρωτικές αλλαγές: Όταν όσες κάνατε ή ήταν ημιτελείς, π.χ. το άνοιγμα των επαγγελμάτων, ή προκάλεσαν σύγχυση όπως η αδειοδότηση μεταποιητικής δραστηριότητας, ή αποδείχτηκαν ανεφάρμοστες, όπως το fast track, ή παρέλυσαν τη διοίκηση, όπως ο Καλλικράτης. Μιλούσατε, επίσης, για επιτάχυνση της απορρόφησης του ΕΣΠΑ, όταν η «απλοποίηση των διαδικασιών» δεν έφερε αποτέλεσμα. Κάτι ακόμα το οποίο πιστεύω ακράδαντα: η έλλειψη «συναίνεσης», δεν σας εμπόδισε καθόλου να κάνετε σωστά την τυπική δουλειά μιας κυβέρνησης.

Εδώ που είμαστε σημασία έχει η χώρα να ξεφύγει και να βρει το δρόμο της. Δυστυχώς φτάσαμε στο παραλίγο της συντριβής. Εμείς και πάλι βάλαμε «πλάτη». Δεν ποντάραμε και δεν θα ποντάρουμε ποτέ στην χρεοκοπία της χώρας. Αν δει κανείς την τελευταία έκθεση των εταίρων μας για τη βιωσιμότητα του χρέους, θα διαπιστώσει την κατάσταση και θα μας δικαιώσει για όλα αυτά που λέγαμε. Όποια συζήτηση γίνει για την προσαρμογή των πολιτικών προς όφελος της χώρας, αλλά και της επίτευξης των στόχων, θα γίνει επίσημα όταν ο λαός θα μας δώσει την εντολή διακυβέρνησης. Και θα την κάνουμε με σοβαρότητα, με υπευθυνότητα, με προσήλωση στη δημοσιονομική προσαρμογή, στην εξάλειψη του ελλείμματος, στις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις και βέβαια στον αδιαπραγμάτευτο πολιτικά και ηθικά, ευρωπαϊκό προσανατολισμό της χώρας μας.

Κάτι τελευταίο για την Αριστερά. Κύριοι συνάδελφοι, με πολλή συμπάθεια το λέω; δεν χρειαζόμαστε περιπλάνηση σε αγνώστους δρόμους, αλλά ασφαλείς αποφάσεις. Μπορεί κάποιους να τους γοητεύει η πρόσοψη του ρίσκου, όμως η «κάτοψη» μπορεί να ισοδυναμεί με καταστροφή, πολύ δε περισσότερο όταν η Αριστερά δεν μπορεί να συνεννοηθεί μεταξύ της για να προτείνει έστω ένα αριστερό δρόμο για να πορευτεί η χώρα. Δεν φτάνει να λέμε ότι ο δρόμος αυτός είναι «η ανατροπή του καπιταλιστικού μοντέλου», ή η διάλυση του αστικού πολιτικού συστήματος, η κολεκτιβοποίηση, η έξοδος από την Ε.Ε., ή η μονομερής διαγραφή χρεών, η κοινωνικοποίηση της περιουσίας και άλλες δοξασίες. Δεν είναι αυτό το «φως το αληθινό». Ούτε μόνο με αντίσταση και ανυπακοή αλλάζει, ή κινείται, το όχημα της χώρας. Η αντίσταση δεν σημαίνει, κατά τη γνώμη μου, να αγνοείς το περιβάλλον στρουθοκαμηλίζοντας, αλλά να το αντιπαλεύεις προκειμένου να το αλλάξεις με ό,τι εσύ προτείνεις καλύτερο και αυτό να το κρίνει πάντα ο λαός, στον οποίο θα πρέπει όλοι να λέμε πλέον αλήθειες. Να μάθει τι του ζητάμε, και τι του δίνουμε.

Για όσους προβλέπουν εξεγέρσεις ή καλοδέχονται το μπάχαλο – δεν πιστεύω ότι υπάρχει κανείς μέσα στην αίθουσα -, δεν έχω να πω τίποτα. Εμείς, πορευόμαστε με την πυξίδα που μας άφησε ο Κωνσταντίνος Καραμανλής, που ταύτισε την εθνική ανεξαρτησία με τη λαϊκή κυριαρχία, την πολιτική ελευθερία με την κοινωνική δικαιοσύνη. Και λάθος δρόμο να αναρωτιόμαστε αν πήραμε, ακόμα κι αν αποτύχουμε, τα κίνητρά μας, είναι υγιή.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, εμείς που ανταποκριθήκαμε στις αναπόφευκτες πολιτικές εξελίξεις, ξέρουμε και δεσμευόμαστε, ότι αμέσως μετά τις εθνικές εκλογές, μαζί με όλο το λαό, μαζί με τις πρωτοπόρες, με τις αστείρευτες δυνάμεις αυτού του τόπου, θα ανατρέψουμε την επικίνδυνη αυτή πορεία.

Ευχαριστώ πολύ.