9η Επιτροπή Παρακολούθησης Γ’ ΚΠΣ

9η Επιτροπή Παρακολούθησης ΚΠΣ 2000 – 2006

Σάββατο 10 Ιουνίου 2006

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΜΟΥΣΟΥΡΟΥΛΗΣ: Στα Τομεακά Προγράμματα, η δημόσια δαπάνη των ενταγμένων έργων ανέρχεται στο 95,2%, οι νομικές δεσμεύσεις καλύπτουν το 66,4% και η απορρόφηση ανέρχεται στο 44,6%. Στα Περιφερειακά Προγράμματα, η δημόσια δαπάνη των ενταγμένων έργων ανέρχεται στο 106,6%, οι νομικές δεσμεύσεις καλύπτουν το 68,9% και η απορρόφηση ανέρχεται στο 42,2%. Αυτά τα ποσοστά έχουν επιτευχθεί εν μέσω σοβαρών προβλημάτων της πλειοψηφίας των δημοσίων συμβάσεων και όλο και αυξανόμενων απαιτήσεων από την ΕΕ.

Παράλληλα με την αναβάθμιση και έγκριση από την ΕΕ το 2005 των Συστημάτων Διαχείρισης και Ελέγχου ΔΕ και των σχετικών διοικητικών και νομοθετικών παρεμβάσεων, συνεχίζεται με αμείωτη ένταση, σειρά παρεμβάσεων για την εν γένει επιτάχυνση της υλοποίησης του ΚΠΣ.

Συγκεκριμένα, και οφείλω να τα αναφέρω γιατί είναι εργασίες που θεωρούνται αυτονόητες αλλά έχουν μεγάλο βάρος:

Παρακολουθούμε συστηματικά τους κινδύνους απώλειας πόρων κατά Επιχειρησιακό Πρόγραμμα και κατά Διαρθρωτικό Ταμείο μέσω του συστήματος προβλέψεων της ΔΑ ΚΠΣ.

Για όλα τα Προγράμματα εντοπίζουμε Μέτρα και έργα που κυρίως δημιουργούν τον κίνδυνο ως προς την κάλυψη του Ν+2 αλλά και Μέτρα τα οποία θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην κάλυψή του.

Εφαρμόζουμε προγράμματα επιτάχυνσης τα οποία περιλαμβάνουν προβλεπόμενες ενέργειες («αναλυτικά σχέδια δράσης») και εκτιμήσεις δαπανών σε μηνιαία βάση για την κάλυψη των προβλέψεων.

Λειτουργούμε για δεύτερο έτος και με εντατικότερους ρυθμούς, ειδική ομάδα κρούσης με στόχο συγκεκριμένη υποβοήθηση και δραστηριοποίηση των τελικών δικαιούχων ώστε να ελαχιστοποιηθούν οι εμπλοκές που οδηγούν σε καθυστέρηση δήλωσης δαπανών στο ΟΠΣ.

Παράλληλα μειώνουμε τους χρόνους ολοκλήρωσης των ενεργειών στις οποίες εμπλέκεται το ΥΠΟΙΟ.

Επίσης, άλλα μέτρα που λαμβάνονται και εργαλεία που χρησιμοποιούνται:

διαδικασίες εξυγίανσης των Ε.Π. και υπερδέσμευσης πόρων, με την παρακολούθηση της εξέλιξης των Ε.Π,

εξάντληση προσπαθειών κινητοποίησης και διευκόλυνσης του όλου μηχανισμού του ΚΠΣ,

επιτυχής διαπραγμάτευση με την Ε.Ε. επί των αιτημάτων εξαίρεσης λόγω δικαστικών – διοικητικών εμπλοκών,

τυποποίηση και εξορθολογισμός των ελεγκτικών διαδικασιών,

συντονισμός της δράσης και ανάδρασης μεταξύ Διαχειριστικών Αρχών και μεγάλων Τελικών Δικαιούχων.

Με όλα αυτά τα μέτρα ελαχιστοποιήσαμε την απώλεια Κοινοτικών πόρων για το 2005 λόγω του Κανόνα ν+2 στα 8,6 εκατ. Ευρώ. Ένα απειροελάχιστο ποσοστό για το σύνολο του ΚΠΣ.

