Εγκαίνια ΑΣΠ ΔΕΗ Χίου

Εγκαίνια του Ατμοηλεκτρικού Σταθμού ΧΙΟΥ

Πέμπτη 30 Ιουλίου 2007

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΜΟΥΣΟΥΡΟΥΛΗΣ: Κυρίες και κύριοι,

Σήμερα γίνεται ένα σημαντικό βήμα που όχι μόνο θωρακίζει ενεργειακά τη Χίο, μια περιοχή της Ευρώπης με φυσικό κάλλος και λαμπρή ιστορία, αλλά, ταυτόχρονα, έρχεται να ενισχύσει τις αναπτυξιακές της προοπτικές σε μια ιδιαίτερη οικονομική συγκυρία.

Ο Αυτόνομος Σταθμός Παραγωγής στον οποίο βρισκόμαστε, λειτούργησε για πρώτη φορά πριν από 42 χρόνια. Τροφοδοτεί μέσω υποβρυχίων διασυνδέσεων Ψαρά και Οινούσσες.

Με τις δυο νέες μονάδες που εγκαινιάζουμε σήμερα, 14,4 MW η κάθε μια και συνολικού π/υ 27 εκατ. Ευρώ, η εγκατεστημένη ισχύς φθάνει τα 78,80 MW με αναμενόμενη ζήτηση αιχμής στα 61 MW. Επομένως, υπάρχει πλέον σημαντική εφεδρεία για την αξιόπιστη εξυπηρέτηση της ζήτησης. Παράλληλα, η μικρότερη κατανάλωση πετρελαίου ανά παραγόμενη κιλοβατώρα (190γρ/ΚWh) των νέων μονάδων κατεβάζει τη συνολική κατανάλωση του σταθμού στα 208γρ/KWh σε σχέση με 220 γρ/KWh στα υπόλοιπα αυτόνομα νησιά. Συνεπώς η εγκατάσταση της Χίου είναι πλέον κατά 6% καθαρότερη. Επιπλέον, 5 εκατ. Ευρώ επενδύθηκαν για την αναβάθμιση της όλης εγκατάστασης με ένα σύστημα επεξεργασίας καταλοίπων, με ένα νέο αγωγό προσαγωγής νερού ψύξης, με αναβάθμιση των δεξαμενών καυσίμου και με διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου. Έχουν δε ξεκινήσει και θα ολοκληρωθούν την επόμενη διετία, νέα έργα αναβαθμίσεων π/υ 8 εκατ. Ευρώ, ανεβάζοντας τη συνολική επένδυση στα 40 εκατ. Ευρώ.

Τα έργα δεν περιορίζονται στο σταθμό. Μόνο τη διετία 2008-2009 επενδύθηκαν πάνω από 3 εκατ. Ευρώ για περιβαλλοντικές και αισθητικές αναβαθμίσεις στα δίκτυα με νέους αντιρρυπαντικής τεχνολογίας μονωτήρες στη Χίο, τα Ψαρά και τις Οινούσσες, με την πλήρη υπογειοποίηση των δικτύων στο Κάστρο, ενώ ολοκληρώθηκαν μελέτες αναβάθμισης δικτύων στα Μαστιχοχώρια και τις Οινούσσες. Τα έργα π/υ 1,2 εκατ. Ευρώ θα ξεκινήσουν το επόμενο έτος. Σε αυτά δεν περιλαμβάνω τυπικά έργα διανομής που είναι υπό κατασκευή, όπως οι νέες γραμμές μέσης τάσης προς την χώρα και την Αγία Ερμιόνη.

Στο σημείο αυτό θα ήθελα συγχαρώ και να ευχαριστήσω τα 62 μόνιμα και έκτακτα τοπικά στελέχη της ΔΕΗ για τη δουλειά τους και την εξυπηρέτηση των συμπολιτών μας στο νησί. Και αυτό δεν συμβαίνει μόνο εδώ στη Χίο αλλά παντού στη χώρα εδώ και πολλές δεκαετίες. Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο η ΔΕΗ βρίσκεται πολύ ψηλά στη συνείδηση του Ελληνικού λαού, ως η εταιρεία που φρόντισε και φροντίζει εδώ και 60 σχεδόν χρόνια για την ηλεκτροδότηση κάθε γωνιάς της χώρας, κάτω από οποιεσδήποτε συνθήκες.

Η ΔΕΗ διαθέτει σήμερα υποδομές μεγάλου μεγέθους, ορυχεία, σταθμούς και δίκτυα και στελέχη με εξαιρετική τεχνογνωσία. Με ενεργητικό 14 δις Ευρώ (6% του ΑΕΠ της χώρας) και κύκλο εργασιών περί τα 6 δις Ευρώ είναι η μεγαλύτερη βιομηχανική μας επιχείρηση. Η εγκατεστημένη ισχύς φθάνει τα 12.843 MW και διαρθρώνεται σε μονάδες λιγνίτη (41%), πετρελαίου (19%), ΦΑ (15%), ΥΗΕ (24%) και ΑΠΕ (1%). Η ιστορία, η περιουσία και η τεχνογνωσία της ΔΕΗ της δίνουν τη δυνατότητα να εκμεταλλευτεί τις ευκαιρίες του υγιούς και αποδοτικού ανταγωνισμού και να συνεισφέρει καθοριστικά στη δημιουργία μιας βιώσιμης, διαφοροποιημένης και ασφαλούς ενεργειακής οικονομίας στη χώρα μας αλλά και στην Ευρώπη.

