Ολομέλεια_Θαλάσσια ατυχήματα

ΟΛΟΜΕΛΕΙΑ
ΙΓ΄ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΜΕΝΗΣ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ
ΣΥΝΟΔΟΣ Γ΄- ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗ ΝΑ΄

Μόνη συζήτηση επί της αρχής, των άρθρων και του συνόλου του σχεδίου νόμου του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη: «Προσαρμογή στις διατάξεις της οδηγίας 2009/18/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 23ης Απριλίου 2009 για τον καθορισμό των θεμελιωδών αρχών που διέπουν τη διερεύνηση των ατυχημάτων στον τομέα των θαλάσσιων μεταφορών και για την τροποποίηση της οδηγίας 1999/35/ΕΚ του Συμβουλίου και της οδηγίας 2002/59/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου. Ενσωμάτωση ρυθμίσεων, μέτρα εφαρμογής και άλλες διατάξεις».

Πέμπτη 15 Δεκεμβρίου 2011

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΜΟΥΣΟΥΡΟΥΛΗΣ: Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.

Κύριε Υπουργέ, όπως γνωρίζετε, η Ευρώπη είναι μια παγκόσμια ναυτιλιακή υπερδύναμη. Είναι κυρίαρχη στα μερίδια αγοράς και στην καινοτόμο τεχνολογία. Επενδύει σκέψη και χρήμα στην προσπάθεια να διαμορφώσει μια ναυτιλιακή πολιτική που να ενισχύει την ανταγωνιστικότητα του κλάδου.

Τους ίδιους ακριβώς λόγους και ακόμη περισσότερους έχει και η χώρα μας που η σημαία της είναι πρώτη στην Ευρωπαϊκή Ένωση και πέμπτη στον κόσμο. Ωστόσο, ο ελληνόκτητος στόλος είναι νηολογημένος σε πάνω από σαράντα περίπου σημαίες, γεγονός που δείχνει ότι δεν έχουμε κατορθώσει να καταστήσουμε την ελληνική σημαία ελκυστική. Παρόλα αυτά, οι Έλληνες κυριαρχούν διεθνώς, ελέγχουν σημαντικό ποσοστό της παγκόσμιας χωρητικότητας – το 15% περίπου, καθώς και των παγκόσμιων θαλάσσιων μεταφορών – το 20% περίπου.

Στο πλαίσιο αυτό, της ανταγωνιστικότητας και της προστασίας της ζωής και του περιβάλλοντος, εντάσσεται και το πλέγμα οδηγιών που συζητάμε σήμερα.

Στο παρελθόν, η αξιοσύνη των Ελλήνων ναυτικών είχε κατορθώσει, παρά τα ελάχιστα τεχνικά μέσα της εποχής, να αποτρέψει, πολλές φορές, θαλάσσια ατυχήματα. Όμως αυτό δεν ισχύει σήμερα και δεν πρέπει να μείνουμε σε αυτό, όσο και να παραμένει η αξιοσύνη.

Το ζήτημα της ασφάλειας μας ενδιαφέρει ιδιαίτερα, γιατί συνάδει με την εμβέλεια που έχει η ελληνική εμπορική ναυτιλία, όπως προανέφερα. Είναι γνωστό ότι η αρχική συζήτηση για τα θέματα της προστασίας του θαλάσσιου περιβάλλοντος ξεκίνησε με το ναυάγιο του πετρελαιοφόρου Erika που έδωσε το όνομά του στο πρώτο και στο δεύτερο πακέτο συναφών Οδηγιών. Τώρα συζητάμε το τρίτο πακέτο, το οποίο αποτελείται από δύο Κανονισμούς και έξι Οδηγίες.

Πριν περάσω στην Οδηγία 18, θα ήθελα να αναφέρω ότι η τροποποίηση της Οδηγίας 59/2002 για τη δημιουργία ενός κοινοτικού συστήματος παρακολούθησης κυκλοφορίας των πλοίων, ξεκίνησε το 1997 από τον IΜO. Στο πλαίσιο αυτό, στην Ελλάδα είχαμε χρηματοδοτήσει τα συστήματα VTMS από το πρόγραμμα Interreg, στα οποία υπήρχαν και κάποια προβλήματα με τον διαγωνισμό. Εύχομαι και ελπίζω αυτά τα συστήματα να έχουν παραληφθεί και να λειτουργούν.