Και εδώ θα ήθελα να πω ότι από τα 590 περίπου εκατ. Ευρώ των αιτημάτων εξαίρεσης, εγκρίθηκαν τα 407 εκατ. Ευρώ από την Επιτροπή και τελικά χρησιμοποιήθηκαν 334 εκατ. Ευρώ. Αυτός είναι και ο στόχος. Να χρησιμοποιούμε βεβαίως τα αιτήματα εξαίρεσης όπου είναι τεκμηριωμένα σύμφωνα με τους Κανονισμούς, αλλά να στοχεύουμε σε όλο και μικρότερη επίκλησή τους. Ο ορίζοντάς μας είναι και η κάθε χρονιά που περνάει, αλλά πάνω από όλα το 2008.

Σημειώνω εδώ ότι ο συνολικός στόχος για το τέλος του 2006 είναι 19,7 δις Ευρώ στο σύνολο του ΚΠΣ (απόσταση στα 4,7 δις).

Στο σημείο αυτό θα ήθελα να κάνω μια γενικότερη ενημέρωση για ορισμένα θέματα:

Αναθέσαμε το έργο των 13 Τεχνικών Συμβούλων Υποστήριξης για τα τεχνικά έργα υποδομής, ένας ανά Περιφέρεια. Το έργο είχε προκηρυχθεί από το 2004 και ως γνωστόν εξαντλήθηκαν όλα τα νομικά στάδια, προθεσμίες, ενστάσεις, προσφυγές, κλπ. Οι σχετικές συμβάσεις βρίσκονται στη φάση διαβίβασης στο Ελεγκτικό Συνέδριο. Οι Σύμβουλοι προβλέπεται να υποστηρίξουν σημαντικά τους φορείς υλοποίησης στην προσπάθεια ταχύτερης ωρίμανσης και επιτόπου υποστήριξης, ικανοποιώντας ένα χρόνιο αίτημα.

Υπεγράφη η σύμβαση με τον εξειδικευμένο Σύμβουλο Υποστήριξης της Διαχειριστικής Αρχής του ΚΠΣ, για την αναβάθμιση και μετάβαση στα συστήματα διαχείρισης και ελέγχου της επόμενης περιόδου. Τα συστήματα του ΚΠΣ και του ΕΣΠΑ στο μέλλον, δεν θα προκύπτουν από συλλογή εγκυκλίων, αλλά θα είναι περισσότερο συγκροτημένα, θα προκύπτουν από ειδικούς στην παραγωγή συστημάτων ούτως ώστε να μην γίνονται παραλείψεις ούτε και υπεραναλύσεις, θα αποτελούν μία σταθερή κοινή βάση για όλους.

Κατατέθηκε νομοθετική ρύθμιση για τις επί έλασσον δαπάνες. Ψηφίζεται στη Βουλή στις 4 Ιουλίου. Θυμίζουμε ότι σημαντικό ποσοστό των συσσωρευμένων διαρθρωτικών προβλημάτων οφειλόταν στην αντικατασταθείσα πλέον τροπολογία του Ν. 2940/2001 που προέβλεπε τη δυνατότητα (ανεξέλεγκτης) χρήσης των επί έλασσον δαπανών, τροπολογία που έφερε επανειλημμένα τη χώρα μας σε μεγάλη αντιπαράθεση με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τροποποιήσεις φυσικού αντικειμένου και δημιούργησε τα προβλήματα επιλεξιμότητας δαπανών των εκτελούμενων έργων. Η ρύθμιση συμφωνήθηκε με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το συναρμόδιο Υπουργείο ΠΕΧΩΔΕ. Για πρώτη φορά υπάρχει κοινώς αποδεκτό σύστημα από Διαχειριστικές Αρχές και Τελικούς Δικαιούχους στο κρίσιμο αυτό θέμα.

Αναθέσαμε το έργο της αναβάθμισης του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος ΟΠΣ-ΕΡΓΟΡΑΜΑ.

Ολοκληρώνουμε το διαγωνισμό για την ενίσχυση των Διαχειριστικών Αρχών, της Αρχής Πληρωμής και της ΕΔΕΛ με νέο προσωπικό.

Προκηρύξαμε το διαγωνισμό για την πρόσληψη Ειδικού Συμβούλου Ποιοτικού Ελέγχου για την περίοδο μέχρι την ολοκλήρωση του ΚΠΣ.

