10η Επιτροπή Παρακολούθησης Γ´ ΚΠΣ

10η Συνεδρίαση της Επιτροπής Παρακολούθησης του Γ´ ΚΠΣ

Τρίτη 26 Ιουνίου 2007

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΜΟΥΣΟΥΡΟΥΛΗΣ: Κυρίες και κύριοι, σας καλωσορίζω και εγώ με τη σειρά μου στη 10η και τελευταία Επιτροπή Παρακολούθησης του Γ´ ΚΠΣ. Ζητήματα της Επιτροπής Παρακολούθησης θα αντιμετωπίζονται στο εξής μέσω της γραπτής διαδικασίας, σύμφωνα με το πλαίσιο που διέπει τη λειτουργία του συλλογικού μας οργάνου.

Βέβαια, ενημέρωση για την πρόοδο του Γ´ ΚΠΣ θα γίνεται και στη Διάσκεψη των Προέδρων των Επιτροπών Παρακολούθησης του ΕΣΠΑ.

Η 10η Επιτροπή Παρακολούθησης είναι, όπως γνωρίζετε, η τελευταία διότι το Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης έχει προγραμματικά ολοκληρωθεί και μένει ενάμιση έτος από σήμερα για να ολοκληρωθεί επιχειρησιακά και ταμειακά.

Ταμειακά θα έχει ολοκληρωθεί όταν θα απορροφηθούν τα 12,2 δις ευρώ που έχουμε ακόμα στη διάθεσή μας από εθνικούς και Κοινοτικούς πόρους. Βλέπετε, κάποτε τα χρήματα ήταν λίγα και είχαμε πολύ χρόνο. Τώρα, αντίθετα, τα χρήματα είναι πολλά, αλλά ο χρόνος δεν επαρκεί. Ο χρόνος είναι ο πόρος που σπανίζει αυτή τη στιγμή.

Θα μπορούσα να πω ότι πρόκειται για ένα ντέρμπι που θα κρατήσει ενάμιση χρόνο. Και επειδή πριν από τα ντέρμπι είθισται να εμψυχώνονται οι ομάδες για να αποδώσουν πάνω από τις δυνατότητές τους, επιτρέψτε μου να πω ότι, βλέποντας τα όσα πετύχαμε μέχρι σήμερα, πιστεύω πως θα πάρουμε το παιχνίδι ακόμα και στο τελευταίο λεπτό των καθυστερήσεων.

Στο πνεύμα αυτό ελπίζω να μου συγχωρήσετε τον συνοπτικό, απολογιστικό χαρακτήρα της παρέμβασης που θα κάνω. Όπως θυμάστε, στο πλαίσιο της 5ης Επιτροπής Παρακολούθησης του ΚΠΣ που έγινε πριν από τρία ακριβώς χρόνια στο Στάδιο του TAE KWON DO στο Φάληρο, το Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης περιελάμβανε 12.950 ενταγμένα έργα που δέσμευαν το 68% της συνολικής δημόσιας δαπάνης.

Οι συμβάσεις που είχαν υπογραφεί στα έργα αυτά δέσμευαν το 45% της συνολικής δημόσιας δαπάνης και οι πληρωμές το 25% περίπου.

Αξίζει να αναφέρω ότι στο περιφερειακό σκέλος οι συμβάσεις ανέρχονταν στο 38% και οι πληρωμές στο 18% κατά μέσο όρο περίπου. Σήμερα, η εικόνα έχει αλλάξει εντυπωσιακά. Με στοιχεία του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος (ΟΠΣ) της περασμένης Παρασκευής 22-6-2007, έχουν ενταχθεί 27.391 έργα με δημόσια δαπάνη που υπερβαίνει κατά 21% τα διαθέσιμα. Είναι η γνωστή σε όλους υπερδέσμευση.

Οι συμβάσεις προσεγγίζουν το 97% και ο ρυθμός εκτέλεσης το 62,4%. Προστέθηκαν 52 επιπλέον μονάδες στις εντάξεις και στις συμβάσεις, δηλαδή το μισό Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης, και 38 επιπλέον μονάδες στην απορρόφηση.

Πρέπει επίσης να σημειώσω ότι η αποτύπωση του ρυθμού εκτέλεσης είναι μια διαδικασία που έπεται της πραγματικής υλοποίησης και συνδέεται βέβαια με την πιστοποίηση των πληρωμών και τις καταχωρήσεις στο ΟΠΣ. Για αυτό τον λόγο βλέπουμε στα στοιχεία του ΟΠΣ μια πιο συντηρητική εικόνα από την πραγματική. Στα στοιχεία του προγράμματος δημοσίων επενδύσεων, η απορρόφηση φαίνεται να έχει ξεπεράσει κατά 2 μονάδες το ποσοστό που σας έδωσα.