Όμως για να γίνει αυτό πραγματικότητα πρέπει να συνειδητοποιήσουμε τρία πράγματα :

Πρώτον, ότι το σημερινό ενεργειακό μας μοντέλο χρειάζεται τεράστιες επενδύσεις για να πάψει να είναι σπάταλο, ρυπογόνο και ελλειμματικό, δηλαδή για να γίνει ασφαλές, ανταγωνιστικό και βιώσιμο. Και για να πραγματοποιηθούν οι επενδύσεις αυτές χρειάζονται αποτελεσματικά κίνητρα χρηματοδότησης, σωστός σχεδιασμός και ρυθμιστική ευταξία. Και αυτό πράττουμε προωθώντας το κατάλληλο θεσμικό πλαίσιο σε πλήρη εναρμόνιση με την Κοινοτική νομοθεσία. Με τον πρόσφατο Ν. 3734/09, διασφαλίσαμε, μεταξύ άλλων, τον πλήρη εκσυγχρονισμό παλαιών και ρυπογόνων μονάδων οι οποίες θα αποξηλωθούν ή θα τεθούν σε εφεδρεία εκτάκτων αναγκών.

Δεύτερον, ότι η παλαιά κατάσταση του κρατικού μονοπωλίου έχει προ πολλού ταφεί με όλες τις τιμές. Η, όντως, μεγάλη εξάρτησή μας από εισαγόμενα καύσιμα (72%), τα προβλήματα εδαφικής συνοχής της χώρας μας αλλά και η οικονομική κρίση, δεν αποτέλεσαν για εμάς άλλοθι, αλλά πρόκληση για διαπραγμάτευση στα Ευρωπαϊκά όργανα. Έτσι, στη νέα Κοινοτική Οδηγία για την αγορά ηλεκτρισμού, καταφέραμε να κρατήσουμε τη ΔΕΗ στο δίκτυο Μεταφοράς, υπό την προοπτική, προϋπόθεση θα έλεγα, μετάβασης σε καθεστώς πλήρους απελευθέρωσης. Η κυριότητα του δικτύου θα παραμένει εντός του Ομίλου ΔΕΗ, υπό τη μορφή ανεξάρτητης θυγατρικής αλλά με αυξημένο ρυθμιστικό έλεγχο. Σε αντίθετη περίπτωση, το δίκτυο θα έπρεπε να πωληθεί κάτι που θα επιδρούσε αρνητικά στις τιμές του καταναλωτή.

Τρίτον, η απουσία επαρκούς ανταγωνισμού επιβάλλει στη ΔΕΗ υποχρεώσεις χωρίς οικονομικό όφελος. Δηλαδή η ΔΕΗ ακόμα επιβαρύνεται μέσω των ρυθμιζόμενων τιμολογίων (λόγω του τελευταίου καταφυγίου) με διάφορες στρεβλώσεις, που πρέπει να λύσουμε για να είναι μια υγιής εισηγμένη επιχείρηση που ανταγωνίζεται διεθνώς σεβόμενη τους μετόχους της, ενώ ταυτόχρονα να μην προκαλέσουμε αναταραχή σε κλάδους που είχαν καλώς ή κακώς συνηθίσει σε ‘προνομιακές μεταχειρίσεις’ και φθηνό ρεύμα (αγροτικά τιμολόγια κλπ). Για αυτό και θεσπίζουμε, σε εφαρμογή της Κοινοτικής νομοθεσίας και από το 2010 και μετά, νέα διάρθρωση στα τιμολόγια «ρυθμιστικού ελέγχου», που θα αντανακλούν το πραγματικό κόστος συν ένα ελάχιστο εύλογο κέρδος για όλες τις κατηγορίες πελατών. Στα τιμολόγια αυτά, λιγότερα από τα σημερινά και απλούστερα στην εφαρμογή, θα είναι συγκρίσιμες οι προσφορές όλων των προμηθευτών. Ήδη η ΡΑΕ, η ΔΕΗ και το Υπουργείο εργάζονται για τον οριστικό τους σχεδιασμό και θα υπάρξουν οι σχετικές ανακοινώσεις.

Στη μεταβατική περίοδο έως το 2010, η ΔΕΗ έχει επιφορτιστεί με την παροχή Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας, δηλαδή φθηνών τιμολογίων στους πολύτεκνους και στα μη διασυνδεδεμένα νησιά, όπως η Χίος. Το κόστος των υπηρεσιών αυτών που για το 2008 ανέρχεται στα 500 εκατ. Ευρώ, μέσω συγκεκριμένης μεθοδολογίας υπολογισμού και επιμερισμού σε όλους τους καταναλωτές από τη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας, που εγκρίνεται από τον Υπουργό.

Ανέφερα προηγουμένως γιατί χρειαζόμαστε νέες επενδύσεις. Η ΔΕΗ με ένα επενδυτικό πρόγραμμα 13,5 δις ευρώ θα καταφέρει έως το 2014 να αποκτήσει αξιόπιστες, ανταγωνιστικές και φιλικές προς το περιβάλλον μονάδες παραγωγής, να βελτιώσει την παροχή υπηρεσιών προς τους πελάτες και να αποκτήσει 20% μερίδιο αγοράς στις ΑΠΕ. Μόνον έτσι θα γίνει μια μεγάλη ευρωπαϊκή επιχείρηση ηλεκτρισμού για την οποία θα είναι περήφανος ο κάθε Έλληνας πολίτης. Το όραμα αυτό απαιτεί συναντίληψη διοίκησης, εργαζομένων και πολιτείας αλλά και συνάρθρωση των προσπαθειών.