Προκηρύξαμε το διαγωνισμό πληροφόρησης και δημοσιότητας του ΚΠΣ.

Βελτιώσαμε την ποιότητα και την ταχύτητα πληροφόρησης μέσω της κωδικοποίησης και δημοσίευσης στην ιστοσελίδα της Γενικής Γραμματείας www.ggea.gr, όλων των Κανονιστικών πράξεων, Εγκυκλίων και Οδηγιών της Κεντρικής Διαχειριστικής Αρχής του ΚΠΣ. Οι πληροφορίες μας λένε ότι η ιστοσελίδα έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα χρήσιμη.

Όσον αφορά στις κρατικές ενισχύσεις :

Ο Επενδυτικός Νόμος 3299/2004 λειτούργησε αποτελεσματικά εφόσον άμεσα εκδόθηκαν όλες οι απαραίτητες Κανονιστικές αποφάσεις – εγκύκλιοι ενεργοποίησής του αρμοδιότητας ΥΠΟΙΟ. Παράλληλα, σχεδιάστηκαν τυποποιημένα εργαλεία, όπως το σύστημα ηλεκτρονικής εφαρμογής αυτόματης έκδοσης βαθμολογίας και τα υποδείγματα οικονομοτεχνικής μελέτης και ελέγχου. Ο Επενδυτικός Νόμος 3299/2004 με την χορήγηση των υψηλότερων δυνατόν κινήτρων έχει συμβάλει στην αντιστροφή του επενδυτικού κλίματος, εκτίμηση που συνάγεται μεταξύ άλλων από τον αριθμό αλλά και τον ρυθμό υποβολής των επενδυτικών σχεδίων. Έως τις 16/6/2006 έχουν υποβληθεί συνολικά 2.006 προτάσεις, συνολικού προϋπολογισμού 3.817.506.422 ευρώ και έχουν ήδη εγκριθεί 1.181 επενδυτικά σχέδια συνολικού προϋπολογισμού 1.838.241.425 ευρώ που δημιουργούν 6.116 θέσεις εργασίας.

Παράλληλα, με τις αντικειμενικές διαδικασίες που προβλέπονται για την αξιολόγηση των υποβαλλόμενων προτάσεων διασφαλίζεται η επιλογή των περισσότερο σοβαρών και βιώσιμων επενδύσεων, πεποίθηση που θα επιβεβαιωθεί μεταγενέστερα μέσω του υψηλού ποσοστού ολοκληρώσεων.

Σε ότι αφορά τις δράσεις ενίσχυσης ΜΜΕ στο πλαίσιο των ΠΕΠ προκηρύχθηκε ο 3ος κύκλος για τους τομείς της Μεταποίησης και του Τουρισμού, ο οποίος έληξε στις 15 Ιουνίου. Κύρια χαρακτηριστικά της Γ΄ Προκήρυξης ενίσχυσης ΜΜΕ αποτελούν η διεύρυνση των πόρων, ο εξορθολογισμός των δικαιολογητικών και γενικότερα η απλοποίηση των διαδικασιών και του θεσμικού πλαισίου υλοποίησης. Προς αυτή την κατεύθυνση προκρίθηκε η ενεργοποίηση των πιστωτικών ιδρυμάτων ως Τελικών Δικαιούχων των δράσεων, με την ευθύνη της υποδοχής και αξιολόγησης των επενδυτικών σχεδίων, της παρακολούθησης της υλοποίησης τους και της καταβολής των ενισχύσεων στους δικαιούχους επενδυτές. Πρόκειται για ένα αποκεντρωμένο σύστημα υποδοχής, με 1900 σημεία υποδοχής, που προβλέπει ενδελεχή και αντικειμενική αξιολόγηση των επενδυτικών προτάσεων.

Τα πρώτα στοιχεία δείχνουν ότι κατατέθηκαν 6.603 προτάσεις συνολικού προϋπολογισμού 1.391.311.260 ευρώ σε σχέση με προϋπολογισμό προκήρυξης 210.000.000 ευρώ. Σε σχέση με τα αντίστοιχα μεγέθη του Α και Β κύκλου, το ενδιαφέρον αποδείχθηκε ιδιαίτερα αυξημένο.