Η εγκεκριμένη δημόσια δαπάνη, εθνική και Κοινοτική, είναι όπως γνωρίζετε 32,4 δις ευρώ. Από αυτά, 20,2 δις ευρώ έχουν πληρωθεί σε έργα. Ο λόγος των δύο ποσών απεικονίζει την πρόοδο στην εκτέλεση του Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης.

Όπως φαίνεται από τα στοιχεία, τα πρώτα τέσσερα χρόνια του ΚΠΣ δαπανήθηκαν 5 δις ευρώ, ενώ τα επόμενα τρεισήμισι χρόνια, δηλαδή το 2004, 2005, 2006 και 2007, δαπανήθηκαν 15,2 δις ευρώ. Όμως, παρά τη ραγδαία αύξηση των δαπανών, πρέπει μέσα σε ενάμιση χρόνο, όπως είπα πριν, να απορροφήσουμε άλλα 12,2 δις ευρώ.

Το ποσό αυτό, και εδώ θα ήθελα την προσοχή σας, αντιστοιχεί στο 60% των δαπανών που έγιναν σε 7,5 χρόνια υλοποίησης. Οι συμβάσεις ανέρχονται σήμερα σε 31,3 δις ευρώ περίπου, δηλαδή σχεδόν το 97% της εγκεκριμένης δημόσιας δαπάνης.

Έχουμε ακόμα 1,1 δις ευρώ να συμβασιοποιήσουμε, είναι ένα νούμερο εφικτό, που μέσα στη χρονιά θα κλείσει στο 100%.

Η εγκεκριμένη Κοινοτική συνδρομή του ΚΠΣ είναι 22,7 δις ευρώ. Από αυτά, τα 14,5 δις ευρώ έχουν ήδη εισπραχθεί. Ο λόγος των δύο ποσών αυτών, δηλαδή οι εισπράξεις προς τη συνολική Κοινοτική συνδρομή, απεικονίζει την απορρόφηση των Κοινοτικών πόρων. Τις απολήψεις δηλαδή από τον Κοινοτικό Προϋπολογισμό, οι οποίες είναι της τάξεως του 65%.

Με τις αιτήσεις που σήμερα στέλνει ηλεκτρονικά η Αρχή Πληρωμής στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ύψους 1,2 δις ευρώ και τις οποίες θα εισπράξουμε μέχρι τον Σεπτέμβριο, το ποσοστό απορρόφησης των Κοινοτικών πόρων θα φτάσει στο 70%.

Όπως γνωρίζετε, υπέρτατος στόχος μας είναι η εκταμίευση στο ακέραιο όλων των Κοινοτικών πόρων για την Ελλάδα. Για να το πετύχουμε αυτό, η σημερινή και η επόμενη χρονιά είναι πολύ κρίσιμες. Από τώρα μέχρι το τέλος του Δεκεμβρίου 2007 πρέπει να πραγματοποιήσουμε δαπάνες 4 δις ευρώ έτσι ώστε να μην έχουμε φέτος απώλειες από τον κανόνα Ν+2.

Θα ήθελα λίγο την προσοχή σας σε αυτό. Το ποσό αυτό είναι το άθροισμα της ελάχιστης δημόσιας δαπάνης που πρέπει να πραγματοποιήσει κάθε πρόγραμμα σύμφωνα με το δικό του Ν+2. Και όχι μόνο. Πρέπει παράλληλα να δημιουργήσουμε και ένα ικανό απόθεμα δαπανών για το 2008, τελευταίο έτος εφαρμογής του αδυσώπητου κανόνα Ν+2.

Όπως είπα και πριν, ο χρόνος είναι ο πόρος που αυτή τη στιγμή σπανίζει. Οι προθεσμίες έχουν φτάσει πολύ κοντά και ο αγώνας είναι καθημερινός. Καθημερινή είναι και η ένταση.

Όσα δημιουργήσαμε και πετύχαμε μέχρι σήμερα, πιστεύω ότι μας επιτρέπουν να είμαστε αισιόδοξοι. Και είναι πολλά σε τόσο σύντομο χρόνο και με τις γνωστές αντιξοότητες. Περιορίσαμε, όπως ξέρετε, τις απώλειες πόρων του κανόνα Ν+2 σε ελάχιστα ποσά το 2004, το 2005 και το 2006. Συνεχίζουμε με μεγάλη επιμέλεια τη φροντίδα για συνεχείς οδηγίες στο πλαίσιο του συστήματος διαχείρισης και ελέγχου, η επάρκεια του οποίου, όπως γνωρίζετε, επιβεβαιώθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και αναγνωρίστηκε στην περσινή έκθεση του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου.