Κυρίες και Κύριοι,

Σε μια περίοδο που η οικονομική ύφεση αναστέλλει πολλές επενδύσεις στην ενέργεια, όλα αυτά ακούγονται ιδιαίτερα φιλόδοξα. Αν προσθέσουμε και τις πάγιες διαταραχές του τομέα της ενέργειας από τη γεωπολιτική, τις ελλείψεις υποδομών και τα επίπεδα των τιμών, ίσως και να ακούγονται ουτοπικά. Θυμηθείτε την κρίση εφοδιασμού ΦΑ στις αρχές του 2009 που άφησε πολλές χώρες χωρίς αέριο, ή την φρενήρη κούρσα των τιμών του πετρελαίου το περασμένο καλοκαίρι.

Για αυτούς ακριβώς τους λόγους σχεδιάσαμε και εφαρμόζουμε με απόλυτη συνέπεια μια μακροπρόθεσμη ενεργειακή στρατηγική με δυο βασικές προτεραιότητες: (α) τον εφοδιασμό της χώρας μέσω της απαιτούμενης διαφοροποίησης των πηγών και των οδεύσεων της ενέργειας, (β) τη στροφή στη βιώσιμη ανάπτυξη για να μειώσουμε την εξάρτησή μας από εισαγωγές ενέργειας. Είναι βέβαιο ότι τόσο η οικονομική όσο και η περιβαλλοντική κρίση, μπορούν να δώσουν ισχυρή ώθηση και στις δυο αυτές προτεραιότητες.

Η πολιτική αυτή ήδη δικαιώθηκε. Χάρη στην ύπαρξη υποδομών μεταφοράς και αποθήκευσης ενέργειας από διάφορες πηγές και οδεύσεις κατορθώσαμε να αποφύγουμε τα προβλήματα όταν, στις αρχές του 2009, διεκόπη η παροχή ρωσικού ΦΑ μέσω Ουκρανίας. Αυτό εξηγεί γιατί συνεχίζουμε επίμονα και μεθοδικά την πολιτική αυτή προωθώντας τους νέους διεθνούς εμβέλειας διακρατικούς αγωγούς.

Τον αγωγό Ελλάδας-Τουρκίας-Ιταλίας (ITGI) για τη μεταφορά ΦΑ από την Κασπία προς την Ευρώπη. Ήδη λειτουργεί το τμήμα που συνδέει την Ελλάδα με την Τουρκία και εργαζόμαστε εντατικά για την επέκτασή του προς την Ιταλία. Ο αγωγός αυτός έχει μεγάλη σημασία για την εξωτερική ενεργειακή πολιτική μας αλλά και για την Ε.Ε. για αυτό άλλωστε έχει περιληφθεί ως έργο προτεραιότητας των Διευρωπαϊκών Δικτύων Ενέργειας της Ε.Ε.

Τον αγωγό South Stream για τη μεταφορά ΦΑ από τη Ρωσία προς την Ευρώπη, μέσω Βουλγαρίας και Ελλάδας που θα συμβάλει στην ασφάλεια εφοδιασμού όλης της Ευρώπης.

Το νέο αγωγό διπλής ροής Κομοτηνή – Χάσκοβο με τον οποίο διασυνδέουμε τα συστήματα ΦΑ Ελλάδας-Βουλγαρίας, ενισχύοντας έτσι την ενεργειακή ασφάλεια και των δύο χωρών.

Τον πετρελαιαγωγό «Μπουργκάς-Αλεξανδρούπολη», τον πρώτο επί ευρωπαϊκού εδάφους μετά από 40 χρόνια, για τη μεταφορά αργού πετρελαίου στις διεθνείς αγορές. Μετά και τη σύσταση της Διεθνούς Εταιρείας που θα κατασκευάσει και θα διαχειριστεί τον αγωγό, το έργο μπαίνει στην τελική ευθεία. Και επειδή το πετρέλαιο θα εξακολουθεί να καλύπτει σημαντικό τμήμα των αναγκών μας και ιδιαίτερα των νησιών, υιοθετήσαμε μια νέα πολιτική για την έρευνα και εξόρυξη. Μέχρι το τέλος της χρονιάς θα έχει εκσυγχρονιστεί το θεσμικό πλαίσιο, το οποίο ισχύει από τη δεκαετία του 1990, ώστε να γίνει πιο ελκυστικό για τους επενδυτές και να προσαρμοστεί στο Κοινοτικό Δίκαιο. Επίσης, ήδη ξεκίνησε μια νέα σημαντική ιδιωτική επένδυση της τάξεως των 200 εκατ. δολαρίων στην Καβάλα για εξόρυξη πετρελαίου. Στόχος είναι, σε πρώτη φάση, η εξόρυξη 5.000 βαρελιών αργού την ημέρα από τα 1.300 που είναι σήμερα. Το 40% των εσόδων της επένδυσης αυτής περιέρχονται στο κράτος.

Παράλληλα, δίνουμε μεγάλο βάρος στις ηλεκτρικές διασυνδέσεις με τις γειτονικές μας χώρες οι οποίες δεν εξασφαλίζουν μόνο ηλεκτρική επάρκεια, αλλά αποτελούν και όχημα για περαιτέρω σύσφιξη των σχέσεων μέσω του διασυνοριακού εμπορίου ΗΕ. Ήδη διαθέτουμε σε πλήρη λειτουργία υποβρύχια σύνδεση 500 MW με την Ιταλία και γραμμές με την Αλβανία, τη FYROM και τη Βουλγαρία. Φέτος υπογράψαμε με τη Βουλγαρία πρωτόκολλο συνεργασίας για την κατασκευή και δεύτερης γραμμής. Τέλος, το 2008 ολοκληρώσαμε διασυνδετική γραμμή με την Τουρκία, υπογράφοντας πρωτόκολλο ανταλλαγής 200MW.

