Μέτρα για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης κατά την τελική χρήση, ενεργειακές υπηρεσίες και άλλες διατάξεις
Τετάρτη, 9.6.2010
Κύριε Πρόεδρε,
Θέλω καταρχάς να ευχηθώ καλή πορεία στους τέσσερις συναδέλφους της Ανανεωτικής Πτέρυγας του Συνασπισμού και κατά δεύτερον να χαιρετίσω τριπλά τη στάση της Υπουργού Ενέργειας, Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής, γιατί αναγνωρίζει την προσπάθεια της προηγούμενης κυβέρνησης, γιατί τη συνεχίζει οικοδομώντας πάνω σε αυτή και τρίτον, γιατί “ακούει’’, αφού όπως διαπιστώνω στις νομοτεχνικές βελτιώσεις που κατέθεσε έχει ενσωματώσει πολλά από τα σημεία τα οποία συζητήσαμε στη Διαρκή Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου. Η κυρία Μπιρμπίλη είναι κατά τη γνώμη μου, ένα παράδειγμα προς μίμηση για τους συναδέλφους της στην κυβέρνηση που επιλέγουν το μηδενισμό και την ισοπέδωση. Και θα ήθελα να πω ότι λυπάμαι ειλικρινά που ο κ. Παπουτσής, δεν παραδειγματίζεται από την Υπουργό, αφού αναφέρθηκε και πάλι στο θέμα της Οδηγίας ’91 και στην καταδίκη της χώρας, ενώ είναι γνωστό ότι από το 1974 μέχρι σήμερα, πολύ λίγα πράγματα έχουν γίνει.
Θα ήθελα επίσης να χαιρετίσω την πρόσκληση της Υπουργού να συζητήσουμε στην Ολομέλεια – υποθέτω – σενάρια μακροχρόνιου ενεργειακού σχεδιασμού. Θα ήθελα ωστόσο κύριε Υπουργέ (κ. Μανιάτης) να κάνω μία παρατήρηση και παρακαλώ να την μεταφέρετε. Οι συζητήσεις αυτές δεν πρέπει να εξαρτώνται από την καλή πρόθεση ενός Υπουργού, όταν ο επόμενος – και εύχομαι να μακροημερεύσει η κυρία Μπιρμπίλη – μπορεί να μην την έχει. Το αναφέρω αυτό για να καταδείξω την ανάγκη θεσμικού διαλόγου για το μακροχρόνιο ενεργειακό σχεδιασμό της χώρας. Ας μην είναι αρμόδιο το Συμβούλιο Εθνικής Στρατηγικής αν το θέλετε, ας είναι κάποιο άλλο θεσμικό όργανο υποχρεωμένο όμως να παρουσιάζει τη στρατηγική αυτή μαζί με την Κυβέρνηση, εδώ στη Βουλή.
Για την ιστορική καταγραφή, θα ήθελα να αναφέρω ότι η πρώτη διαβούλευση του νομοσχεδίου που συζητάμε, ξεκίνησε τον Απρίλιο του 2008 ειδικά για το θεσμό της χρηματοδότησης από τρίτους. Στη συνέχεια με ερωτηματολόγια, αλλά και διαδοχικές συναντήσεις με όλους τους φορείς, ο κ. Χατζηδάκης ως Υπουργός τότε και εγώ ως Γενικός Γραμματέας, το ολοκληρώσαμε και το παρουσιάσαμε στη Διαρκή Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου, στις 15 Ιουλίου 2009.
Η εξοικονόμηση και η ορθολογική χρήση ενέργειας, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, έχει ενταχθεί με επιτυχία στην ενεργειακή στρατηγική των πιο προηγμένων χωρών του ΟΟΣΑ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης ήδη από το 1974, με αφορμή την ενεργειακή κρίση. Τούτο έπραξαν πρώτον, για να βελτιώσουν το ισοζύγιο εξωτερικών συναλλαγών περιορίζοντας τις δαπάνες προμήθειας ορυκτών καυσίμων, δεύτερον για να μειώσουν τις ενεργειακές δαπάνες του δημόσιου τομέα, των νοικοκυριών και των επιχειρήσεων και τρίτον, για να βελτιώσουν την ασφάλεια εφοδιασμού και, πάνω από όλα, το ενεργειακό τους μίγμα. Επίσης, οι χώρες αυτές, πέτυχαν τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας στις κατασκευές, στην ενεργειακή πιστοποίηση και στην εκπαίδευση, δηλαδή σε κλάδους που δημιουργούν σημαντική απασχόληση.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι,
Η ενεργειακή κατανάλωση στα κτίρια για την περίοδο 1994 – 2006 για την οποία διατίθενται στοιχεία, αυξήθηκε κατά 13% στις χώρες του ΟΟΣΑ. Γνωρίζετε πόσο αυξήθηκε στη χώρα μας; Πάνω από 50%. Αυτό σημαίνει ότι από το 1974 μέχρι το 2006, ή δεν υπήρξαν πολιτικές ή αυτές που εφαρμόστηκαν ήταν αποτελεσματικές. Και ενώ ως χώρα έχουμε πολύ μεγάλη εξάρτησή από εισαγωγές ενέργειας, εξακολουθούμε να αντιμετωπίζουμε με δυσπιστία την εξοικονόμηση και την ορθολογική κρίση ενέργειας. Μια από τις αιτίες είναι η στρατηγική μας επιλογή να διατηρούμε πολύ χαμηλά το κόστος της ενέργειας, μέσα από έναν σωρό στρεβλώσεων. Χαρακτηριστικά αναφέρω ότι τη δεκαετία του 1990 σημειώθηκε μείωση του κόστους της ενέργειας κατά 30%. Το χειρότερο είναι ότι εξακολουθούμε να πιέζουμε προς τα κάτω το ελατήριο των τιμών, γνωρίζοντας ότι, κάποια στιγμή, αυτό θα εκτιναχθεί και οι τιμές θα πετάξουν στα ύψη, με την Ελλάδα ενεργειακά ανοχύρωτη.