Ολοκληρώσαμε με επιτυχία τρεις διαδοχικές αναθεωρήσεις του ΚΠΣ, αναθεωρήσεις που είχαν πολλαπλά οφέλη και διασφαλίζουν, πιστεύουμε, ένα ευνοϊκότερο δυνατό κλείσιμο της περιόδου το 2008. Είναι από όλους κατανοητό ότι η αναθεώρηση του 2006 προσέφερε μια τεράστια ώθηση στο Γ΄ ΚΠΣ. Ακόμα αποκομίζουμε οφέλη από την αναθεώρηση αυτή και θα εξακολουθήσουμε να αποκομίζουμε και το 2008.

Εκτός από το θέμα του ποσοστού συγχρηματοδότησης, διασφαλίστηκαν πλήρως τα έργα-γέφυρες και δημιουργήθηκαν προϋποθέσεις ωρίμανσης του ΕΣΠΑ μέσα από το Γ΄ ΚΠΣ. Τα έργα-γέφυρες είναι μια ασφαλιστική δικλείδα· δεν είναι μια δυνατότητα προς εξάντληση. Θα τα παρακολουθούμε, όπως έχουμε υποχρέωση, συστηματικά και προσεκτικά. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στα πλαίσια διαπραγμάτευσης που κάναμε, μας έδωσε μια δυνατότητα και θα πρέπει να την αξιοποιήσουμε με σοβαρότητα και αξιοπιστία.

Ύστερα πάλι από διαπραγμάτευση με την Επιτροπή και μέσα από τις αναθεωρήσεις, προωθήσαμε, όπως ξέρετε, σειρά νέων δράσεων όπως η συνολική επιχορήγηση για τις απομονωμένες νησιωτικές περιοχές και τα μικρά νησιά κάτω από 3.000 κατοίκους που οδήγησε στη σύναψη σύμβασης με την ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε. για την υλοποίηση έργων υποδομής εκεί που υπάρχουν ακόμα ζωτικές ανάγκες.

Η ΕΓΝΑΤΙΑ δημοπρατεί πλέον τα έργα. Εχθές, και το ανακοινώνουμε αυτό, δημοπρατήθηκαν οι μονάδες αφαλατώσεων. Άμεσα έπονται και τα οδικά έργα. Στο σημείο αυτό, θα ήθελα να παρακαλέσω τις τρεις διαχειριστικές αρχές που εμπλέκονται στην υλοποίηση του έργου να ολοκληρώσουν άμεσα και τάχιστα τις διαδικασίες για το σχετικό μέτρο και τις εντάξεις.

Όσον αφορά στις μελέτες ωρίμανσης, η σημασία αυτής της πρωτοβουλίας είναι αυτονόητη για το ΕΣΠΑ. Πρόκειται για ένα εργαλείο που δεν το είχαμε από το Β΄ στο Γ΄ ΚΠΣ. Και εδώ θέλω για άλλη μια φορά να ευχαριστήσω τις υπηρεσίες της Επιτροπής που μας έδωσαν τη δυνατότητα να χρηματοδοτήσουμε μελέτες ωρίμανσης.

Μέχρι στιγμής, αρκετά τομεακά προγράμματα έχουν προκηρύξει σημαντικό προϋπολογισμό μελετών με μεγαλύτερο βέβαια το ΟΑΛΑΑ. Στα ΠΕΠ θα ήθελα να είμαι λίγο πιο συγκεκριμένος. Ο συνολικός προϋπολογισμός των αντίστοιχων μέτρων, μετά και την αναθεώρηση που προείπα, είναι 71,4 εκατομμύρια ευρώ. Έχουν δημοσιευθεί προσκλήσεις 73 εκατ. ευρώ και έχουν κατατεθεί προτάσεις 309 εκατ. ευρώ από τους φορείς. Δηλαδή 424% επί του συνολικού προϋπολογισμού. Μέχρι στιγμής έχουμε εντάξεις, και με την επιφύλαξη, κύριε Κλαδά, των στοιχείων που μου αναφέρατε προηγουμένως για τις μελέτες ωρίμανσης στο ΠΕΠ Στερεάς Ελλάδας, έχουν ενταχθεί μελέτες 48,5 εκατ. ευρώ, δηλαδή το 68% του προϋπολογισμού των μέτρων. Οι μελέτες στις μεταφορές καλύπτουν το 65% και οι μελέτες στο περιβάλλον καλύπτουν το 29%.

Θα ήθελα να καλέσω, στο σημείο αυτό, όλους τους χειριστές του συγκεκριμένου μέτρου να το αντιμετωπίσουν με μεγάλη προσοχή. Πρέπει να προχωρήσουμε πολύ γρήγορα ώστε οι μελέτες να ολοκληρωθούν στο τέλος του Γ΄ ΚΠΣ για να αξιοποιηθούν με τον καλύτερο δυνατό τρόπο στο ΕΣΠΑ.

