7η Ετήσια Γενική Συνέλευση ΔΕΗ

7η Ετήσια Γενική Συνέλευση Μετόχων ΔΕΗ

Δευτέρα 15 Ιουνίου 2009

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΜΟΥΣΟΥΡΟΥΛΗΣ: Κυρίες και Κύριοι,

Η φετινή Γενική Συνέλευση λαμβάνει χώρα σε μια περίοδο ιδιαίτερης διεθνούς συγκυρίας. Η οικονομική κρίση που ήλθε το 2008, μετά την ξέφρενη άνοδο των τιμών του πετρελαίου, δημιούργησε μεγάλες αναταράξεις στο επιχειρηματικό γίγνεσθαι. Οι αναταράξεις αυτές έχουν ήδη κορυφωθεί με την κατάρρευση διεθνών επιχειρηματικών κολοσσών λόγω πιστωτικής ασφυξίας. Μεγάλες επενδύσεις έργων σε υποδομές, στην ενέργεια, στην τεχνολογία, στον τουρισμό και αλλού, ανεστάλησαν λόγω της αδυναμίας χρηματοδότησης με φτηνά επενδυτικά κεφάλαια. Οι διεθνείς χρηματαγορές επλήγησαν ιδιαίτερα και δεν μπορούν να αποτελέσουν πηγές άντλησης επιχειρηματικών κεφαλαίων επί του παρόντος. Οι παρεμβάσεις των όλων των Κυβερνήσεων, μεταξύ των οποίων και της Ελλάδας έχουν υπάρξει συντονισμένες, γρήγορες και αποφασιστικές, με αποτέλεσμα να διαφαίνεται πως νωρίς το 2010 θα έλθει η ανάκαμψη της διεθνούς οικονομίας. Η ανάκαμψη αυτή θα βρει τα κράτη περισσότερο ώριμα και έμπειρα από πριν, με τα ζητήματα των κλιματικών αλλαγών, της απελευθέρωσης των αγορών ηλεκτρισμού και της αναζήτησης φθηνών πηγών καυσίμων για την απεξάρτηση από το πετρέλαιο, προτεραιότητες στην εσωτερική και διεθνή ενεργειακή ατζέντα.

Οι προκλήσεις της εποχής μας έχουν ιδιαίτερη σημασία για την Ελληνική Κυβέρνηση, που έχει θέσει ως προτεραιότητα τη δυναμική ανάπτυξη της ΔΕΗ και την σταδιακή προσαρμογή της στο απελευθερωμένο ευρωπαϊκό περιβάλλον. Η ΔΕΗ αποτελεί τη μεγαλύτερη βιομηχανική επιχείρηση της Ελλάδας και συνεισφέρει ιδιαίτερα στην ανάπτυξη της Ελληνικής οικονομίας. Διατηρεί υποδομές μεγάλου μεγέθους σε ορυχεία, σταθμούς ηλεκτροπαραγωγής και δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας. Είναι κάθετα ολοκληρωμένη επιχείρηση και διαθέτει διοίκηση και εργαζομένους με εξαιρετική τεχνογνωσία και τόσο υψηλό επίπεδο ώστε να μπορούν να βελτιώσουν τη διεθνή θέση της ΔΕΗ και να της προσδώσουν τη θέση που της αρμόζει στην Ευρώπη.

Η διαδικασία απελευθέρωσης των αγορών ηλεκτρισμού στην Ευρώπη είναι μονόδρομος. Η παλαιά κατάσταση των κρατικών μονοπωλίων έχει απέλθει ανεπιστρεπτί και ακόμη και εντός της οικονομικής κρίσης, δεν ετέθη ούτε καν ως σκέψη από κάποιο Κράτος-Μέλος προοπτική επαναφοράς σε κρατικά μονοπώλια. Αυτό όμως, για χώρες όπως η Ελλάδα, με ιδιαιτερότητες εξάρτησης από εισαγόμενα καύσιμα και έντονης κοινωνικής συνοχής, δεν αποτελεί άνευ όρων Οδηγία, αλλά πρόκληση για διαπραγμάτευση, με γνώμονα τη δυναμική ανάπτυξη της ΔΕΗ στο διεθνές απελευθερωμένο περιβάλλον.