Ο στόχος της Οδηγίας για εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας κατά 9% μέχρι το 2016, αναφέρεται στην κατανάλωση ενέργειας κατά την τελική της χρήση, από τα νοικοκυριά, τις επιχειρήσεις, τις βιομηχανίες και τον τομέα των μεταφορών και είναι εφικτός, αν λάβουμε υπόψη ότι το μεγάλο περιθώριο βελτίωσης της ενεργειακής απόδοσης στους τομείς αυτούς. Θα ήθελα στο σημείο αυτό να διευκρινίσω ότι δεν θα πρέπει να συγχέουμε το στόχο αυτόν, με το στόχο του 20% ο οποίος αναφέρεται στην ολική κατανάλωση πρωτογενούς ενέργειας μαζί με τα καύσιμα ηλεκτροπαραγωγής. Πρόκειται για δύο διαφορετικούς στόχους οι οποίοι μετρώνται με διαφορετικό τρόπο.
Η χώρα μας έχει υιοθετήσει το στόχο του 9%, σε αντίθεση με άλλες συγκρίσιμες με τη δική μας αλλά πιο φιλόδοξες, όπως η Πορτογαλία και η Κύπρος που έχουν ανεβάσει το στόχο στο 10%, ή η Ρουμανία στο 13,5%. Το στόχο του 9% δεν πρέπει να τον επιτύχουμε με τη μείωση της κατανάλωσης που θα επέλθει λόγω της ύφεσης, αλλά με την αλλαγή του σημερινού τρόπου χρήσης, κατανάλωσης και διανομής της ενέργειας.
Προς τούτο, χρειάζονται πολιτικές και εργαλεία που να εντάσσονται σε ένα ολοκληρωμένο σχέδιο βελτίωσης της ενεργειακής απόδοσης στην Ελλάδα. Και αυτό το σχέδιο υπάρχει. Είναι το «Σχέδιο Δράσης Ενεργειακής Απόδοσης» (ΣΔΕΑ), το οποίο υποβάλαμε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή επί των ημερών μου στο Υπουργείο Ανάπτυξης και το οποίο βαθμολογήθηκε ως το ένατο καλύτερο στα είκοσι επτά. Καλύτερο ως προς τη στρατηγική που αναπτύσσει, αλλά και ως προς τα μέσα που προτείνει για την εξοικονόμηση ενέργειας στην πατρίδα μας.
Το ΣΔΕΑ περιλαμβάνει πολλά μέτρα, όπως οι «έξυπνοι μετρητές», η αντικατάσταση ενεργοβόρου εξοπλισμού και συσκευών, η εξοικονόμηση ενέργειας στα κτίρια κλπ. Απόρροια του ΣΔΕΑ ήταν το πρόγραμμα «Αλλάζω κλιματιστικό» που είχαμε εφαρμόσει πριν από ένα χρόνο, όσο και τα προγράμματα όπως το «Εξοικονομώ» και το «Εξοικονόμηση κατ’ Οίκον».
Θα ήθελα να τονίσω τη σημασία της προσπάθειας να πεισθούν οι ΟΤΑ να καταβάλουν μεγαλύτερη προσπάθεια δια των προγραμμάτων όπως το «Εξοικονομώ», τα οποία σας καλώ να συνεχίσετε. Θυμίζω ότι στο «Εξοικονομώ» είχαμε θέσει ως στόχο εξοικονόμηση ενέργειας κατά 30% στα δημοτικά κτήρια, προβλέποντας παράλληλα το βιοκλιματικό σχεδιασμό πλατειών, δράσεις αστικής κινητικότητας αλλά και ενημέρωσης του πολίτη.