Σε ό,τι αφορά τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις στις οποίες αναφέρθηκε διεξοδικά ο υπουργός, θα πω 2-3 ενδεικτικά νούμερα. Στον τρίτο κύκλο με 532 εκατ. ευρώ, ενισχύονται ήδη 5.425 επιχειρήσεις που αναμένεται να δημιουργήσουν 7.500 νέες θέσεις εργασίας. Φέτος, περιμένουμε από το σύστημα αυτό δαπάνες περίπου 80 εκατ. ευρώ.

Ολοκληρώνουμε την αξιολόγηση των προτάσεων στα πλαίσια της ολοκληρωμένης αστικής ανάπτυξης. Προβλέπεται να εγκριθούν περίπου 3.000 προτάσεις προϋπολογισμού 176,0 εκ. ευρώ που θα δημιουργήσουν 3.300 θέσεις εργασίας.

Στις 2 Μαρτίου 2007 ολοκληρώθηκε η υποβολή προτάσεων για τις δράσεις Κοινωνίας της Πληροφορίας με μια συνολική δημόσια δαπάνη στα 11,2 εκατομμύρια ευρώ με 401 προτάσεις π/υ 17,5 εκ. ευρώ. Στις 15 Μαΐου 2007 ξεκίνησε η υποβολή προτάσεων στο πλαίσιο του URBAN, που θα ολοκληρωθεί στις 30 Ιουνίου, με συνολική δέσμευση 3,5 εκ. ευρώ.

Σήμερα, όπως είπε ο υπουργός, ξεκίνησε η υποβολή των προτάσεων μικρών και πολύ μικρών επιχειρήσεων, για πρώτη φορά από το υπουργείο Οικονομίας και Οικονομικών, στους τομείς του εμπορίου και των υπηρεσιών. Για τα 13 ΠΕΠ και τα 4 προγράμματα της Κοινοτικής πρωτοβουλίας INTERREG. Μια προκήρυξη με συνολικό προϋπολογισμό 404,0 εκ ευρώ περίπου.

Η παρακολούθηση όλων αυτών των δράσεων γίνεται μέσα από το πληροφοριακό σύστημα σε όλα τα στάδια της διαδικασίας. Εξασφαλίζεται η επιτάχυνση, μειώνεται το κόστος παρακολούθησης και ελέγχου και παράλληλα εξασφαλίζονται οι αρχές της διαφάνειας και της χρηστής διαχείρισης. Το σύστημα έχει ένα βασικό χαρακτηριστικό, την τυποποίηση των διαδικασιών αξιολόγησης, ελέγχου και μεταφοράς των πιστώσεων με μαθηματικοποιημένα και τυποποιημένα κριτήρια. Και βέβαια έναν τελικό δικαιούχο, ο οποίος διαθέτει σύστημα εσωτερικής πιστοποίησης.

Σε ό,τι αφορά την υποστήριξη της υλοποίησης, ολοκληρώσαμε, όπως ξέρετε, έναν από τους πλέον πολύπλοκους διαγωνισμούς του Δημοσίου για την πρόσληψη 13 συμβούλων υποστήριξης σε κάθε μία από τις περιφέρειες της χώρας. Τα οφέλη από την ενέργεια αυτή θα αφορούν όλα τα τεχνικά έργα υποδομής υπό μελέτη ή κατασκευή στις περιφέρειες και είμαι βέβαιος ότι θα αποτιμηθούν ιδιαίτερα θετικά στο τέλος του 2008.

Θα ήθελα να προσθέσω εδώ ότι πήραμε απόφαση για μεγαλύτερη περιφερειακή δραστηριοποίηση του έργου αυτού. Έτσι ορίστηκαν, με τη σύμφωνη γνώμη των Γενικών Γραμματέων των 13 περιφερειών, 13 περιφερειακές επιτροπές παρακολούθησης και παραλαβής του έργου, πάντα με τη συνδρομή του ΥΠΟΙΟ οι οποίες αναλαμβάνουν την ευθύνη της παρακολούθησης και παραλαβής του έργου. Άμεσα δημοσιεύεται στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως η σχετική απόφαση.

Θα ήθελα, στο σημείο αυτό, να πω δυο λόγια για το Ταμείο Συνοχής. Η απορρόφηση προσεγγίζει το 56%. Τόσο τα αρμόδια υπουργεία όσο και οι περιφέρειες πρέπει να επιταχύνουν σημαντικά. Και εδώ γνωρίζετε όλοι ότι δεν έχουμε τις ευελιξίες που μας παρέχει το Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης. Στο Ταμείο Συνοχής, τα προβλήματα της υλοποίησης φαίνονται διά γυμνού οφθαλμού.