Κυρίες και κύριοι,

Αναφέρθηκα στα έργα αυτά τονίζοντας τη σημασία τους για την ενεργειακή μας ασφάλεια. Ωστόσο, να μην παραγνωρίζουμε ότι εισάγουμε το 72 % των αναγκών μας σε ενέργεια και αυτό σημαίνει επιβάρυνση της εθνικής οικονομίας με αρκετά δις Ευρώ ετησίως. Πρέπει λοιπόν να καμφθεί η καμπύλη της αυξανόμενης ζήτησης και των αυξανόμενων εισαγωγών, να περιορισθούν οι επιπτώσεις στο περιβάλλον αλλά και να μειωθεί το κόστος για την εθνική οικονομία. Και αυτό μπορεί να γίνει με την εφαρμογή του λεγόμενου νομοθετικού πακέτου «Κλίμα-Ενέργεια» της Ε.Ε., δηλαδή με την κατά 20% μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, την ισόποση αύξηση της ενεργειακής αποδοτικότητας και την ισόποση συμμετοχή των ΑΠΕ στο ενεργειακό μας μίγμα.

Σε ότι αφορά στις ΑΠΕ :

Ολοκληρώσαμε το Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο με το οποίο επιλύεται το μακροχρόνιο πρόβλημα χωροθέτησης και αντιμετωπίζονται οι δικαστικές προσφυγές στο ΣτΕ.

Ψηφίσαμε το Ν.3734/09 με τον οποίο απεμπλέξαμε πληθώρα έργων ΑΠΕ που δεν προωθούνταν από περιφερειακές υπηρεσίες, δημιουργήσαμε καθεστώς ευνοϊκότερης αντιμετώπισης ΜΥΗΣ και ΦΒΣ, χτυπήσαμε τη γραφειοκρατία καταργώντας τις «οικοδομικές άδειες» για όλες τις ΑΠΕ και αποδεσμεύσαμε «ηλεκτρικό χώρο» εξορθολογίζοντας τη διαδικασία χορήγησης «Προσφορών σύνδεσης» από το ΔΕΣΜΗΕ.

Με τον ίδιο νόμο δώσαμε ώθηση στη γεωθερμία για πολλαπλές εφαρμογές στον αγροτικό τομέα, στη μεταποίηση αγροτικών προϊόντων, σε βιομηχανικές εφαρμογές, στην τηλεθέρμανση οικισμών, στην αφαλάτωση, τον τουρισμό αλλά και στον οικιακό τομέα. Με ΥΑ χαρακτηρίσαμε επτά νέα ΓΘ πεδία δυο από τα οποία βρίσκονται στα Θυμιανά και επαναπροσδιορίσαμε τα χαρακτηριστικά τριών ήδη κηρυγμένων πεδίων ένα από τα οποία βρίσκεται στα Νένητα. Με την ευκαιρία, θα ήθελα να σας πω ότι η θερμική ισχύς των πεδίων είναι πάνω από 300kWth για τα Θυμιανά, ενώ για τα Νένητα τα στοιχεία είναι εντυπωσιακά με ισχύ κοντά στα 10.000 kWth Τι σημαίνει πρακτικά αυτό; Σημαίνει πλήθος εφαρμογών. Ενδεικτικά αναφέρω ότι τα πεδία των Θυμιανών θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν με απευθείας χρήση σε αθλητικές – τουριστικές εγκαταστάσεις (κολυμβητήρια, πισίνες, spa κλπ) και με τη χρήση αντλιών θερμότητας για θέρμανση και ψύξη χώρων. Στο ΓΘ πεδίο Νενήτων, λόγω της μεγαλύτερης θερμοκρασίας των ρευστών, υπάρχουν πολύ περισσότερες εφαρμογές πχ ξήρανση αγροτικών και αλιευτικών προϊόντων, θερμάνσεις θερμοκηπίων και κατοικιών, ψύξη προϊόντων, ιχθυοκαλλιεργικές και κτηνοτροφικές δραστηριότητες, αφαλάτωση νερού και κέντρα ιαματικού τουρισμού.

Δημιουργήσαμε ειδικό πρόγραμμα ανάπτυξης ΦΒΣ σε στέγες καθιστώντας την «πράσινη ενέργεια» προσιτή στους Έλληνες πολίτες. Ειδικά για τα νησιά θα ήθελα να αναφέρω ότι σύμφωνα με τον Ν. 3468/06, οι ηλεκτρικά κορεσμένες περιοχές της χώρας καθορίζονται με Απόφαση της ΡΑΕ κατόπιν εισήγησης του Διαχειριστή. Τα περιθώρια απορρόφησης ισχύος για τα αυτόνομα νησιά έχουν ήδη εξαντληθεί πλήρως από τα επενδυτικά σχέδια μικρών ΦΒΣ που υποβλήθηκαν από το 2007. Η δυνατότητα διείσδυσης νέας ισχύος σε όλα τα αυτόνομα νησιά θα επανεξεταστεί το 2010 (άρθρο 4 του Κανονισμού αδειών το οποίο ορίζει ότι εντός 3 ετών κατόπιν εισήγησης του Διαχειριστή). Η ετήσια αύξηση της ζήτησης ΗΕ στα νησιά, λόγω της έντονης τουριστικής και οικιστικής ανάπτυξης, είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικός παράγων που θα επηρεάσει τις αναμενόμενες μελέτες των Διαχειριστών.

