Ολομέλεια_Α.Δ.Μ.Η.Ε.

«Ανεξάρτητος Διαχειριστής Συστήματος Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας»

29.01.2014

Δευτερολογία

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, πράγματι η κρατική ΔΕΗ βρίσκεται πολύ ψηλά στη συνείδηση του ελληνικού λαού, για τον ρόλο που διαδραμάτισε στην ανοικοδόμηση της Ελλάδας μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Το αναγνωρίζουμε και της οφείλουμε σεβασμό. Όμως, αυτό που συζητάμε σήμερα δεν είναι ο εξηλεκτρισμός της χώρας, αλλά οι αναγκαίες αλλαγές για την προσαρμογή στα νέα ευρωπαϊκά δεδομένα, όπως έχουν διαμορφωθεί λόγω της μεγάλης ενεργειακής εξάρτησης της Ευρώπης.

Από τις έως σήμερα προσπάθειες, η ΔΕΗ έχασε αντί να κερδίσει. Με τον φόβο του κινδύνου αύξησης των τιμών, με το πρόσχημα της αδυναμίας άσκησης κοινωνικής πολιτικής, με το σύνθημα του φθηνού ρεύματος και τους συνδικαλιστές έτοιμους να κατεβάσουν το διακόπτη, δεν έγινε η αναγκαία προσαρμογή, με αποτέλεσμα η ΔΕΗ να βρίσκεται εδώ που είναι σήμερα. Ακυρώθηκε ακόμα και η μειοψηφική συμμετοχή της σε επενδυτικά σχήματα παραγωγής ενέργειας, με αποτέλεσμα η εταιρεία να στερηθεί πολύτιμα έσοδα. Εύχομαι και ελπίζω οι αρμόδιες θεσμικές Αρχές, να διεξάγουν έρευνα για όσα συνέβησαν τα προηγούμενα χρόνια.

Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, να αντιληφθούμε ότι ο κόσμος άλλαξε και να γυρίσουμε σελίδα. Να λάβουμε αποφάσεις τώρα. Το 2014 δεν είναι 1950. Η ιδιωτικοποίηση δεν είναι έγκλημα. Έγκλημα είναι να τα αφήσουμε όλα όπως έχουν. Το δημόσιο συμφέρον επιτάσσει μεταρρυθμίσεις, δομές, μηχανισμούς, όχι λαϊκισμούς και υποσχέσεις. Αυτή η Κυβέρνηση κοιτάει μπροστά. Ο λαός κοιτάει μπροστά. Δεν θέλει άλλο το παρωχημένο μοντέλο σας. Αυτό ζητάει η Ελλάδα σήμερα και είναι στο χέρι μας να της το προσφέρουμε.

Θα αντιπαραθέσω επιχειρήματα σε όσα είπαν οι συνάδελφοι του ΣΥ.ΡΙΖ.Α. για τις δήθεν στρεβλώσεις που έβλαψαν τη ΔΕΗ.

Καταρχάς, το ασφαλιστικό σύστημα των εργαζομένων. Γνωρίζετε ότι η ΔΕΗ χρησιμοποιούσε τις εισφορές τους για επενδύσεις, με αποτέλεσμα σήμερα να καταγγέλλεται για νομή παγίων τα οποία ουδέποτε πλήρωσε, στρεβλώνοντας έτσι τον ανταγωνισμό; Γνωρίζετε ότι τα ελλείμματα που εξαιτίας αυτού δημιουργήθηκαν στον Οργανισμό Ασφάλισης Προσωπικού της ΔΕΗ, τον ΟΑΠ, ύψους 2,4 δισεκατομμυρίων ευρώ έως το 2009, τα πλήρωσε ο κρατικός προϋπολογισμός, δηλαδή ο Έλληνας φορολογούμενος; Ιδού ο μύθος του φθηνού ρεύματος. Εάν αυτό το ποσό είχε μετακυλίσει στα τιμολόγια, όπως συμβαίνει σε όλον το δυτικό κόσμο, η αύξηση στην τιμή του ρεύματος θα ήταν 13,4 ευρώ η μεγαβατώρα (MWh), γεγονός που θα δημιουργούσε ανταγωνιστικές πιέσεις στη ΔΕΗ, κάτι που δεν επιθυμούσε κανείς. Έτσι, μειώθηκε η κρατική συμμετοχή στη ΔΕΗ στο 49%, το δημόσιο δεν ωφελήθηκε ταμειακά αφού με τα έσοδα από τις τρεις μετοχοποιήσεις της εταιρείας καλύφθηκαν ελλείμματα, ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση προχώρησε σε έρευνα για παράνομη κρατική ενίσχυση.