Σύμφωνα με την απόφαση του Συμβουλίου Υπουργών Ενέργειας το 2008, οι κρατικές εταιρείες που δραστηριοποιούνται στην παραγωγή ή προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας δεν θα υποχρεωθούν να αποχωρήσουν από οποιοδήποτε δραστηριότητα στα δίκτυα μεταφοράς, με πλήρη ιδιοκτησιακό διαχωρισμό. Πρόκειται για μια πολύ σημαντική απόφαση, προς όφελος της χώρας μας, η οποία επιτρέπει στις εν λόγω εταιρείες, όπως η ΔΕΗ, να διατηρούν τον έλεγχο του δικτύου μεταφοράς ενέργειας, η κυριότητα του οποίου μπορεί να παραμένει εντός του ομίλου της εταιρείας υπό τη μορφή θυγατρικής επιχείρησης. Μια σειρά διατάξεων διασφαλίζει την ανεξαρτησία του διαχειριστή συστήματος μεταφοράς, ενώ αυξημένος προβλέπεται ο ρυθμιστικός έλεγχος.

Το διακύβευμα ήταν υψηλό. Σε περίπτωση που επικρατούσε η λύση του πλήρους ιδιοκτησιακού διαχωρισμού, εκτός πλείστων νομικών προβλημάτων που θα επέφερε ειδικά στο θέμα της ιδιοκτησίας, θα υποχρέωνε σε πώληση δημόσιας περιουσίας και υποδομών, και ειδικά στη χώρα μας δεν θα επιδρούσε θετικά, προς όφελος του καταναλωτή.

Η δεσπόζουσα θέση της ΔΕΗ στην ελληνική αγορά ηλεκτρισμού προσκρούει στις αποφάσεις της Ε.Ε. για τη δημιουργία μιας μεγάλων διαστάσεων ανταγωνιστικής αγοράς, αφού η μετάβαση σε μια βιώσιμη, διαφοροποιημένη και ασφαλή ενεργειακή οικονομία, μπορεί να καταστεί δυνατή μόνο μέσα σε μια δυναμική και ανοικτή αγορά. Επιπλέον, η ύπαρξη μονοπωλίου στην ελληνική λιανική αγορά δεν ωφελεί και την ίδια τη ΔΕΗ, καθώς της επιβάλλει υποχρεώσεις που συχνά παρακωλύουν την περαιτέρω ανάπτυξή της. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η ελληνική εκδοχή του τελευταίου καταφυγίου, που επιβάλει υπερβολικές υποχρεώσεις στη ΔΕΗ χωρίς οικονομικό όφελος. Η ύπαρξη ρυθμιζόμενων τιμολογίων που επιβάλλονται λόγω της απουσίας επαρκούς ανταγωνισμού στην αγορά ενέργειας και τα οποία δεν αντανακλούν το πραγματικό κόστος επηρεάζει την ανάπτυξη της ΔΕΗ, δημιουργώντας στρεβλώσεις. Συν τοις άλλοις το πραγματικό κόστος παραγωγής επηρεάζεται από την εμφάνιση εξωγενών παραγόντων όπως οι διεθνείς τιμές καυσίμων και η έλλειψη ικανής παραγωγής, Το Υπουργείο Ανάπτυξης αντιμετωπίζει αυτά τα ζητήματα με αποφασιστικότητα και δεν αφήνει την επίλυσή τους για το μέλλον, όπως συνέβαινε στο παρελθόν από άλλες Κυβερνήσεις. Ήδη από τα τέλη του 2007 θεσμοθετήθηκε «ρήτρα καυσίμων», με έναρξη εφαρμογής της 01.01.2009. Σκοπός της ρήτρας καυσίμου είναι να προστατεύεται η ΔΕΗ από τις μεγάλες αυξήσεις καυσίμων, τις οποίες ως σήμερα επιβαρυνόταν αδίκως αποκλειστικά η ίδια και όχι οι πελάτες της. Όπως γνωρίζετε, λόγω της διεθνούς οικονομικούς κρίσης που είχε σαν αποτέλεσμα και τη μεγάλη αποκλιμάκωση τιμών καυσίμων η εφαρμογή της ρήτρας ανεστάλη για το 2009.