Υπάρχουν βέβαια εγκριτικές αποφάσεις, οι οποίες εκτείνονται πέραν του 2009, ακόμα και το 2010, αλλά είναι σημαντικό και εκεί τα έργα να προχωρήσουν πολύ γρήγορα.

Θα ήθελα να πω επίσης δυο λόγια για τα θέματα πληροφόρησης.

Εκπονήσαμε ήδη ένα εγχειρίδιο διαδικασιών έτσι ώστε να αναμορφώσουμε τις ιστοσελίδες της Γενικής Γραμματείας Επενδύσεων της Ανάπτυξης και να δημιουργήσουμε μια δομή υπεύθυνη για τη συνεχή επικαιροποίησή τους. Στο πλαίσιο αυτό, συστάθηκε ομάδα με υπεύθυνο αρχισυντάκτη, υπεύθυνο επικοινωνίας και υπεύθυνο τεχνικής υποστήριξης. Η αναμόρφωση του συνόλου των ιστοσελίδων θα ολοκληρωθεί μέχρι το τέλος του Ιουνίου. Ήδη έχει ολοκληρωθεί η «www.ependyseis.gr» που στοχεύει στην ενημέρωση των επιχειρήσεων για όλα τα επενδυτικά προγράμματα που υλοποιούνται από το υπουργείο Οικονομίας και Οικονομικών.

Παράλληλα, η ιστοσελίδα αυτή είναι η είσοδος στο πληροφοριακό σύστημα κρατικών ενισχύσεων και παρέχει, όπως ξέρετε από τους προηγούμενους κύκλους, τη δυνατότητα ηλεκτρονικής υποβολής και διαχείρισης των επενδυτικών σχεδίων. Επιπλέον, η συγκεκριμένη ιστοσελίδα φιλοξενεί το νομοθετικό πλαίσιο για τις επιχειρήσεις στην Ελλάδα, ένα έργο που, για την υλοποίησή του, μας υποστήριξε το κέντρο διεθνούς και ευρωπαϊκού οικονομικού δικαίου.

Θα περάσω εν συντομία στα θέματα του ΕΣΠΑ. Γνωρίζετε ότι είναι η πρώτη φορά που τόσο έγκαιρα και τόσο συγκροτημένα υπέβαλε η χώρα το προγραμματικό της κείμενο. Η ποιότητά του εξασφάλισε, όπως γνωρίζετε, μια από τις συντομότερες εγκρίσεις σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Στις 6 Μαρτίου 2007 υποβάλαμε σχέδια όλων των περιφερειακών προγραμμάτων, 8 τομεακά, 5 περιφερειακά, και σταδιακά υποβάλλουμε τα προγράμματα εδαφικής συνεργασίας. Οι διαπραγματεύσεις για όλα τα προγράμματα πήγαν πολύ καλά και οι εγκρίσεις αναμένονται στη βάση των τελικών σχεδίων που αυτές τις ημέρες θα υποβάλουμε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Εδώ θα ήθελα να σας ανακοινώσω ότι η πολιτική συμφωνία επιτεύχθηκε και θα επικυρωθεί σύντομα σε ανώτατο επίπεδο. Παράλληλα, οργανώνουμε τις υπηρεσίες μας κατάλληλα προκειμένου να ανταποκριθούν στις φιλοδοξίες της χώρας, αλλά και στις απαιτήσεις της νέας περιόδου.

Επεξεργαζόμαστε και προετοιμάζουμε το νέο σύστημα διαχείρισης και ελέγχου προωθώντας νέους θεσμούς, αλλά και νέα εργαλεία.

Λόγω της αύξησης των σχετικών Κοινοτικών απαιτήσεων, προωθήσαμε, μέσα από συνεχή διαβούλευση εδώ και δύο χρόνια, την ιδέα της πιστοποίησης των δικαιούχων στη βάση κριτηρίων επάρκειας.
Είναι αλήθεια ότι υπήρχαν και υπάρχουν δυσκολίες. Αλλά δεν υπάρχει σχεδόν κανείς σήμερα στην Ελλάδα, που να μη συμφωνεί με τη φιλοσοφία τού να πληρούνται ορισμένες ελάχιστες προϋποθέσεις όταν κάποιος φορέας διαχειρίζεται εθνικούς και Κοινοτικούς πόρους.