Κατά δεύτερον, το καύσιμο. Είπατε ότι όλα έγιναν για να ευνοηθεί η εισαγωγή φυσικού αερίου στην Ελλάδα. Ακούστε λοιπόν ποια είναι η αλήθεια και πως χειραγωγείτο η λεγόμενη οριακή τιμή του συστήματος, δηλαδή η προσφερόμενη τιμή από τον ιδιοκτήτη της μονάδας που εισερχόταν τελευταία στο σύστημα, προκειμένου να ικανοποιηθεί η εκάστοτε ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας.

Με το νόμο 2773/99, υποχρεώθηκαν όλοι οι παραγωγοί να προσφέρουν τιμές τουλάχιστον ίσες με το μεταβλητό κόστος κάθε διαθέσιμης μονάδας τους, το οποίο έπρεπε να αντανακλά το κόστος του χρησιμοποιούμενου καυσίμου. Όμως η ΔΕΗ, ουδέποτε προσέφερε τιμές άνω του κόστους αυτού, ενώ, παράλληλα, «επιδοτούσε» τις ακριβές μονάδες φυσικού αερίου με το πλεόνασμα που δημιουργούσαν οι φθηνές μονάδες, στρεβλώνοντας τον ανταγωνισμό. Περαιτέρω, υπερέβαλε στη χρήση των λεγόμενων «μηδενικών» ή «μη τιμολογούμενων προσφορών», οι οποίες αντιστοιχούν στην παραγόμενη ισχύ που, για τεχνικούς λόγους, πρέπει να εγχέεται αμέσως στο σύστημα. Πρόκειται για την ισχύ από υδροηλεκτρικές μονάδες, προκειμένου να εκτονώνονται οι πιέσεις στα φράγματα, από μονάδες ΑΠΕ, ώστε να αξιοποιούνται οι εκάστοτε καιρικές συνθήκες, και από τα λεγόμενα «τεχνικά ελάχιστα» των συμβατικών μονάδων, δηλαδή την ελάχιστη παραγωγή ισχύος, το ελάχιστο φορτίο όπως είναι ο ορθός τεχνικό όρος, κάτω από το οποίο δεν μπορεί να λειτουργήσει μια μονάδα. Η ΔΕΗ, εκμεταλλεύτηκε τη δυνατότητα αυτή για να στρεβλώνει τον ανταγωνισμό, με μηδενικές προσφορές για τεράστιες ποσότητες ισχύος. Μάλιστα, υπήρξε περίοδος κατά την οποία είχε θέσει έως και το μισό της δυνητικής ισχύος της χώρας εκτός ανταγωνισμού.

Προσέξτε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι. Οι στρεβλώσεις αυτές είχαν και παρενέργειες. Καταρχάς η ΔΕΗ απέφευγε να επενδύει στην ανάπτυξη των δικτύων, καθώς αυτό θα οδηγούσε σε αύξηση του ανταγωνισμού. Επιπλέον, η επιχείρηση αλλά και η χώρα, ζημιώθηκαν ποικιλοτρόπως από την άσκηση κοινωνικής πολιτικής δια των κρατικά ρυθμιζόμενων τιμολογίων. Συγκεκριμένα, με τις λεγόμενες «σταυροειδείς» επιδοτήσεις μεταξύ τιμολογίων -για παράδειγμα ακριβό εμπορικό, φθηνό γεωργικό- η ΔΕΗ έχανε εμπορικούς πελάτες, οι δε αγρότες, δεν είχαν κανένα λόγο να επενδύουν στην εξοικονόμηση ενέργειας. Και ενώ το κράτος ασκούσε πολιτική μέσα από τα τιμολόγια, για να εξισορροπήσει την αρνητική για τη ΔΕΗ κατάσταση, χορηγούσε στην επιχείρηση διάφορα προνόμια, όπως, για παράδειγμα, η δωρεάν πρόσβαση στο λιγνίτη, γεγονός που δημιούργησε μεγάλα προβλήματα στις σχέσεις μας με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, τα οποία μας οδήγησαν στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο με κατηγορίες για παράβαση των κανόνων ανταγωνισμού. Έτσι, η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας, η ΡΑΕ, προκειμένου να λειτουργήσει στοιχειωδώς ο ανταγωνισμός, αναγκαζόταν να θεσπίζει αντισταθμιστικά μέτρα, τα οποία, πολλές φορές, επιβάρυναν το κόστος του ενεργειακού μείγματος της χώρας. Κατά τα λοιπά, ο κ. Μητρόπουλος, αποδίδει όλα τα δεινά της επιχείρησης στο μνημόνιο.