Έρχομαι τώρα στην Οδηγία 18 του 2009, σχετικά με τις αρχές διερεύνησης των ατυχημάτων στον τομέα των θαλασσίων μεταφορών. Καταρχήν, η οδηγία υποχρεώνει στον καθορισμό ενός αρμόδιου εθνικού φορέα για τα ατυχήματα: την υπηρεσία που δημιουργείται για τη διερεύνηση ναυτικών ατυχημάτων, υπάγεται στο Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη.

Καταρχήν, κύριε Υπουργέ, γιατί να είναι επισπεύδον Υπουργείο το δικό σας; Επειδή σε εσάς υπάγεται το Λιμενικό Σώμα; Θα μπορούσε κάλλιστα…

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΟΘΩΝΑΣ (Υφυπουργός Προστασίας του Πολίτη): Γιατί κύριε συνάδελφε, να είναι το Υπουργείο Μεταφορών; Απαντήστε μου.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΜΟΥΣΟΥΡΟΥΛΗΣ: Θα σας απαντήσω. Η οδηγία αναφέρεται σε δύο πράγματα. Την προστασία της ανθρώπινης ζωής και την προστασία του θαλασσίου περιβάλλοντος. Με αυτήν την έννοια θα σας έλεγα ότι θα μπορούσε και το ΥΠΕΚΑ να είναι επισπεύδον Υπουργείο.

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΟΘΩΝΑΣ (Υφυπουργός Προστασίας του Πολίτη): Μου απαντήσατε;

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΜΟΥΣΟΥΡΟΥΛΗΣ: Σας απάντησα.

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΟΘΩΝΑΣ (Υφυπουργός Προστασίας του Πολίτη): …(δεν ακούστηκε)

ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ (Ευάγγελος Αργύρης): Παρακαλώ.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΜΟΥΣΟΥΡΟΥΛΗΣ: Θα σας απαντήσω λίγο πιο ιδιαίτερα και να με συγχωρήσετε γι’ αυτό. Σας θυμίζω ότι τη διερεύνηση του ατυχήματος του ΣΑΜΙΝΑ πριν από πολλά χρόνια την είχε αναλάβει το Υπουργείο Εμπορικής Ναυτιλίας. Ποιος λοιπόν είναι ο κατάλληλος φορέας για να αναλάβει τα θαλάσσια ατυχήματα; Όμως εδώ ότι έτυχε να εσείς είστε εσείς o επισπεύδων, ακριβώς επειδή το Λιμενικό Σώμα υπάγεται, κακώς κατά τη γνώμη μας, στο δικό σας Υπουργείο. Το γεγονός της τριχοτόμησης του πρώην Υπουργείου Εμπορικής Ναυτιλίας αποδεικνύεται και από τα στελέχη που σήμερα βρίσκονται μαζί σας και σας υποστηρίζουν στο Κοινοβούλιο. Είναι πάνω από δέκα άτομα. Φαντάζομαι ότι προέρχονται από το Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, από το πρώην Υπουργείο Εμπορικής Ναυτιλίας και ενδεχομένως και από το Υπουργείο Οικονομίας. Εάν δεν είχε διαλυθεί το Υπουργείο, θα ήταν πολύ διαφορετικά τα πράγματα.

Η οδηγία αυτή κορυφώνει μια προσπάθεια να συνδυαστούν όλα τα σύγχρονα μέσα, ηλεκτρονικά μέσα εντοπισμού, δορυφορική υποβοήθηση στην πλοήγηση, ακόμα και το ανάλογο των μαύρων κουτιών που έχουν τα αεροπλάνα, ώστε να καταγραφούν όλες οι αιτίες και όλες οι συνθήκες των ατυχημάτων και να αντλούνται συμπεράσματα ώστε να μην επαναλαμβάνονται τα λάθη.
Όσον αφορά στα ελληνικά χωρικά ύδατα θέλω να καταθέσω έναν χάρτη, που περιλαμβάνεται στην έκθεση ατυχημάτων για το 2010 της European Maritime Safety Agency, στον οποίο φαίνεται ότι στην περιοχή μας συνδυάζονται καθημερινά η τοπική ακτοπλοΐα για την επικοινωνία με τα νησιά, η εποχική αναψυχή και τα τουριστικά σκάφη, καθώς και σημαντικοί διεθνείς δίαυλοι της ποντοπόρου ναυτιλίας. Γι’ αυτούς τους λόγους έχουμε ακόμη μεγαλύτερη υποχρέωση να ελαχιστοποιήσουμε την πιθανότητα ατυχημάτων. Διότι η προστασία της ζωής, είναι κορυφαία προτεραιότητα. Η προστασία του περιβάλλοντος στο Αιγαίο είναι επίσης κορυφαία προτεραιότητα, όπως και η αποφυγή διεθνούς δυσφήμησης του τουρισμού μας.

