Ολομέλεια_Επιτάχυνση Στρατηγικών Επενδύσεων (Fast Track)

Επιτάχυνση και διαφάνεια υλοποίησης Στρατηγικών Επενδύσεων (Fast Track).

Συνεδρίαση, 18.11.2010

Κύριοι συνάδελφοι,

Σε λίγη ώρα θα κατατεθεί από τον Υπουργό κ. Γ. Παπακωνσταντίνου ο προϋπολογισμός του 2011. Με αυτήν την αφορμή κάνω μια θλιβερή διαπίστωση: για πρώτη φορά, μετά από 112 χρόνια, από την εποχή που εγκαταστάθηκε στη χώρα ο Εδουάρδος Λω, ο προϋπολογισμός έπαψε να αποτελεί μια εσωτερική υπόθεση της χώρας κι αυτό είναι ένα ακόμα «κατόρθωμα» της Κυβέρνησης.

Κύριε Υπουργέ,

Σήμερα συζητάμε ρυθμίσεις διαμεσολάβησης της πολιτικής εξουσίας μεταξύ κράτους και επενδυτών. Ρυθμίσεις για την παρέκκλιση- όχι την άρση- των εμποδίων για την υλοποίηση στρατηγικών επενδύσεων που έχουν σημαντική επίπτωση στην ανάπτυξη. Η διαμεσολάβηση αυτή λαμβάνει διάφορες μορφές, ανάλογα με το είδος της επένδυσης. Αν είναι ιδιωτική, η παρέμβαση γίνεται στο κράτος για την παρέκκλιση των διαδικασιών ή στο τραπεζικό σύστημα για την παρέκκλιση των χρηματοπιστωτικών κανόνων. Αν η επένδυση αφορά σε δημόσιο φορέα, η παρέμβαση γίνεται σε ιδιώτες εταίρους για την παρέκκλιση των κανόνων ανταγωνισμού και της αρχής της ίσης μεταχείρισης, ή σε συνδικάτα για την αποδοχή των παρεκκλίσεων αυτών, έναντι εκχώρησης προνομίων.

Κι εδώ θέλω να καταγγείλω την παράνομη, πρωτοφανή κατά τη γνώμη μου, απόφαση της ΔΕΗ, με την οποία επιχορηγεί τη ΓΕΝΟΠ-ΔΕΗ με 500.000 Ευρώ! Ο εργοδότης δεν μπορεί να επιχορηγεί οικονομικά μια συνδικαλιστική οργάνωση. Απαγορεύεται από την εργατική νομοθεσία, από τον νόμο 1264/82. Είναι μια παράνομη πράξη.

Το πρώτο μεγάλο πρόβλημα είναι η αναγκαιότητα της διαμεσολάβησης. Η διαμεσολάβηση κατέστη αναγκαία λόγω της γραφειοκρατίας, που αύξησε με γεωμετρική πρόοδο τα σημεία τριβής των επενδυτών με το κράτος. Και είναι γνωστό ότι η γραφειοκρατία επηρεάζει αρνητικά το κόστος κεφαλαίου, οδηγώντας σε λιγότερες επενδύσεις και άρα, σε επιβράδυνση της ανάπτυξης. Το πρόβλημα λοιπόν, είναι συστημικό και δε λύνεται με εκθέσεις προθέσεων, όπως είναι τα περισσότερα νομοθετήματά σας. Η λύση είναι το να επανακτήσουν οι θεσμοί το κύρος τους. Μην ξεχνάτε επίσης ότι και οι fast track επενδύσεις θα περάσουν από τις πολεοδομίες και τις εφορίες, δηλαδή από υπηρεσίες που κατέχουν τα πρωτεία της διαφθοράς.

Το δεύτερο μεγάλο πρόβλημα είναι η αφαίρεση της ρευστότητας από την οικονομία. Θα σας παραθέσω ορισμένα ιστορικά δεδομένα για τους ρυθμούς ανάπτυξης της χώρας: Δεκαετία του ’60: 8,5%, δεκαετία του ’70: 4,7%, δεκαετία του ’80: κάτω από το 1%, λόγω της διόγκωσης του δημόσιου τομέα και των ελλειμμάτων αλλά και των νομισματικών και δημοσιονομικών πολιτικών που αύξησαν τον πληθωρισμό και επιβράδυναν τις επενδύσεις. Η ανάκαμψη επανήλθε τη δεκαετία του ’90 με ρυθμούς ανάπτυξης στο 3% και κορυφώθηκε στη δεκαετία του 2000 σχεδόν στο 4,5%.

Στα πενήντα αυτά χρόνια, παρά τις διεθνείς κρίσεις όπως η ενεργειακή του 1974, το πρόσημο της ανάπτυξης ήταν πάντα θετικό. Η αλήθεια είναι ότι η ανάπτυξη αυτή γκρεμίστηκε στα δικά σας χέρια σας, με τη βαθειά ύφεση στην οποία βυθίσατε την οικονομία, με αυτά που κάνατε ή δεν κάνατε. Είναι προφανές ότι η επείγουσα αυτή κατάσταση επιβάλλει νέες ρυθμίσεις όπως αυτές που συζητάμε σήμερα, τις οποίες αποδεχόμαστε επί της αρχής.