Όσον αφορά τα τιμολόγια λιανικής, είναι γεγονός πως διαχρονικά και για λόγους κυρίως κοινωνικούς ασκήθηκε τιμολογιακή πολιτική, η οποία προκάλεσε μεγάλες στρεβλώσεις μεταξύ των τιμολογίων, διαφόρων ομάδων καταναλωτών. Και η ΔΕΗ πάντα αντιλαμβανόταν την ευαισθησία και υποχρέωση της Πολιτείας για επιδότηση καταναλωτών μέσω τιμολογίων ηλεκτρικού ρεύματος κοινωνικής πολιτικής. Ωστόσο το τελικό αποτέλεσμα των σταυροειδών επιδοτήσεων μεταξύ κατηγοριών καταναλωτών, αλλά και εντός κάθε κατηγορίας, δεν πρέπει να είναι αρνητικό για τη ΔΕΗ, δηλαδή να οδηγεί σε αρνητικά αποτελέσματα μια επιχείρηση εισηγμένη στο Χρηματιστήριο, που έχει υποχρέωση να σέβεται τους μετόχους της και να ανταγωνίζεται σε διεθνές περιβάλλον. Περεταίρω, η σταυροειδής επιδότηση τιμολογίων, όπως γεωργικών εις βάρος επαγγελματικών στη χαμηλή τάση, δημιουργεί και τον κίνδυνο κορύφωσης της στρέβλωσης από νέους προμηθευτές, οι οποίοι έχοντας τη δυνατότητα να επιλέγουν πελάτες, μπορούν να κερδίζουν άκοπα, στερώντας από τη ΔΕΗ τη θετική επίδραση των καλών τιμολογίων στο ισοζύγιό της. Η πιθανή απώλεια αποκλειστικά των κερδοφόρων πελατών από τη ΔΕΗ, θα επιβάρυνε ιδιαίτερα τα αποτελέσματά της, γι’ αυτό και το Υπουργείο Ανάπτυξης έγκαιρα έλαβε μέτρα για το φαινόμενο της στρέβλωσης τιμολογίων. Με την Υπουργική Απόφαση 23860/30.11.2007 προέβλεψε τη θέσπιση τιμολογίου «ρυθμιστικού ελέγχου» μέχρι το τέλος του 2010. Τα τιμολόγια ρυθμιστικού ελέγχου θα αντανακλούν το κόστος συν ένα εύλογο κέρδος για όλες τις κατηγορίες πελατών και άρα δεν θα εμπεριέχουν σταυροειδείς επιδοτήσεις. Τα τιμολόγια αυτά θα είναι λιγότερα στον αριθμό από ότι σήμερα, (τάξεως 10-15 έναντι 32 σήμερα) και παράλληλα απλούστερα στην εφαρμογή ώστε να είναι συγκρίσιμες οι προσφορές όλων των προμηθευτών. Για τον υπολογισμό του κόστους το οποίο αντανακλάται στις διάφορες κατηγορίες των τιμολογίων θα λαμβάνονται υπόψη τόσο τα κοστολογικά στοιχεία της Παραγωγής και Εμπορίας της ΔΕΗ, όσο και η ενεργειακή συμπεριφορά των ομάδων καταναλωτών. Ήδη σήμερα η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας, η ΔΕΗ και το Υπουργείο Ανάπτυξης εργάζονται για τον οριστικό σχεδιασμό των «τιμολογίων Ρυθμιστικού Ελέγχου» και εντός του 2009, υπάρξουν οι σχετικές ανακοινώσεις.

Στη μεταβατική περίοδο έως το 2010, η ΔΕΗ έχει επιφορτιστεί με την παροχή Υπηρεσιών Κοινών Ωφέλειας (ΥΚΩ), δηλαδή φτηνών τιμολογίων, στους πολύτεκνους και τα μη διασυνδεδεμένα νησιά. Το κόστος των Υπηρεσιών αυτών μετακυλίεται απ’ ευθείας στους λοιπούς πελάτες και όχι στους προμηθευτές τους, μέσω μεθοδολογίας α) υπολογισμού του ετήσιου ανταλλάγματος, β) επιμερισμού του ανταλλάγματος και γ) καθορισμού των συντελεστών επιμερισμού στα τιμολόγια. Ήδη υπεγράφησαν οι σχετικές Υπουργικές Αποφάσεις για το έτος 2009, γεγονός που θα ανακουφίσει τα οικονομικά στοιχεία της ΔΕΗ. Προς αποφυγή οποιασδήποτε παρανόησης, πρέπει να σημειωθεί, πως η μετακύλιση του κόστους ΥΚΩ δεν συνιστά αυξήσεις στα τιμολόγια, αλλά νέο συστατικό των ήδη υφιστάμενων τιμολογίων (όπως είναι και τα δημοτικά τέλη, ΕΡΤ) που θα επηρεάζει μόνο το περιθώριο κέρδους των προμηθευτών.