Για την καλύτερη εφαρμογή του 3ου κύκλου ενίσχυσης των ΜΜΕ και του Επενδυτικού Νόμου, δημιουργήθηκε Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα, που συμβάλλει, στην έγκυρη και έγκαιρη, πληροφόρηση των επενδυτών, διασφαλίζει την αντικειμενικότητα στην αξιολόγηση, και μειώνει, απλουστεύει και επιταχύνει τις διαδικασίες. Ήδη, στην ιστοσελίδα www.ependyseis.gr ο επενδυτής μπορεί να υποβάλλει τα στοιχεία της εταιρείας και του επενδυτικού σχεδίου του και να διαπιστώσει άμεσα εάν πληροί τα κριτήρια υπαγωγής στον Ν.3299/2004. Η εφαρμογή του 3ου κύκλου για την ενίσχυση των ΜΜΕ (στάδια αξιολόγησης, έγκρισης και ολοκλήρωσης ενός επενδυτικού σχεδίου) γίνεται στο σύνολο της ηλεκτρονικά με ασφάλεια, διαφάνεια και ταχύτητα.

Για την επιτάχυνση της εφαρμογής των προηγούμενων κύκλων, εκδόθηκε νέα εγκύκλιος χρηματορροών με στόχο τη μείωση του χρόνου που απαιτείται για τη μεταφορά της δημόσιας επιχορήγησης στα πιστωτικά Ιδρύματα και κατά συνέπεια στους επενδυτές. Προς την ίδια κατεύθυνση, δημιουργήθηκε ηλεκτρονική εφαρμογή για τον έλεγχο των χρηματοροών και την καταβολή των επιχορηγήσεων στους τελικούς ωφελούμενους.

Σε συνεργασία με την Μονάδα Κρατικών Ενισχύσεων (ΜΟΚΕ) του Κέντρου Διεθνούς και Ευρωπαϊκού Οικονομικού Δικαίου (ΚΔΕΟΔ) δημιουργούμε ηλεκτρονική βάση δεδομένων για το σύνολο του εθνικού νομικού πλαισίου που διέπει τις Άμεσες Ξένες Επενδύσεις και τις Κρατικές Ενισχύσεις, στοχεύοντας στην απλοποίηση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος και στην προσέλκυση επενδύσεων. Το σύνολο της εν λόγω νομοθεσίας θα είναι σύντομα προσβάσιμο μέσω της ιστοσελίδας www.ependyseis.gr ώστε εύκολα και γρήγορα ο κάθε ενδιαφερόμενος να βρίσκει την πληροφορία που χρειάζεται.

Η ΓΓΕΑ προκειμένου να ενδυναμώσει περαιτέρω το Σύστημα και να αντιμετωπίσει συγκεκριμένες αδυναμίες, όπου αυτές εντοπίζονται, υποστηρίζει το έργο των Υπηρεσιών με συμπληρωματικές μελέτες και συμβουλευτικές υπηρεσίες για: την επικοινωνιακή στρατηγική και τη σύνταξη ολοκληρωμένου σχεδίου δράσης επικοινωνίας για τον Επενδυτικό Νόμο, την ανάλυση και τυποποίηση κριτηρίων αξιολόγησης επενδύσεων στο πλαίσιο του Αναπτυξιακού Νόμου 3299/2004, τη διαβούλευση με φορείς για δράσεις υπέρ της επιχειρηματικότητας και της διευκόλυνσης της πρόσβασης των επιχειρήσεων στη χρηματοδότηση του Γ’ ΚΠΣ, καθώς και την διερεύνηση της πορείας των εταιριών που χρηματοδοτήθηκαν για την πραγματοποίηση επενδύσεων στο πλαίσιο των προηγούμενων Αναπτυξιακών Νόμων.

Τέλος, όπως γνωρίζετε, βρισκόμαστε σε μία διαδικασία αναθεώρησης του ΚΠΣ, των Επιχειρησιακών Προγραμμάτων και των Κοινοτικών Πρωτοβουλιών, για την οποία θα μιλήσουμε λίγο αργότερα. Και εδώ τελειώνει η παρουσίαση – ενημέρωση που ήθελα να σας κάνω. Θα μου επιτρέψετε μετά από αυτά να φρεσκάρω λίγο τη μνήμη σας με ορισμένα στοιχεία: Το ΚΠΣ πριν από 27 μήνες παρελήφθη με: εντάξεις στο 61,8% της δημόσιας δαπάνης, νομικές δεσμεύσεις στο 39,3% και απορρόφηση στο 21,5%.