Ολοκληρώσαμε νομοθετική πρωτοβουλία για τον εξορθολογισμό της διαδικασίας αδειοδότησης έργων ΑΠΕ με στόχο να ελαχιστοποιηθούν οι καθυστερήσεις που απωθούν τους επενδυτές και εμποδίζουν την Ελλάδα να αξιοποιήσει το δυναμικό της.

Προωθούμε το πρόγραμμα «Πράσινο νησί» στον ακριτικό Άη Στράτη, με στόχο την ενεργειακή του αυτάρκεια 100% από ΑΠΕ. Η κάλυψη των ηλεκτρικών αναγκών αυτόνομων νησιών εξ’ ολοκλήρου από ΑΠΕ, αποτελεί διεθνώς, αντικείμενο έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης και όχι εμπορική εφαρμογή. Σημειώνω ότι αντίστοιχες πρωτοβουλίες υπάρχουν μόνο τρεις στον κόσμο, στη Δανία, τη Νορβηγία και την Αυστραλία.

Προωθούμε επίσης τη δημιουργία υβριδικών συστημάτων ΑΠΕ, όπως το έργο συνεργασίας αιολικού με αντλιοταμιευτήρα και υδροηλεκτρικό που σήμερα κατασκευάζεται στην Ικαρία.

Τέλος, θα ήθελα να αναφέρω ότι η εγκατεστημένη ισχύς σήμερα φθάνει τα 1.350 MW από 430 MW που η χώρα διέθετε προ πέντε ετών. Στα μη διασυνδεδεμένα νησιά ήδη λειτουργούν 230MW, εκ των οποίων 6,5 MW είναι εγκατεστημένα στη Χίο, ενώ κατασκευάζονται επιπλέον 1,2MW αιολικά. Να θυμίσω εδώ ότι ήδη από το 1992 η ΔΕΗ εγκατέστησε αιολικό πάρκο στο Μελανιός, όταν σήμερα, νησιά όπως η Κέρκυρα και η Θάσος δεν έχουν δει ανεμογεννήτρια να γυρίζει. Παράλληλα, αφού ολοκληρώσουν τις περιβαλλοντικές αδειοδοτήσεις, αναμένεται να εγκατασταθούν το 2010 7MW ΦΒΣ.

Κυρίες και κύριοι,

Στα νησιά του Αιγαίου και στη Χίο, παρατηρείται σταθερά τα τελευταία χρόνια μεγάλος ρυθμός αύξησης της ζήτησης σε ενέργεια και αιχμή, μεγαλύτερος του αντίστοιχου ρυθμού αύξησης στο ηπειρωτικό σύστημα, ενώ παράλληλα υπάρχει πολύ σημαντικό αιολικό δυναμικό. Ειδικά στη Χίο η συνολική ζήτηση από το 1983 (60.310 GWh) έως σήμερα (204.000 GWh) έχει υπερτριπλασιαστεί. Συνεπώς, το ενδιαφέρον για επενδύσεις είναι εξαιρετικά υψηλό και τα αποτελέσματα μόνο θετικά μπορούν να είναι για την ανάπτυξη και την απασχόληση.

Η πραγματικότητα όμως είναι πως το δυναμικό δεν μπορεί να αξιοποιηθεί σημαντικά λόγω του ότι τα νησιά ηλεκτροδοτούνται από αυτόνομους σταθμούς που, για τεχνικούς λόγους, περιορίζουν τη διείσδυση ΑΠΕ.

Μόνο η ηλεκτρική τους διασύνδεση με την ηπειρωτική Ελλάδα μπορεί να επιτρέψει τη μεγάλη διείσδυση. Όμως Οι απαιτούμενες επενδύσεις έχουν πολύ μεγάλο χρόνο απόσβεσης που πλήττει τη βιωσιμότητά τους. Επίσης, σε σύγκριση με αντίστοιχα έργα διασύνδεσης στην Ευρώπη, το σύμπλεγμα του Αιγαίου έχει την ιδιαιτερότητα πολύ μικρότερων καταναλώσεων που βρίσκονται σε διάσπαρτα ηλεκτρικά συστήματα σε σημαντικές αποστάσεις από το ηπειρωτικό σύστημα. Δηλαδή ενώ το κόστος των έργων, λόγω των απαιτουμένων υποβρύχιων καλωδίων και των τεχνολογιών σύνδεσης, είναι σημαντικό, η εξυπηρετούμενη ηλεκτρική ενέργεια είναι μικρή.

Με μέριμνα της ΡΑΕ εκπονήθηκε από καθηγητές του ΕΜΠ μελέτη που εξετάζει διασύνδεση ολόκληρου του Αιγαίου. Τα προβλήματα που αναδείχθηκαν είναι βεβαίως η υψηλή αρχική επενδυτική δαπάνη, η πόντιση καλωδίων σε μεγάλο μήκος και βάθη με τους σχετικούς κινδύνους ενδεχομένων βλαβών, η ανάγκη διατήρησης παραγωγικού εφεδρικού δυναμικού για εξασφάλιση τροφοδότησης σε περίπτωση βλάβης στα καλώδια, οι συνολικές δυνατότητες απορρόφησης αιολικής ισχύος στο διασυνδεμένο και η εξέλιξη του μίγματος παραγωγής στο διασυνδεμένο καθώς και σε σχέση με τα νησιά. Για τη λήψη των σχετικών αποφάσεων είναι απαραίτητη η ορθή αξιολόγηση των πιο πάνω, σε μεγάλο χρονικό ορίζοντα.