Το τρίτο μεγάλο πρόβλημα είναι η έλλειψη στρατηγικής για την ανάπτυξη. Μια στρατηγική ολοκληρωμένη, έτσι ώστε να μη δένεται το άρμα μας σε έναν μόνο τομέα, μια στρατηγική στοχευμένη, ώστε να αξιοποιούνται τα πλεονεκτήματα της χώρας και μια στρατηγική γεωγραφικά ισόρροπη, ώστε να μην αυξάνονται οι περιφερειακές ανισότητες.

Θα σταθώ στη βλάβη που έχουν υποστεί ορισμένα από τα βασικά μας πλεονεκτήματα. Πρώτον, το ανθρώπινο δυναμικό. Όταν φεύγουν οι Έλληνες επιστήμονες στο εξωτερικό, πώς θα βελτιώσουμε την παραγωγική μας βάση; Δεύτερον, η επιχειρηματικότητα, στην οποία παραδοσιακά ρέπει ο Έλληνας. Πως θα στηρίξουμε την επιχειρηματικότητα με τη φορολογία που επιβάλετε ή με την κατάργηση σπουδαίων εργαλείων όπως ο αναπτυξιακός νόμος; Τρίτον, η ενέργεια. Πως θα πετύχουμε το στόχο να καταστεί η χώρα ο ενεργειακός κόμβος της περιοχής, όταν σταμάτησε η υλοποίηση των διεθνών διασυνδέσεων ή ανεστάλησαν οι περισσότερες επενδύσεις ΑΠΕ; Τέταρτον, η ναυτιλία και ο τουρισμός. Δεν θα σπαταλήσω χρόνο για να σχολιάσω το πως οι δυο αυτοί τομείς έχουν ξεπέσει στα χέρια σας. Πέμπτον, οι υποδομές. Πως θα ολοκληρώσουμε, θα ενισχύσουμε ή θα επεκτείνουμε τις στρατηγικές μας υποδομές, όταν το ΕΣΠΑ βρίσκεται καθηλωμένο; Τελικά το μόνο πλεονέκτημα που δεν έχει υποστεί βλάβη επί των ημερών σας, είναι η γεωγραφική θέση της χώρας.

Ως προς το θέμα της ανταγωνιστικότητας, η κατάσταση παραμένει στάσιμη. Γνωρίζετε ότι οι διεθνείς επενδυτές, πριν αποφασίσουν, μελετούν τις εκθέσεις της Παγκόσμιας Τράπεζας, του Διεθνούς Οικονομικού Φόρουμ κ.ο.κ. Αυτές οι εκθέσεις βαθμολογούν ορισμένους δείκτες που αφορούν στη συνολική πολιτική μιας κυβέρνησης, όπως για παράδειγμα τα πνευματικά και ιδιοκτησιακά δικαιώματα, η έρευνα και τεχνολογική ανάπτυξη, η καινοτομία, ακόμα και η εμπιστοσύνη που δείχνει μια κυβέρνηση στους επαγγελματίες μάνατζερ. Οι δείκτες αυτοί, έχουν βαθμολογηθεί με πολύ χαμηλές τιμές για τη χώρα μας, ακριβώς γιατί δεν έχετε προβλέψει έναν μηχανισμό, ένα διϋπουργικό όργανο ή, κάποια δομή, να τους παρακολουθεί έναν- έναν και να παρεμβαίνει νομοθετικά, επιχειρησιακά ή με άλλο τρόπο, εκεί που χρειάζεται. Γι’ αυτό κατρακυλήσαμε στη διεθνή κατάταξη ανταγωνιστικότητας.

Ανέφερα για το συστημικό πρόβλημα, το πρόβλημα ρευστότητας, το πρόβλημα ανταγωνιστικότητας, γιατί πρόκειται για πολυδιάστατες έννοιες που επηρεάζουν καθοριστικά τις επενδύσεις και δεν αφήνουν κανένα περιθώριο για αποσπασματικές λύσεις. Επιπλέον, οι επενδύσεις, εκτός από στρατηγική, απαιτούν σοβαρότητα, την οποία δυστυχώς, στερείστε.