Με το Ταμείο Συνοχής να έχει δεσμεύσει το 2004 το 54% των συνολικών πόρων και να έχει απορροφήσει μόλις το 10,8% και τις Κοιν. Πρωτοβουλίες να έχουν απορροφήσει το 6,6% των δικών τους πόρων (ας μη μιλήσουμε για δεσμεύσεις).

Σήμερα, με στοιχεία 15 Ιουνίου 2006, η απορρόφηση του ΚΠΣ ανέρχεται σε 15 δις Ευρώ, δηλαδή 43,9% επί της συνολικής δημόσιας δαπάνης. Αυτό αντιστοιχεί σε ποσοστιαία αύξηση 103,9%, ή απόλυτη ποσοστιαία αύξηση 22,4% σε 27 μήνες, σε σχέση με το 21,5% της απορρόφησης που παρελήφθη 50 μήνες μετά την έναρξη του ΚΠΣ. Όπως και να το υπολογίσει κανείς, είναι γεγονός, ότι προστέθηκε στο σύνολο ίση (και πλέον) απορρόφηση με αυτή που παρελήφθη, στο μισό χρόνο. Από τα στοιχεία αυτά προκύπτει ότι περίπου το 80% του προϋπολογισμού του Κ.Π.Σ. έπρεπε να αναλωθεί την τετραετία 2004-2008. Δηλαδή για να γίνει σαφέστερο, τα 4 πρώτα χρόνια απορροφήθηκε κάτι παραπάνω από το 20% και για τα υπόλοιπα 4 χρόνια ήταν να απορροφηθεί το υπόλοιπο 80%.

Και εδώ θα ανοίξω μία μεγάλη παρένθεση προς τους οψιμαθείς που λένε ότι θέλουν για το ΚΠΣ, πάντα χωρίς τίμημα. Δηλαδή τζάμπα. Και παραπέμπω στους πίνακες που φαίνονται στην παρουσίαση. Επί συνόλου δεσμεύσεων 13,4 δις Ευρώ που αντιστοιχούν όπως είπα προηγουμένως, στο 39,3% της συνολικής δημόσιας δαπάνης, ποσό 4,7 δις Ευρώ αφορά έργα που συνεχίζονταν από το Β΄ΚΠΣ. Τα 4,7 δις είναι το άθροισμα του 3,66 δις στις συμβάσεις που βλέπετε στο σύνολο του Πίνακα, και του 1,05 δις στον επόμενο πίνακα. Δηλαδή το 35% της ύλης που έγινε σε 4 χρόνια και 2 μήνες από την έναρξη του ΚΠΣ. Και σε πληρωμές, αυτά τα έργα έδωσαν 3,7 δις Ευρώ. Δηλαδή το 50% περίπου των δαπανών που παρελήφθησαν. (τα 3,7 δις είναι το άθροισμα του 2,87 του προηγούμενου πίνακα και τα περίπου 800 εκατ. Ευρώ σε αυτόν τον πίνακα). Δεν εννοώ ότι τα έργα-γέφυρες είναι κάτι το μεμπτό. Όταν βέβαια γίνονται ξεκάθαρα και δεν προκαλούν δημοσιονομικές διορθώσεις, όπως τα συγκεκριμένα. Θέλω να πω όμως ότι αυτά τα στοιχεία αποδεικνύουν ότι το Β΄ΚΠΣ επίσης άργησε, ωρίμασε επιτέλους μία «φουρνιά» έργων και αυτή τροφοδότησε και το Γ΄ΚΠΣ, καθώς δεν πρόλαβε βέβαια να ολοκληρωθεί στο Β΄ΚΠΣ. Δεν υπήρξε μέριμνα για ωρίμανση νέου κύκλου, δεν υπήρξε προγραμματισμός μίας συνεχούς αναπτυξιακής διαδικασίας.