Τα μήκη των απαιτουμένων υποβρυχίων καλωδίων για τη σύνδεση Χίου και Λέσβου είναι μεγάλα, μικρότερα πάντως από τα απαιτούμενα για συνδέσεις άλλων νήσων. Τα μεγέθη φορτίου είναι σημαντικά, ενώ χαρακτηρίζονται από ιδιαίτερα υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης και διαθέτουν μεγάλο αιολικό δυναμικό. Σύμφωνα με σχετική διερεύνηση του ΔΕΣΜΗΕ, με βάση πρόσφατα διεθνή στοιχεία κόστους, το κόστος των ως άνω διασυνδέσεων είναι σε σημερινές τιμές της τάξεως των 500 – 600 Μ€. Σε κάθε περίπτωση η σύνδεση Χίου – Λέσβου προϋποθέτει την ύπαρξη ενός ισχυρού κόμβου αφετηρίας της σύνδεσης στο Αλιβέρι με την εγκατάσταση ενός ΚΥΤ 400kV και τη σύνδεσή του με δύο διπλά κυκλώματα 400kV με το Σύστημα 400kV, όπως τούτο αναμένεται να διαμορφωθεί σε μεσοπρόθεσμο χρονικό ορίζοντα λόγω της ανάπτυξης σημαντικής παραγωγής στην περιοχή. Τίθενται διάφορα λειτουργικά θέματα που άπτονται τόσο της ασφάλειας του συστήματος, (νέες περιοχές ελέγχου και ρύθμιση φορτίου-συχνότητας στα νησιά και το ΕΔΣΜ, πρόβλεψη αιολικής παραγωγής στα νησιά κλπ), αλλά και θέματα αγοράς.

Πάνω απ’ όλα, η μεγάλη διείσδυση ΑΠΕ θα πρέπει να γίνει στη βάση των κανόνων προστασίας που ορίζει το ειδικό χωροταξικό και με σεβασμό στις ανάγκες και τις ιδιαιτερότητες της τοπικής κοινωνίας. Για αυτό και συστήνουμε πάντοτε στις ενεργειακές επιχειρήσεις να βρίσκονται από την πρώτη στιγμή κοντά στις τοπικές κοινωνίες και να μοιράζονται τα σχέδιά τους με ειλικρινή διάλογο, όπως έπραττε ανέκαθεν και συνεχίζει να πράττει η ΔΕΗ. Σε κάθε περίπτωση, πρέπει να δούμε τις ΑΠΕ ως τον εγχώριο, καθαρό και ανανεώσιμο πόρο, που μπορεί να καλύψει τις ανάγκες σε ηλεκτρική ενέργεια, στο μέγιστο δυνατό βαθμό.

Η ενίσχυση της ενεργειακής επάρκειας των νησιών, είναι ένα μεγάλο ζητούμενο. Θεωρούμε πως οι υποδομές του συστήματος, τα θεσμικά μέτρα, οι επενδύσεις και η διαρκής εξέλιξη του τοπίου στην ενέργεια, θα μας οδηγήσουν σε μεγάλα βήματα για την επίλυση του θέματος αυτού. Μετά από πολλά χρόνια που έχει απασχολήσει, η εποχή αυτή των ενεργειακών αλλά και των τεχνολογικών εξελίξεων, είναι μια ευκαιρία για να αρχίζουν να αλλάζουν τα δεδομένα για τα νησιά μας.

Κυρίες και κύριοι,

Λίγα λόγια για αυτές τις ενεργειακές εξελίξεις. Η προώθηση των ΑΠΕ πρέπει απαραίτητα να συνδέεται με πολιτικές ενεργειακής αποδοτικότητας η οποία αποτελεί μια βασική συνιστώσα του ενεργειακού μας σχεδιασμού προς όφελος του περιβάλλοντος, της οικονομίας αλλά και των ίδιων των πολιτών. Σε ότι αφορά λοιπόν την ενεργειακή αποδοτικότητα:

Και επειδή πρώτα το κράτος πρέπει να δίνει το παράδειγμα, με ΚΥΑ απαγορεύσαμε ήδη από το 2008 κάθε δαπάνη για ενεργοβόρο εξοπλισμό στο δημόσιο τομέα.

Προκηρύξαμε το πρόγραμμα «Εξοικονομώ» για περίπου 200 Δήμους της χώρας μεταξύ των οποίων και ο Δήμος Χίου, το οποίο θα αποτελέσει ένα από τα βασικά εργαλεία για την επίτευξη του στόχου ΕΞΕ στο δημόσιο και τον ευρύτερο δημόσιο τομέα, με ποσοστό ΕΞΕ έως 30% στα κτίρια και τους υπαίθριους χώρους. Το πρόγραμμα θα χρηματοδοτήσει δράσεις δημοτικού φωτισμού, βιοκλιματικού σχεδιασμού πλατειών, διαμόρφωσης πεζοδρομίων με κατάλληλα υλικά, δράσεις αστικής κινητικότητας (μελέτες) αλλά και δράσεις δικτύωσης, ενημέρωσης και πληροφόρησης πολιτών.