Θέλω επίσης να τονίσω ότι το Λιμενικό Σώμα χαρακτηρίζεται για το εποικοδομητικό του έργο και αυτό διαφαίνεται ξεκάθαρα και στην προετοιμασία του νομοσχεδίου, αλλά και στη διαβούλευση που έκανε με φορείς εγνωσμένου κύρους, όπως ο φορέας της Μεγάλης Βρετανίας, ώστε να χρησιμοποιούμε και εμείς τα πρότυπα που εφαρμόζει αυτός ο φορέας για τη διερεύνηση των ατυχημάτων. Θα ήταν βέβαια πολύ σημαντικό για την Ελλάδα που κυριαρχεί στον παγκόσμιο ναυτιλιακό κλάδο, να είχε ένα δικό της φορέα με την ίδια φήμη που έχει ο αντίστοιχος της Μεγάλης Βρετανίας. Ελπίζω και εύχομαι η νέα υπηρεσία που δημιουργείται να μπορέσει να αναδειχθεί διεθνώς. Το έχουμε ανάγκη όχι μόνο πρακτικά, αλλά και ηθικά.

Και με την ευκαιρία, να πω ότι μετά από δύο χρόνια πειραματισμών στο θέμα της εμπορικής ναυτιλίας, πρέπει επιτέλους να παραδεχθούμε όλοι ότι το περιθώριο λαθών δεν υπάρχει πια, έχει εξαντληθεί. Η χώρα χάνει μονίμως ευκαιρίες, ενώ τα προβλήματα παραμένουν. Η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής σημαίας ελαττώνεται. Η εκπροσώπηση στους διεθνείς οργανισμούς είναι σχεδόν ανύπαρκτη. Η ακτοπλοΐα βρίσκεται στο κόκκινο. Η λιμενική πολιτική υπάρχει μόνο στα χαρτιά και άλλα πολλά, ιδιαίτερα δυσάρεστα.

Ένα τελευταίο δείγμα αποτελεί το «φιάσκο» στο θέμα της ασφάλειας στα πλοία. Κάνατε μια διαβούλευση ενός σχεδίου νόμου δεκαπέντε περίπου σημείων το οποίο απερρίφθη συλλήβδην από τη ναυτιλιακή κοινότητα ως ανεφάρμοστο.

Αντίστοιχα, υπάρχουν ζητήματα που δεν αφορούν μόνο στο δικό σας Υπουργείο, όπως της ναυτικής εκπαίδευσης. Είναι μεγάλος ο αριθμός των παραδειγμάτων που δείχνουν ότι η προηγούμενη Κυβέρνηση του ΠΑ.ΣΟ.Κ. δεν είχε αντιληφθεί πόσο κρίσιμος είναι ο τομέας της Ναυτιλίας για τη χώρα μας. Ένας τομέας που φέρνει κατ’ ελάχιστον 14 δισεκατομμύρια δολάρια τον χρόνο σε περιόδους κρίσης και πάνω από 20 δισεκατομμύρια τον χρόνο, όταν ο κλάδος πηγαίνει καλά.

Εμείς αναγνωρίζουμε αυτή την προσφορά. Αναγνωρίζουμε το όφελος για την οικονομία. Την ευκαιρία για απασχόληση. Και βέβαια, πέρα απ’ όλα αυτά, η Ναυτιλία προσδίδει κύρος στη διεθνή παρουσία της χώρας μας.

Αυτό δεν αποτελεί συναισθηματισμό, κύριε Υπουργέ, ούτε ανάγκη για εθνική ανάταση. Το να βλέπει κανείς στα πλοία μας να κυματίζει η ελληνική σημαία σε όλο τον κόσμο, είναι η εξωστρέφειά μας και αυτή πρέπει να τη διαφυλάξουμε και να την προστατεύσουμε. Πώς θα γίνει αυτό; Με την οργάνωση ενός συστήματος παροχής υπηρεσιών προς το πλοίο, με την ανόρθωση ακόμα της ελληνικής επισκευαστικής βιομηχανίας, με τη βελτίωση της δημόσιας διοίκησης την ανασύσταση του Υπουργείου Εμπορικής Ναυτιλίας, με πληρότητα αρμοδιοτήτων και βέβαια με την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του Εθνικού Νηολογίου.

Ευχαριστώ πολύ.