Επίσης, ένα σχόλιο ακόμα. Πότε άρχισε το ΚΠΣ; Το 2001 ή το 2000; Ιδού οι κατανομές του Βερολίνου και πως επιβαρύνθηκαν τα επόμενα έτη από τον επιμερισμό της δέσμευσης του 2000 σε αυτά. Η δέσμευση του 2000 μηδενίστηκε ως γνωστόν λόγω καθυστερημένης έγκρισης του ΚΠΣ και των Προγραμμάτων. Τα Προγράμματα εγκρίθηκαν από τον Απρίλιο ως το Δεκέμβριο του 2001, οι Κοινοτικές Πρωτοβουλίες εγκρίθηκαν έως και προς το τέλος του 2003. Και καλά μέχρι εδώ. Αλλά να προσθέτουμε εκτέλεση δυο ετών 2000 και 2001 και αυτό να συγκρίνεται με μια ετήσια δέσμευση πάει πολύ.

Επανέρχομαι στο σήμερα. Σήμερα οι αποφάσεις ένταξης από 21,1 δις Ευρώ βρίσκονται στα 33,7 δις Ευρώ, ποσοστό 98,6%. Οι νομικές δεσμεύσεις από 13,5 δις Ευρώ στα 23 δις Ευρώ, ποσοστό 67,1 %. Δηλαδή ποσοστιαία αύξηση των εντάξεων 59,5% ή απόλυτη ποσοστιαία αύξηση 36,7% και των δεσμεύσεων 70,7% ή απόλυτη ποσοστιαία αύξηση 27,8%.

Κυρίες και κύριοι,

Το ΚΠΣ είναι όπως ένα καλοδουλεμένο λογοτεχνικό βιβλίο μιας σοβαρής εκδοτικής επιχείρησης. Για να στρωθεί, γράφεται από την αρχή ως το τέλος και από το τέλος ως την αρχή. Με σύγχρονα λεξικά και σε υπολογιστή. Όχι με το χέρι. Πατώντας στην πραγματικότητα και όχι στη φαντασία. Εμείς, για να τελειώσουμε το βιβλίο, εκτός του ότι ξαναστήσαμε ολόκληρη την εκδοτική επιχείρηση, ξαναγράψαμε το βιβλίο από την αρχή ως το τέλος, και, τώρα, το ελέγχουμε από το τέλος ως την αρχή. Ώστε και να βγαίνει αναπτυξιακό συμπέρασμα όταν κλείνει το βιβλίο, αλλά και να μη «μπουν μέσα» όσοι επένδυσαν στο βιβλίο, οι χρηματοδότες μας, η Ευρωπαϊκή Ένωση και ο εθνικός προϋπολογισμός, δηλαδή ο Έλληνας φορολογούμενος. Ο καθένας μας πρέπει να γράψει το κεφάλαιό του και όλα μαζί να μην είναι ασυναρτησίες. Αυτή η διαδικασία βρίσκεται σε κρίσιμο σημείο και θέλει τη συνδρομή όλων μας.

Κλείνοντας αυτήν την παρέμβαση, θα ήθελα να ευχαριστήσω θερμά για τις προσπάθειές τους, όλες τις Διαχειριστικές Αρχές, όλες τις Υπηρεσίες της Διαχειριστικής Αρχής του ΚΠΣ, τους συνεργάτες μου, τις Υπηρεσίες του ΥΠΟΙΟ. Σε όλες τις εργασιακές καταστάσεις στη ζωή, σε όλα τα επίπεδα, υπάρχουν αυτοί που εργάζονται το ωράριό τους και ασχολούνται μέχρι εκεί. Υπάρχουν όμως και αυτοί που έχουν ένα ιδιαίτερο μεράκι για αυτό που κάνουν, που στην προκειμένη περίπτωση θα ήθελα να πω ότι έπρεπε να είναι οι περισσότεροι γιατί δεν είμαστε σε μία οποιαδήποτε δουλειά, είμαστε σε μία δουλειά ειδικού καθήκοντος και ευθύνης διαχείρισης δημοσίου χρήματος.

Για όλους αυτούς λοιπόν που ενδιαφέρονται πραγματικά για αυτό που κάνουν, αυτούς που οι προσπάθειές τους για τη χώρα είναι σχεδόν συγκινητικές, για αυτούς που έχουν αίσθημα ευθύνης και αγωνία για το αποτέλεσμα, για αυτούς θα ήθελα να πω ένα ξεχωριστό ευχαριστώ. Αυτή η αφοσίωση είναι που μας κάνει όλους να συνεχίζουμε.

Ευχαριστώ για το χρόνο σας.