Ψηφίσαμε το Νόμο 3661/2008 με τον οποίο θεσπίσαμε μέτρα για τη μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης νέων και υφιστάμενων κτιρίων σε εφαρμογή Κοινοτικής Οδηγίας. Ο Κανονισμός Ενεργειακής Απόδοσης των Κτιρίων (Κ.Ε.Ν.Α.Κ.) που καθορίζει και προβλέπει όλες τις απαιτούμενες τεχνικές λεπτομέρειες ολοκληρώθηκε και εντός του έτους ξεκινά η πρακτική εφαρμογή. Έτσι δίνουμε ταυτόχρονα ώθηση στην κατασκευαστική αγορά, στην αγορά ακινήτων και τη βιομηχανία δομικών προϊόντων, αφού η ενεργειακή απόδοση θα καταστήσει ελκυστικότερα τα ενεργειακά αποδοτικά κτίρια. Παράλληλα, ενισχύουμε την ανταγωνιστικότητα και την εξαγωγική δυνατότητα των εμπλεκομένων ΜμΕ αλλά και την εφαρμοσμένη έρευνα στον τομέα καινοτομικών προϊόντων.

Ψηφίσαμε το Νόμο 3734/2009 για την προώθηση της ΣΗΘ με τον οποίο ενισχύουμε την εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας, έτσι ώστε να αποφεύγονται μεγάλες απώλειες στα ηλεκτρικά δίκτυα της χώρας. Η Ελλάδα ήταν μια από τις πρώτες χώρες που ενσωμάτωσε τη σχετική Κοινοτική οδηγία. Η ΣΗΘ είναι ένας εναλλακτικός τρόπος παραγωγής ηλεκτρισμού που βασίζεται στην πλήρη ανάκτηση και εκμετάλλευση της θερμικής ενέργειας που χάνεται από τους συμβατικούς τρόπους παραγωγής ΗΕ.

Με Νόμο που καταθέτουμε άμεσα στη Βουλή με τον οποίο ενσωματώνουμε την Οδηγία 2006/32 «ενεργειακή απόδοση κατά την τελική χρήση της ενέργειας», δημιουργούμε μια εντελώς νέα αγορά ενεργειακών υπηρεσιών μέσω “Χρηματοδότησης από Τρίτους (ΧΑΤ) σε ενεργειακά έργα”. Με το νόμο αυτό, Εταιρείες Ενεργειακών Υπηρεσιών θα μπορούν, αναλαμβάνοντας τον τεχνολογικό και επενδυτικό κίνδυνο, να προσφέρουν μια ενεργειακά αποδοτικότερη λύση στο χρήστη, η οποία θα επιφέρει όχι μόνο ΕΞΕ αλλά και οικονομικό όφελος. Έτσι ενθαρρύνουμε την επιχειρηματικότητα και τη δημιουργία νέων ΘΕ, ενώ παράλληλα δίνουμε νέα ώθηση σε παραδοσιακούς κλάδους ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας, με ταυτόχρονα θετικά οφέλη για το ενεργειακό ισοζύγιο της χώρας μας.

Με τη δυνατότητα που μας έδωσε η τροποποίηση των Κανονισμών της Ε.Ε. λόγω της οικονομικής συγκυρίας υλοποιούμε με μεγάλη επιτυχία το Πρόγραμμα επιδότησης της απόσυρσης παλαιών ενεργοβόρων συσκευών (κλιματισμού) σε συνεργασία με τους σχετικούς κλάδους και με εύκολες διαδικασίες για τους πολίτες. Όλες οι παλαιές συσκευές ανακυκλώνονται κατά 100%. Πάνω από 65,000 κλιματιστικά σε όλη τη χώρα έχουν αποσυρθεί και αντικατασταθεί με νέας τεχνολογίας. (Στην περιφέρεια Β. Αιγαίου…?)

Παράλληλα, σχεδιάζουμε Πρόγραμμα επιδότησης παρεμβάσεων ΕΞΕ στον οικιακό κτιριακό τομέα για την ενεργειακή αναβάθμιση ιδιωτικών κατοικιών. Ενδεικτικά αναφέρω την εξωτερική θερμομόνωση, το κεντρικό σύστημα θέρμανσης, τα κουφώματα/υαλοπίνακες και τα παθητικά ηλιακά. Πρόκειται για ένα πρόγραμμα που, μεταξύ των άλλων, θα στηρίξει και τον κατασκευαστικό κλάδο και θα συμβάλλει στην προστασία του περιβάλλοντος και στην περαιτέρω ενίσχυση της συγκεκριμένης αγοράς.

Προκηρύξαμε το πρόγραμμα «Πράσινες Υποδομές» με στόχο την ενίσχυση ή τη δημιουργία νέων επιχειρήσεων σε τομείς που σχετίζονται με την προστασία του περιβάλλοντος, όπως η διαχείριση και η αξιοποίηση αποβλήτων, η ανάκτηση υλικών, η ανακύκλωση και απορρύπανση, τα γνωστά ως «eco-business».

Προκηρύξαμε το πρόγραμμα «Πράσινη Επιχείρηση» με στόχο την ενσωμάτωση της περιβαλλοντικής διάστασης στη λειτουργία των επιχειρήσεων μέσω επενδύσεων διαχείρισης και διάθεσης αποβλήτων, παρακολούθησης εκπομπών ρύπων, ανάπτυξης πράσινων προϊόντων και διαδικασιών, ΕΞΕ και ενσωμάτωσης προτύπων. Με τα δυο αυτά προγράμματα δημιουργούμε νέες ευκαιρίες για απασχόληση, ανάπτυξη, περιβαλλοντική προστασία, ποιότητα ζωής για τους πολίτες.