Το ΥΠΟΙΟ πρόσφατα συμφώνησε με τον ΕΛΟΤ, και εδώ θέλω να ευχαριστήσω θερμά τον κ. Ευσταθόπουλο για τη συμβολή του και τον υπουργό Ανάπτυξης, τον κ. Σιούφα, για την οριστικοποίηση του κόστους αυτής της συμφωνίας. Η σχετική σύμβαση για τη δημιουργία εθνικού προτύπου διαχείρισης έργων, σύμφωνα με το οποίο θα πιστοποιείται η διαχειριστική επάρκεια των τελικών δικαιούχων της Δ´ προγραμματικής περιόδου, θα υπογραφεί πολύ σύντομα.

Στο σημείο αυτό θα ήθελα να απευθυνθώ στον νέο Πρόεδρο της Κεντρικής Ένωσης Δήμων και Κοινοτήτων Ελλάδος, τον Δήμαρχο Αθηναίων, κύριο Νικήτα Κακλαμάνη, και να του επιβεβαιώσω ότι η συμφωνία που έχουμε κάνει με την ΚΕΔΚΕ αλλά και την ΕΝΑΕ και το Τεχνικό Επιμελητήριο ισχύει. Ο ΕΛΟΤ θα παράξει το πρότυπο με ομάδες έργου στις οποίες θα συμμετέχουν στελέχη της αυτοδιοίκησης, αλλά και του τεχνικού κόσμου της χώρας.

Προκηρύξαμε επίσης καινοτόμες ολοκληρωμένες δράσεις για τις ορεινές, νησιωτικές και αγροτικές περιοχές και για την καλύτερη διασύνδεσή τους με την ενδοχώρα. Τα πρότυπα καινοτόμα σχέδια ανάπτυξης θα εφαρμοστούν, εφόσον υπάρξει ενδιαφέρον, στο ΕΣΠΑ. Και πράγματι, υπήρξε πολύ μεγάλο ενδιαφέρον από ένα μεγάλο εύρος φορέων σε όλη τη χώρα.

Για τα πρώτα καινοτόμα σχέδια ανάπτυξης θα γίνει σχετική παρουσίαση στη συνέχεια των εργασιών της Επιτροπής Παρακολούθησης.

Πριν από λίγο, και σε συνέχεια του μνημονίου συνεργασίας με το Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων, υπεγράφη η σύμβαση χρηματοδότησης. Η Ελλάδα πρώτη, μεταξύ των 27 κρατών-μελών, προωθεί και εφαρμόζει αυτή την πρωτοβουλία.

Θα ήθελα να προσθέσω, επίσης, ότι έχουμε ολοκληρώσει σειρά μελετών για το εθνικό πρόγραμμα ανάπτυξης, τους αναπτυξιακούς οργανισμούς περιφέρειας, τα ταμεία ανακυκλούμενων πιστώσεων. Όλες αυτές οι μελέτες έχουν ενσωματωθεί στο υπό τελική διαμόρφωση θεσμικό πλαίσιο της επόμενης προγραμματικής περιόδου.

Συζητήσαμε διεξοδικά και με τα συναρμόδια υπουργεία. Αναλάβαμε μία σειρά από πρωτοβουλίες, όπως ο αναπτυξιακός σχεδιασμός στη βάση πέντε χωρικών ενοτήτων, η δημιουργία υποστηρικτικών εργαλείων της Τοπικής Αυτοδιοίκησης κ.λπ. Έχουμε ήδη συμφωνήσει ένα μοντέλο με την ΕΝΑΕ, το οποίο τώρα υλοποιείται. Ετοιμάζουμε την εκχώρηση της σχετικής πίστωσης στην ΕΝΑΕ και νομίζω θα έρθει σύντομα προς υπογραφή στο γραφείο μου.

Και άλλα πολλά, τα οποία νομίζω ότι πρέπει να παραβλέψω τώρα για την οικονομία του χρόνου.

Κυρίες και κύριοι, είμαι περισσότερο βέβαιος από ποτέ ότι, χωρίς τα δραστικά μέτρα θεσμικού, διαχειριστικού και επιχειρησιακού εξορθολογισμού που πήραμε, η σημερινή Επιτροπή Παρακολούθησης δεν θα είχε κανένα νόημα.
Δεν θα ήταν υπερβολή να πω ότι έγιναν τα αδύνατα δυνατά προκειμένου να διασώσουμε τους πόρους σε συνεργασία με όλα τα υπουργεία, τις περιφέρειες, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τις υπηρεσίες μας.

Ο θεσμικός εξορθολογισμός, όπως γνωρίζετε όλοι, επετεύχθη με τη μεταρρύθμιση του συστήματος παραγωγής δημοσίων έργων και του συστήματος διαχείρισης και ελέγχου εξασφαλίζοντας νομιμότητα και κανονικότητα δαπανών, αλλά παράλληλα οργάνωση, ταχύτητα και αποτελεσματικότητα.