Οφείλω όμως και ορισμένες απαντήσεις σε όσα ειπώθηκαν από τον εισηγητή και τους συναδέλφους του ΣΥ.ΡΙΖ.Α.

Είπατε ότι με το νομοσχέδιο που συζητάμε, «θα αλλοιωθεί ο χαρακτήρας του Α.Δ.Μ.Η.Ε.». Δεν αλλοιώνεται. Ο Α.Δ.Μ.Η.Ε. δεν θα πάψει ποτέ να είναι ανεξάρτητος διαχειριστής και να συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις της Οδηγίας.

Είπατε ότι «θα χάσουμε τον έλεγχο των δικτύων». Δε θα χαθεί ο έλεγχος των δικτύων. Το ποσοστό το οποίο θα κατέχει το δημόσιο, 34%, είναι ισχυρό και με την τροπολογία που κατατέθηκε ισχυροποιείται περαιτέρω.

Είπατε ότι «θα υποτιμηθεί η αξία του Α.Δ.Μ.Η.Ε.». Δεν θα υποτιμηθεί. Παραβλέπετε ότι το 49% της ΔΕΗ ανήκει σε ιδιώτες. Μήπως και αυτοί θέλουν να ξεπουλήσουν περιουσία της επιχείρησης;

Είπατε ότι «οι επενδυτές δεν θα κάνουν επενδύσεις». Με βάση την Οδηγία, ο διαχειριστής προτείνει και δεσμεύεται να υλοποιήσει ένα συγκεκριμένο επενδυτικό πρόγραμμα, για το οποίο θα ελέγχεται όχι μόνο από την ΡΑΕ, αλλά και από ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα, όπως ο ευρωπαίος ρυθμιστής.

Είπατε ότι «ο επενδυτής έχει εξασφαλισμένη χρηματοδότηση από το ΕΣΠΑ». Δεν έχει καμία εξασφάλιση. Έχει μόνο την προέγκριση για ένα έργο. Κατά τα λοιπά, τα έργα που θα προτείνει προς χρηματοδότηση, είμαι βέβαιος πως θα υλοποιηθούν με καλύτερους όρους σε σχέση με τις παρούσες συνθήκες.

Είπατε ότι, «θα αυξήσει τις χρεώσεις δικτύου και άρα θα αυξηθεί και η τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος». Το επιχείρημα αυτό είναι εντελώς αβάσιμο. Οι χρεώσεις για τη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας είναι ρυθμιζόμενες, όπως και η απόδοση του κεφαλαίου.

Είπατε, ότι «ο επενδυτής δεν αναλαμβάνει κανένα ρίσκο». Και ερωτώ: Είναι κακό να απολαμβάνει ο δημόσιος ή ο ιδιωτικός Α.Δ.Μ.Η.Ε. σταθερή και εγγυημένη απόδοση; Μήπως αυτό είναι ένα σοβαρό κίνητρο για να προσελκύσουμε φερέγγυους ιδιώτες; Γνωρίζετε τι σημαίνει κίνητρο; Και κάτι ακόμη, κύριε Πρόεδρε. Όταν ο κρατικός Α.Δ.Μ.Η.Ε. ζήτησε την αύξηση του εγγυημένου ποσοστού αποδόσεως, από το οκτώ στο δώδεκα τοις εκατό, δεν είδα κανέναν συνάδελφο της αξιωματικής αντιπολίτευσης να ασχολείται. Δεν φοβηθήκατε ότι η αύξηση αυτή ενδέχεται να έχει επίπτωση στα τιμολόγια; Μάλιστα, η συγκεκριμένη αύξηση δεν έγινε αποδεκτή από τη ΡΑΕ και το θέμα βρίσκεται τώρα στο Συμβούλιο της Επικρατείας.

Και διερωτώμαι στο σημείο αυτό: όταν οι επενδύσεις που θα πρέπει να υλοποιήσει ο ιδιώτης είναι υποχρεωτικές και δεσμευτικές, όταν οι χρεώσεις είναι ρυθμιζόμενες και όταν η απόδοση του είναι εγγυημένη και σταθερή, πως μπορείτε να μιλάτε για μονοπώλιο;

Είπατε ότι η Κυβέρνηση «δεν θα είναι σε θέση να μειώνει τα τιμολόγια της υψηλής τάσης», δηλαδή δεν θα μπορεί να ασκήσει κοινωνική πολιτική. Αυτό υπονοείτε. Η άσκηση κοινωνικής πολιτικής, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, δεν συνδέεται με τα δίκτυα μεταφοράς, ενώ τα τιμολόγια έχουν πλέον απελευθερωθεί.