Τέλος, σχεδιάζουμε εντός του έτους εθνική ενημερωτική εκστρατεία για ΕΞΕ και ΟΧΕ που θα απευθύνεται στο ευρύ κοινό, με στόχο την εξοικείωση των πολιτών στις έννοιες αυτές και τη σημασία τους σε σχέση με την κλιματική αλλαγή.

Κυρίες και κύριοι,

Ας μη ξεχνάμε ότι «η φυσική εξέλιξη των καταστάσεων στο σύμπαν είναι η αταξία και το χάος, και ότι απαιτείται να ξοδευτεί ΕΝΕΡΓΕΙΑ για να διατηρηθεί κατάσταση τάξης..». Οργάνωσης. Προγραμματισμού. Είναι ο δεύτερος θερμοδυναμικός Νόμος και ισχύει σε όλο το σύμπαν.

Θεωρώ ότι και στα θέματα που σας ανέπτυξα έχει εφαρμογή. Απαιτείται κόπος και σχεδιασμός ώστε να οργανωθεί η πρόοδος. Αυτό κάνουμε και πιστεύουμε ότι θα επιτύχουμε.

Για πολλά χρόνια καλλιεργούνταν η αντίληψη ότι ανάπτυξη και περιβάλλον είναι δύο έννοιες αντιθετικές. Ότι η επιχειρηματικότητα με περιβαλλοντικό πρόσωπο σημαίνει ζημιά για τις επιχειρήσεις ή ότι η ανάπτυξη με σεβασμό στο περιβάλλον υπονομεύει την ανταγωνιστικότητα. Ότι μοιραία θα πρέπει να επιλέξουμε ανάμεσα στο περιβάλλον και την ανάπτυξη.

Η αντίληψη αυτή αποδείχθηκε λανθασμένη. Όχι μόνο οικονομική ευημερία και ανάπτυξη δεν συνεπάγονται καταστροφή του φυσικού περιβάλλοντος, αντίθετα η μία έννοια συμπληρώνει την άλλη. Η προσέγγιση αυτή δεν είναι πολυτέλεια αλλά επιταγή, ειδικά για τη χώρα μας που στηρίζεται όσο καμία άλλη στο φυσικό της πλούτο. Αυτό είναι το συγκριτικό μας πλεονέκτημα και αυτό το πλεονέκτημα έχουμε χρέος να το διαφυλάξουμε με κάθε τρόπο.

Σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, εάν η Ε.Ε. επιτύχει το στόχο του 20% επί των ΑΠΕ το 2020, 410.000 νέες ΘΕ θα δημιουργηθούν και το ΑΕΠ της ΕΕ θα αυξηθεί κατά 0,24%. Το ζητούμενο δεν είναι μόνο αυτό. Είναι η δέσμευση της Ε.Ε. για ένα κοινό μέλλον ενεργειακής ασφάλειας, ανάπτυξης και ευημερίας στο εσωτερικό της. Και αυτό έχει μεγάλη αξία σε μια εποχή που σε διεθνές επίπεδο πραγματοποιείται μια σημαντική ανακατανομή και αναδιοργάνωση των ενεργειακών πόρων, με μακροπρόθεσμες στρατηγικές, οικονομικές και κοινωνικές συνέπειες, Η Επιτροπή πάει ακόμα παραπέρα προτείνοντας την ανανέωση της ενεργειακής πολιτικής για την Ευρώπη το 2010, με σκοπό να χαράξει πολιτικό πρόγραμμα για το 2030 και όραμα για το 2050. Την πιστεύουμε και την υποστηρίζουμε.

Παράλληλα, επιδιώκουμε μια πλατιά συμμαχία με όλες τις ΜΚΟ που νοιάζονται για το περιβάλλον, αλλά και με τους πολίτες που αγωνιούν για τις συνέπειες της κλιματικής αλλαγής. Καμιά πολιτεία, πουθενά στον κόσμο, δε φτάνει για την αντιμετώπιση αυτού του προβλήματος. Με τις περιβαλλοντικές ΜΚΟ είμαστε σε ανοιχτό και συνεχή διάλογο. Πέρα από τις συναντήσεις που έχουμε κάνει ήδη μαζί τους για το μελλοντικό ΜΕΣ, έχουμε επαφή για όλα τα σημαντικά νομοθετήματα. Δεν είμαστε φυσικά καταδικασμένοι να συμφωνούμε. Είμαστε όμως, πιστεύω, υποχρεωμένοι να συζητούμε. Απροκατάληπτα και χωρίς δογματισμούς.

Ο φυσικός πλούτος της χώρας και το περιβάλλον, δεν ανήκουν σε καμιά παράταξη, σε κανένα κόμμα. Για αυτό, περισσότερο ίσως από άλλους τομείς, πρέπει να μπουν στην άκρη τα μεγάλα λόγια και οι μικροπολιτικές σκοπιμότητες. Γνωρίζουμε ότι στην εποχή της καχυποψίας που ζούμε η ειλικρίνεια των προθέσεων δύσκολα γίνεται πιστευτή. Θα ήθελα στο πρόσωπό μου να κάνετε μια εξαίρεση.

Ευχαριστώ θερμά τους οικοδεσπότες για την πρόσκληση και το κοινό για την προσοχή σας.