Ο προγραμματικός και διαχειριστικός εξορθολογισμός επιτεύχθηκε κυρίως με τις αναθεωρήσεις του Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης μέσα από τις οποίες κινητοποιήσαμε περισσότερο την ιδιωτική πρωτοβουλία, θεσπίσαμε νέα εργαλεία, ωριμάζουμε το ΕΣΠΑ.

Με την αναθεώρηση του 2006, τελική σε επίπεδο χρηματοδοτικών πινάκων, εξασφαλίσαμε μικρότερη επιβάρυνση για τον εθνικό προϋπολογισμό, η οποία δεν θεωρούμε σε καμία περίπτωση ότι έθιξε την υλοποίηση.

Ο εξορθολογισμός αυτός επιτεύχθηκε όμως και με μέτρα που πήραμε στο συγχρηματοδοτούμενο πρόγραμμα επενδύσεων, όπως η αύξηση της απόκλισης μεταξύ πιστώσεων και ορίου πληρωμών σε ποσοστό από 30% σε 40%. Και αυτό για να δίνει μεγαλύτερες ευελιξίες στα συγχρηματοδοτούμενα από την ΕΕ έργα.

Η δυνατότητα δημοπράτησης μόνο με την απόφαση ένταξης, η χρηματοδότηση των συλλογικών αποφάσεων άμεσα και χωρίς περικοπές και σήμερα η δυνατότητα έγκρισης περίπου, μπορώ να το πω και να το λάβετε υπόψη, και θα το συζητήσουμε ενδεχομένως αργότερα, 1 δις ευρώ που θα φτάσει στο πλαφόν το όριο πληρωμών του ΠΔΕ μαζί και για τις συλλογικές αποφάσεις ΣΑ/8, ΣΑ/9 εν όψει της προγραμματικής περιόδου 2007-2013.

Αλλά και άλλα μέτρα που πήραμε για την ενίσχυση της διαχείρισης, όπως η εκπαίδευση των στελεχών, η ολοκλήρωση του διαγωνισμού της ΜΟΔ για την πλήρωση 397 θέσεων με 12 ειδικότητες, η δημιουργία help desks, δηλαδή γραφείων υποβοήθησης· ένα από τα οποία λειτουργεί στην Αρχή Πληρωμής.

Η τεχνική αναβάθμιση του ΟΠΣ και το πληροφοριακό σύστημα για την αξιολόγηση και παρακολούθηση των ιδιωτικών επενδύσεων κ.λπ.

Ο επιχειρησιακός εξορθολογισμός του Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης δεν ολοκληρώθηκε ακόμα. Συνεχίζεται με αμείωτη ένταση.

Στην κατεύθυνση αυτή θα συμβάλουν περισσότερο τα σχέδια δράσης που ζητήσαμε να υποβληθούν από τις τοπικές αρχές σχετικά με τις υπερδεσμεύσεις. Και εδώ θα ήθελα να παρακαλέσω ακόμα μία φορά τις διαχειριστικές αρχές που έχουν αυτή την εκκρεμότητα, να την τακτοποιήσουν άμεσα προκειμένου να είμαστε σε θέση να μιλάμε μαζί τους για θέματα διαχείρισης υπερδεσμεύσεων.

Θα συμβάλει και η υποστήριξη που παρέχουμε και θα συνεχίσουμε να παρέχουμε μέσω της ομάδας Ν+2 του υπουργείου, αλλά και μέσω της ομάδας υποστήριξης Τελικών Δικαιούχων της ΜΟΔ και κυρίως βέβαια μέσω των 13 συμβούλων υποστήριξης.

Παρά την προσπάθεια που κάναμε στον τομέα αυτό του επιχειρησιακού εξορθολογισμού, έχουμε ακόμα μέλλον. Πρέπει να αλλάξουμε τις, συχνά, κλειστές νοοτροπίες των φορέων, νοοτροπίες που αναδεικνύονται μέσα από τον τρόπο που προωθούν, σχεδιάζουν και υλοποιούν τα έργα τους.

Κυρίες και κύριοι, έργα και προτάσεις θα υπάρχουν πάντα. Αυτό που είναι δύσκολο είναι τα έργα να συνάδουν με συγκεκριμένες στρατηγικές, να ιεραρχούνται σωστά, να έχουν τεχνική ωριμότητα και να υλοποιούνται από τον κατάλληλο φορέα ώστε να μην αποτυγχάνουν ποιοτικά, κοστολογικά και χρονικά.