Όσον αφορά στο Πρόγραμμα «Εξοικονόμηση κατ’ οίκον», υποθέτω, κύριε Υπουργέ, ότι έπειτα από οκτώ μήνες έχετε επιλύσει όλα τα προβλήματα τα οποία μας κατηγορούσατε ότι είχαμε δημιουργήσει με την ανακοίνωση του προγράμματος και τώρα εκκρεμεί μόνον η χρηματοδότηση. Και σας ρωτώ, όπως ρώτησα και τον κ. Αρναουτάκη προχθές, πού είναι αυτά τα διακόσια εκατομμύρια για να ξεκινήσει επιτέλους το πρόγραμμα;
Με την ευκαιρία, καταθέτω στα πρακτικά μια αποδελτίωση όλων των φορολογικών κινήτρων και μέτρων που εφαρμόζουν άλλες χώρες. Έχω και για εσάς ένα αντίγραφο, κύριε Υπουργέ, προκειμένου να το μελετήσετε, αφού διαπιστώνω ότι στον τομέα αυτό δεν έχει σημειωθεί καμία πρόοδος. Για παράδειγμα, το Ηνωμένο Βασίλειο, εφαρμόζει ένα ειδικό πρόγραμμα για τη μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα στα κτήρια, ενώ η Γαλλία ήδη από το 2007 συμπεριλαμβάνει τον κτιριακό τομέα στο χρηματιστήριο ρύπων.
Στο πλαίσιο αυτό, σας προτείνω: πρώτον, να εξετάσετε τη δυνατότητα χορήγησης εγγυήσεων από το ΤΕΜΠΜΕ για τη λήψη δανείων με σκοπό τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης. Δεύτερον, να χορηγήσετε εκπτώσεις επί του φόρου ακίνητης περιουσίας, σε εκείνους που επενδύουν στη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης, εφαρμόζοντας βεβαίως κάποια κριτήρια. Τρίτον, αντίστοιχες εκπτώσεις να χορηγήσετε και επί των φόρων μεταβιβάσεως, ως επιπλέον κίνητρο για σχετικές επενδύσεις. Τέταρτον – και επανέρχομαι στους ΟΤΑ – να χρησιμοποιήσετε χρηματοοικονομικά εργαλεία όπως οι συμπράξεις δημόσιου-ιδιωτικού τομέα, η πρωτοβουλία «JESSIKA», η νομοθεσία σχετικά με την «Χρηματοδότηση από Τρίτους» ακόμα και η χρηματοδοτική μίσθωση, έτσι ώστε και οι νέοι «Καλλικρατικοί» Δήμοι να μπορούν να εφαρμόσουν πολιτικές βελτίωσης της ενεργειακής απόδοσης.
Θα ήθελα κλείνοντας να αναφερθώ στο κοινωνικό οικιακό τιμολόγιο (ΚΟΤ) και στη σύγχυση που προδίδουν όσα ακούστηκαν σήμερα. Το ΚΟΤ, το οποίο θεσπίστηκε επί των ημερών μου στο Υπουργείο Ανάπτυξης, είναι μια εντελώς διαφορετική πολιτική από τα ΥΚΩ, δηλαδή τις Υπηρεσίες Κοινής Ωφέλειας, τα οποία επιβαρύνουν μεν τον καταναλωτή αλλά αποζημιώνουν τη ΔΕΗ για το υπέρμετρο κόστος των πετρελαϊκών μονάδων που λειτουργούν στα νησιά, προκειμένου όλοι οι Έλληνες καταναλωτές, νησιώτες και μη, να χρεώνονται την ίδια τιμή για την κιλοβατώρα που καταναλώνουν. Και με την ευκαιρία να επισημάνω στο Υπουργείο την αναγκαιότητα να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στους αυτόνομους σταθμούς παραγωγής στα νησιά. Ειδικά στη Χίο, την προηγούμενη εβδομάδα, υπήρξε περιστατικό περιβαλλοντικής ρύπανσης λόγω διαρροής πετρελαίου σε έναν υποθαλάσσιο αγωγό. Αισθάνομαι – και έχω καταθέσει και ερώτηση γι’ αυτό – ότι η Δ.Ε.Η. έχει εγκαταλείψει στο έλεος του Θεού τους αυτόνομους σταθμούς παραγωγής και τις υποδομές τους.
Τέλος, κύριε Υπουργέ, θα ήθελα να μας εξηγήσετε τι προτίθεστε επιτέλους να κάνετε για την έρευνα και εκμετάλλευση υδρογονανθράκων στη χώρα μας. Είναι ένα θέμα για την προώθηση του οποίου είχαμε καταβάλει πολύ μεγάλη προσπάθεια, εκπονώντας τις απαραίτητες μελέτες και δημιουργώντας τις απαραίτητες δομές. Πρέπει και εσείς τώρα με τη σειρά σας, να μας πείτε συγκεκριμένα τι προτίθεστε να πράξετε.
Σας ευχαριστώ πολύ.
Add comment
Για να σχολιάσετε πρέπει να συνδεθείτε.