Προς επίρρωση των λεγομένων μου, επιτρέψτε μου να αναφερθώ στην επένδυση του Κατάρ στη Ναυτική και Βιομηχανική Περιοχή (ΝΑ.ΒΙ.ΠΕ.) Αστακού Αιτωλοακαρνανίας. Προσέξτε τις ημερομηνίες των εγγράφων που καταθέτω στα Πρακτικά: Στο τέλος Ιανουαρίου 2010, ο Υφυπουργός Εξωτερικών, ο κ. Σπύρος Κουβέλης, ανακοινώνει επένδυση τερματικού σταθμού υγροποιημένου φυσικού αερίου LNG στο Πλατυγιάλι Αστακού. Στις 7 Μαρτίου, εσείς κύριε Παμπούκη, επιβεβαιώνετε ότι πρόκειται για σταθμό LNG εξαγωγικού χαρακτήρα. Στις 21 Απριλίου εμφανίζεται η εταιρεία ASTAKOS POWER PLAN CONSORTIUM, η οποία ζητά άδεια ηλεκτροπαραγωγής από τη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας (ΡΑΕ), 1.010 MW, όχι από υγροποιημένο αέριο LNG όπως είχατε ανακοινώσει, αλλά από LPG, δηλαδή από το επικίνδυνο για την ασφάλεια υγραέριο. Η περίληψη της αίτησης δημοσιεύεται στις εφημερίδες χαμηλής κυκλοφορίας «Αυγή» και «Ελεύθερη Ώρα».

Μέχρι τη στιγμή εκείνη αναρωτιόμουν κατά πόσο η επένδυση LNG εξυπηρετεί τη γενικότερη ενεργειακή στρατηγική της χώρας και αν θα είναι συμπληρωματική ή ανταγωνιστική του αγωγού φυσικού αερίου ITGI. Δεν μπορώ να επεκταθώ περισσότερο. Ελπίζω να μην γνωρίζατε εξαρχής ότι επρόκειτο για LPG, γιατί τότε έχουμε μεγάλο πρόβλημα.

Ακολούθησε μια fast track διαδικασία αδειοδότησης. Στις 17 Μαΐου, η ΡΑΕ ζητά από το Διαχειριστή του Εθνικού Συστήματος Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΔΕΣΜΗΕ) να της επιβεβαιώσει αν τα δίκτυα της περιοχής αντέχουν τα 1010 Mw. Ο ΔΕΣΜΗΕ απαντά αυθημερόν. Την επόμενη μέρα, 18 Μαΐου, η ΡΑΕ ζητά από τον κ. Κουβέλη να της διαβιβάσει το Μνημόνιο Κατανόησης με το Κατάρ που είχε υπογραφεί στο Μαξίμου. Η ΡΑΕ το λαμβάνει και αυθημερόν χορηγεί την άδεια ηλεκτροπαραγωγής! Στις 7 Σεπτεμβρίου, με Κοινή Υπουργική Απόφαση, αλλάζουν οι Περιβαλλοντικοί Όροι στη ΝΑ.ΒΙ.ΠΕ. Τελικά, στις 20 Οκτωβρίου ανακοινώνεται η ακύρωση της επένδυσης.

Όμως πέντε μόλις ημέρες πριν από την ανακοίνωση αυτή, στις 15 Οκτωβρίου, ο Πρωθυπουργός, εδώ στη Βουλή, επιβεβαιώνοντας τη στήριξή του στην επένδυση και προκειμένου να διασκεδάσει τις εντυπώσεις, κατέθεσε πίνακα με τις εγκαταστάσεις αποθήκευσης LPG στην Ευρώπη, ενώ επικαλέστηκε την ανάθεση από τη Δημόσια Επιχείρηση Αερίου (Δ.ΕΠ.Α.) μελέτης ασφαλείας από κάποιο διεθνή οίκο. Λησμόνησε όμως να αναφέρει ότι εγκαταστάσεις αποθήκευσης LPG δεν τροφοδοτούν μονάδες ηλεκτροπαραγωγής σε καμία χώρα της Ε.Ε., ενώ είναι γνωστό ότι οι μελέτες ασφαλείας περιλαμβάνουν ρήτρες και προδιαγραφές που απαλλάσσουν το μελετητή από κάθε ευθύνη.

Κυρίες και κύριοι Συνάδελφοι,

Όλα όσα προανέφερα, ακυρώνουν στην πράξη τη σημερινή νομοθετική πρωτοβουλία της Κυβέρνησης, όχι επειδή αυτή δεν είναι στη σωστή κατεύθυνση, αλλά επειδή αποτελούν σημαντικά εμπόδια για τις επενδύσεις. Κλείνω με το θεμελιώδες θέμα που δυναμιτίζει οποιαδήποτε επενδυτική πρωτοβουλία: το πολιτικό κλίμα, όπως το διαμορφώσατε στο εσωτερικό με τη δημαγωγία και τον ρεβανσισμό σας, αλλά και στο εξωτερικό, με την κατασυκοφάντηση της χώρας που πλέον φιγουράρει σε όλα τα διεθνή πρωτοσέλιδα. Επιτιμώντας μια δεδομένη κατάσταση, πιστέψατε ότι θα εξασφαλίσετε τη σύμπνοια των εταίρων μας. Και όταν αυτό δεν έγινε, αρχίσατε τις λεβεντιές με τις “μπλόφες” και τις “αγριάδες” που πληρώνουμε σήμερα. Αυτά είναι τα “fast track” κατορθώματά σας, που, όπως εύστοχα άκουσα σε ένα ραδιόφωνο, μετέτρεψαν την Ελλάδα, σε “Σπιναλόγκα της Ευρώπης’’.