Κυρίες και κύριοι,

Το επενδυτικό πρόγραμμα για τη ΔΕΗ για την περίοδο 2009-2014, ανέρχεται σε 11,5 δις ευρώ. Η υλοποίηση ενός τόσο μεγάλου επενδυτικού προγράμματος, θα καταστήσει τη ΔΕΗ μια μεγάλη ευρωπαϊκή επιχείρηση ηλεκτρισμού, για την οποία θα είναι περήφανος ο κάθε Έλληνας πολίτης. Είναι λοιπόν υποχρέωση όλων μας να την στηρίζουμε και εμείς ως Υπουργείο Ανάπτυξης ήδη το πράττουμε. Πέραν των ενεργειών μας για την άρση στρεβλώσεων στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, ήδη στηρίζουμε έμπρακτα την ανάπτυξη νέων μονάδων ηλεκτροπαραγωγής τόσο συμβατικών όσο και ΑΠΕ. Οι μεγάλες επιχειρήσεις ηλεκτρισμού της Ευρώπης, έχουν θέσει πλέον ως προτεραιότητα τη δημιουργία μεγάλου χαρτοφυλακίου από σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ, διαβλέποντας ότι στο μέλλον το κόστος εκπομπών αερίων θερμοκηπίου από συμβατικές μονάδες θα είναι τεράστιο και τα πάγια στοιχεία σε ΑΠΕ θα το αντισταθμίζουν. Ως Υπουργείο Ανάπτυξης στηρίζουμε ιδιαίτερα κάθε προσπάθεια της ΔΕΗ για την ανάπτυξη μονάδων ΑΠΕ, τόσο στην Ελλάδα όσο και στην ευρύτερη περιοχή των Βαλκανίων. Παράλληλα, έχοντας ως εγχώριο συμβατικό καύσιμο το λιγνίτη, αλλά και αρκετές παλαιές ρυπογόνες μονάδες η ΔΕΗ θα πρέπει να προχωρήσει γρήγορα σε εκσυγχρονισμό της συμβατικής παραγωγής. Με τον πρόσφατο Ν. 3734/09 και συγκεκριμένα με το άρθρο 33, διασφαλίζουμε πλέον και μάλιστα το συντομότερο δυνατόν, τον πλήρη εκσυγχρονισμό του παραγωγικού δυναμικού της ΔΕΗ Α.Ε., ώστε να ικανοποιηθούν και οι περιβαλλοντικές δεσμεύσεις της Χώρας. Με τις σχετικές ρυθμίσεις θεσπίσαμε τη διαδικασία για τον ακριβή καθορισμό των παλιών και προς αντικατάσταση μονάδων, καθώς και του καθεστώτος ή των όρων λειτουργίας αυτών (αποξήλωση ή θέση σε εφεδρεία εκτάκτων αναγκών ή παροχή επικουρικών υπηρεσιών). Επίσης παρατείναμε την ισχύ της προσωρινής ενιαίας άδειας λειτουργίας των Μονάδων Παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας της ΔΕΗ Α.Ε., προκειμένου να καταστεί δυνατή η ολοκλήρωση της χρονοβόρας διαδικασίας έκδοσης των ξεχωριστών αδειών λειτουργίας των Μονάδων (συγκέντρωση των απαραίτητων δικαιολογητικών, συναρμόδιων υπηρεσιών των οποίων η έκδοση απαιτεί μεγάλο χρονικό διάστημα). Η εν λόγω παράταση, η οποία δικαιολογείται από λόγους δημοσίου συμφέροντος και η οποία θα εκτείνεται μέχρι και την 31.12.2013. Τέλος, θεσμοθετήσαμε επιστημονική Επιτροπή, στην οποία θα συμμετέχει και η ΔΕΗ, έργο της οποίας είναι η εκπόνηση σχεδίου για την απλοποίηση της αδειοδοτικής διαδικασίας έργων στον τομέα της συμβατικής ηλεκτροπαραγωγής.

Κυρίες και κύριοι,

Η ΔΕΗ βρίσκεται πολύ υψηλά στη συνείδηση του Ελληνικού λαού. Από τη δεκαετία του ’50 έως σήμερα, και κάτω από οποιεσδήποτε συνθήκες, φροντίζει για την ηλεκτροδότηση κάθε γωνιάς της χώρας, συμβάλλοντας στη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου των Ελλήνων. Είναι λοιπόν χρέος όλων μας να την υποστηρίζουμε. Και είναι χρέος όλων μας, τις νέες προκλήσεις της εποχής – είτε είναι η διείσδυση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας για την καταπολέμηση των κλιματικών αλλαγών, είτε η απελευθέρωση των αγορών ηλεκτρισμού και ο διεθνής ανταγωνισμός – να τις βλέπουμε όχι ως εμπόδια , αλλά ως προκλήσεις για την ανάπτυξη της ΔΕΗ, τη βελτίωση της κερδοφορίας της και την κατάκτηση μιας περίοπτης θέσης μέσα στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Και η Ελληνική Κυβέρνηση, με τα μέτρα πού ήδη έλαβε και που θα συνεχίσει να λαμβάνει, είναι αρωγός, στηρίζοντας τη ΔΕΗ στο κάθε της βήμα.

Σας ευχαριστώ.