Είπατε ότι «θα υπάρξει πρόβλημα με τη λεγόμενη καθολική υπηρεσία». Τι σημαίνει καθολική υπηρεσία; Να παίρνουν ρεύμα όλοι οι Έλληνες. Μα το ηλεκτρικό ρεύμα δεν το παρέχει ο Α.Δ.Μ.Η.Ε., αλλά ο Δ.Ε.Δ.Δ.Η.Ε. που είναι και θα παραμείνει θυγατρική της ΔΕΗ.

Είπατε, επίσης, ότι «θα κινδυνεύσουν θέσεις εργασίες» και πολλά άλλα που δεν προλαβαίνω να σχολιάσω.

Θα κλείσω με την επίθεση που εξαπολύσατε στη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας. Η ΡΑΕ, θα πρέπει να γνωρίζετε, ιδρύθηκε σε εφαρμογή της πρώτης Ευρωπαϊκής Οδηγίας απελευθέρωσης προκειμένου να διασφαλίζει ισότιμη πρόσβαση στη λεγόμενη ενεργειακή αγορά. Ποια ήταν αυτά τα μέτρα που λέτε ότι έλαβε; Τα αποδεικτικά διαθεσιμότητας ισχύος, τα χρησιμοποιούν όλες οι χώρες, προκειμένου να στηρίζουν τις μονάδες παραγωγής τη στιγμή της κρίσης, της αιχμής. Δεν είναι παράνομο.

Είπατε ακόμα ότι η ΡΑΕ «εισηγήθηκε την αναστολή εκσυγχρονισμού των μονάδων της ΔΕΗ και την εκχώρηση 1.600 MW φυσικού αερίου σε ιδιώτες για να δημιουργηθεί, δήθεν, ανταγωνιστική αγορά». Μα δεν πρόκειται για μονάδες φυσικού αερίου, αλλά για λιγνιτικούς και υδροηλεκτρικούς σταθμούς. Αυτό πράγματι συνέβη πριν από δεκαπέντε χρόνια, με τη διαφορά ότι αφορούσε την απόσυρση παλαιών μονάδων λιγνίτη, σε περίπτωση που η ΔΕΗ θα κατασκεύαζε νέες.

Κατηγορήσατε τέλος τη ΡΑΕ για μια σειρά σκανδαλωδών αποφάσεων υπέρ ιδιωτικών ομίλων, αναφερόμενοι στην «Αλουμίνιο». Σας αναφέρω λοιπόν, ότι η μονάδα του συγκεκριμένου ομίλου έλαβε άδεια λειτουργίας μόλις τον Νοέμβριο του 2013, ενώ ακόμα δεν έχει καθοριστεί ο τρόπος με τον οποίο θα αποζημιώνεται.

Και κάτι ακόμη: Όλες οι αποφάσεις της ΡΑΕ ελέγχονται ενώπιον των δικαστηρίων ως προς τη νομιμότητά τους. Αυτό ονομάζεται κράτος δικαίου.

Θα ήθελα τέλος να τονίσω ότι πρώτη η ΡΑΕ συνέβαλε στην αποκάλυψη της υπόθεσης «Energa» και «Hellas Power», διερευνώντας το ζήτημα νομικά, ως μιας αστικής διαφοράς των εταιρειών αυτών με τον Διαχειριστή του Εθνικού Συστήματος Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας, του τέως ΔΕΣΜΗΕ. Μάλιστα, στη βάση δικής της απόφασης, ο ΔΕΣΜΗΕ έσπευσε να καταγγείλει αυτές τις συμβάσεις. Μπορεί να έγιναν λάθη στους κώδικες, αλλά διορθώθηκαν αμέσως. Αυτό δεν αποτελεί επιχείρημα για να καταφέρεστε εναντίον της απελευθέρωσης, δηλαδή της εφαρμογής του δικαίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Κύριε Πρόεδρε, δεν κάνω τον συνήγορο της ΡΑΕ. Απλώς υπερασπίζομαι το δίκαιο και τους θεσμούς. «Είναι η οικονομία, ανόητοι», είχε πει αγανακτισμένος ο πρώην Πρόεδρος των ΗΠΑ Μπιλ Κλίντον, σε μια αποστροφή του λόγου του. Παραφράζοντας λοιπόν τον Κλίντον, απαλείφω το χαρακτηρισμό και σας λέω κι εγώ: «Είναι οι θεσμοί συνάδελφοι..…».

Ευχαριστώ πολύ.