Ένα είναι βέβαιο σήμερα. Ότι έργα που δεν έχουν καν ξεκινήσει ή δεν έχουν συμβάσεις ή δεν έχουν παράξει ποτέ δαπάνες ή δεν προβλέπεται να παράξουν δαπάνες σε χρόνο ωφέλιμο για το Γ´ Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης, δεσμεύουν σήμερα τους πόρους που θα χάσουμε αύριο. Υπάρχουν επιχειρησιακά προγράμματα που εξ αυτού του λόγου έχουν μία παραπάνω δυσκολία στο να πετύχουν τον στόχο τους. Η δυσκολία παρουσιάζεται εκεί που υπάρχει πρόβλημα ορθού μακροχρόνιου σχεδιασμού, τεχνικής ωριμότητας και ικανότητας υλοποίησης των έργων, όπως είπα πριν.

Όμως, η διαφορά με τα προηγούμενα χρόνια είναι ότι, πλέον, ο στόχος πρέπει να επιτευχθεί μόνο μέσω της υλοποίησης. Διότι το στρατηγικό εργαλείο της αναθεώρησης σε επίπεδο χρηματοδοτικών πινάκων έχει εξαντληθεί.

Στο σημείο αυτό θα ήθελα να πω, και ενδεχομένως θα με επιβεβαιώσει και ο επικεφαλής των υπηρεσιών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ότι, αμέσως μετά την έγκριση των προγραμμάτων του Δ´ Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης, η Ελλάδα θα υποβάλει σχέδιο αναθεώρησης του Γ´ Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης όχι όμως σε ό,τι αφορά τους χρηματοδοτικούς πίνακες.

Για να προετοιμαστεί αυτό το σχέδιο της 4ης αναθεώρησης, θα έχουμε συναντήσεις και συνεννοήσεις μεταξύ μας έτσι ώστε να εξυπηρετήσουμε το χρονοδιάγραμμα που θα συμφωνηθεί με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Η αναθεώρηση αυτή θα μας δώσει τη δυνατότητα περαιτέρω προσαρμογής των προγραμμάτων και των μέτρων μας, αλλά και διόρθωσης τυχόν προβλημάτων επιλεξιμότητας. Δεν θα το εξειδικεύσουμε τώρα, αλλά μπορώ να σας πω ότι είναι μια συμφωνία που έχουμε κάνει με χρονοδιάγραμμα το οποίο θα τηρήσουμε οπωσδήποτε. Και βέβαια απευθύνομαι στις διαχειριστικές αρχές που αντιλαμβάνονται τα θέματα που θα κληθούμε να αντιμετωπίσουμε. Τον Σεπτέμβριο, θα επανέλθουμε στο θέμα της προετοιμασίας της αναθεώρησης. Η προτεραιότητά μας αυτή τη στιγμή είναι η έγκριση των προγραμμάτων του ΕΣΠΑ.

Το παιχνίδι στο Γ΄ ΚΠΣ θα κριθεί στην τεχνική ωριμότητα και στην ικανότητα υλοποίησης, αλλά και στο ζήτημα της συγκροτημένης ιεράρχησης και παραγωγής των έργων. Συνδέεται δε και με τις νοοτροπίες που προανέφερα. Η επιτάχυνση του Γ΄ ΚΠΣ έχει ως αποτέλεσμα και τη δημιουργία κύκλων έργων και συνεπώς μιας «κοιλιάς» ανάμεσα στην ολοκλήρωση της μιας περιόδου και στην έναρξη της άλλης. Όπως είπα στην αρχή, πρόκειται για ένα ντέρμπι που θα δώσει αποτέλεσμα στο τελευταίο λεπτό των καθυστερήσεων.

Με τα εργαλεία που ανέφερα και ανέπτυξα διεξοδικά, έχουμε τη δυνατότητα να μειώσουμε αυτή την «κοιλιά». Το 1 δις που ανέφερα πριν είναι μέσα στις ενέργειες που μπορούν να βοηθήσουν προς αυτή την κατεύθυνση.

Τέλος, και κλείνοντας, θα ήθελα να σας πω ότι στις μέρες μας πολλά λέγονται, πολλά ακούγονται. Στο τραπέζι αυτό σήμερα και ενώπιον όλων των μελών της Επιτροπής Παρακολούθησης, θεωρούμε ότι καταθέτουμε ένα θετικό απολογισμό έργου. Επίσης, θεωρούμε ότι προσφέρουμε όσα ήταν δυνατόν από πλευράς μας στον τομέα της διαχείρισης και αξιοποίησης των κοινοτικών πόρων. Καλούμε δε όσους έχουν ιδέες και πρωτοβουλίες που μπορούν να συνδράμουν ακόμα περισσότερο στον σκοπό αυτό, να τις καταθέσουν. Το ίδιο ισχύει και για το ΕΣΠΑ.

Όπως είπε άλλωστε και ο Αβραάμ Λίνκολν: «αυτός που έχει δικαίωμα να ασκεί κριτική, είναι αυτός που έχει και τη θέληση να βοηθάει».

Σας ευχαριστώ πολύ.